Tatyana Zatulovskaya

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Chess tile kl-whitebg.svg
Tatyana Zatulovskaya
rus. Татьяна Затуловская
Tatiana Zatulovskaya 1964.jpg
Ölkə SSRİ SSRİ
Rusiya Rusiya
İsrail İsrail
Doğum tarixi
Doğum yeri Bakı, Azərbaycan SSR, SSRİ
Vəfat tarixi (81 yaşında)
Vəfat yeri Aşkelon, İsrail
Titulu qadınlar arasında beynəlxalq qrossmeyster (1976)
Son reytinqi 2027 (sonuncu reytinqi)
Maksimal reytinqi 2270 (iyul 2017)[1]
FİDE nömrəsi 4109902
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Tatyana Zatulovskaya (rus. Татьяна Затуловская; d. 8 dekabr 1935, Bakı, Azərbaycan SSR, SSRİ — ö. 2 iyul 2017, Aşkelon, İsrail) — ardıcıllıqla SSRİ-ni, Rusiyanıİsraili təmsil etmiş keçmiş şahmatçı, qadınlar arasında beynəlxalq qrossmeyster (1976), SSRİ-nin əməkdar idman ustası (1967), mühəndis-geoloq.

Həyatı[redaktə | mənbəni redaktə et]

Tatyana Zatulovskaya 8 dekabr 1935-ci ildə Bakıda yəhudi ailəsində anadan olub.[2] Şahmat karyerasına kifayət qədər gec — 14 yaşı tamam olduqdan sonra başlayıb.[3] Tatyanaya şahmat oyununu yaşıdı olan qonşusu öyrədib.

Onun ilk məşqçisi, sonralar Azərbaycan çempionu, fizika professoru və Korçnoyla görüşdə Kasparovun nümayəndə heyətinin rəhbəri olacaq Azər Zeynallı olub.[3] Zeynallı o zaman şagirdindən cəmi bir neçə yaş böyük idi.[3] İlk uğurlar əldə etməsindən sonra onunla Bakı pioner evinin baş mütəxəssisi, respublikanın əməkdar məşqçisi Suren Abramyan məşğul olmağa başladı. Tatyana cəmi dörd il ərzində təcrübəsiz şahmatçıdan böyüklər arasında SSRİ çempionatının finalçısı adına qədər yüksəlməyə nail olub. O, özünün ilk ittifaq turnirində gözlənilməz halda dünya çempionu Yelizaveta Bıkova ilə 4-cü yeri bölüşüb.[3] 1960-cı ildən məşqçisi Vladimir Makoqonov olub.[3] 1962-ci ildə Riqada keçirilmiş SSRİ çempionatında birinci olduqdan sonra Bakı Şəhər Sovetinin deputatı seçilib.[3] Tatyana 1972-ci ilədək şahmat üzrə SSRİ komanda çempionatlarında Azərbaycanı təmsil edib. 1973-cü ildə[4] Moskvaya köçdükdən sonra isə bu şəhərin komandasını təmsil etmişdir.[5]

Tatyana Zatulovskaya SSRİ yığma komandasının heyətində iki dəfə olimpiya çempionu adını qazanıb (19631966). 1967-ci ildə SSRİ əməkdar idman ustası adına layiq görülüb.[3]

19931997-ci illərdə veteranlar arasında şahmat üzrə dünya çempionu adını qazanıb.[6]

Şəxsi həyatı[redaktə | mənbəni redaktə et]

Tatyana Zatulovkaya mühəndis-geoloq ixtisası üzrə Azərbaycan Sənaye İnstitutunun (indiki Azərbaycan Dövlət Neft və Sənaye Universiteti) geologiya fakültəsini bitirib.[3]

1973-cü ildə futbol şərhçisi Valeri Vinokurova ərə getdikdən sonra (ikinci nikahı) Moskvaya köçüb.[3][4] 2001-ci ildən ömrünün sonuna kimi isə İsrailin Aşkelon şəhərində yaşayıb.[3][4]

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. Tatiana Zatulovskaya FIDE rating history, 1972-2001 at Olimpbase.org
  2. "İkiqat olimpiya çempionu Bakıda - FOTO". Lent.az.[ölü keçid]
  3. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 "ТАТЬЯНА ЗАТУЛОВСКАЯ". Ruchess.ru.
  4. 1 2 3 "Татьяна ЗАТУЛОВСКАЯ: "Я ИГРАЛА С ШАХМАТИСТКАМИ ЧЕТЫРЕХ ПОКОЛЕНИЙ"". Chesspro.ru.
  5. OlimpBase :: Soviet Team Chess Championship :: Tatiana Zatulovskaya
  6. World Senior Chess Champions

Xarici keçidlər[redaktə | mənbəni redaktə et]

Vikianbarda Tatyana Zatulovskaya ilə əlaqəli mediafayllar var.