Vasil Bıkov

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Vasil Bıkov (Bıkaў)
Васіль Уладзіміравіч Быкаў
Vasil Bykov (cropped).jpg
1944-cü il Rumıniya cəbhəsində leytenant V.Bıkov
Doğum tarixi 19 iyun 1924(1924-06-19)[1][2][3][…]
Doğum yeri
Vəfat tarixi 22 iyun 2003(2003-06-22)[2] (79 yaşında)
Vəfat yeri
Dəfn yeri
  • Şərq qəbiristanlığı[d]
Vətəndaşlığı Belarus Belarus
Təhsili Vitebsk rəssamlıq məktəbi (1939-40)
Fəaliyyəti nasir, dramaturq, ictimai xadim
Fəaliyyət illəri 1940-cı ildən
Əsərlərinin dili belarus, rus
Janr povest, publisistika, hekayə, esse
Mükafatları Sosialist Əməyi Qəhrəmanı
İmza
bykau.com
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Vasil Bıkov (Bıkaў) (tam adı: Vasil Vladimiroviç Bıkov; 19 iyun 1924(1924-06-19)[1][2][3][…], Bychki[d], Ušačy District[d][4]22 iyun 2003(2003-06-22)[2], Barawlyany[d], Minsk vilayəti) — Belarus yazıçısı. Belarusiya SSR xalq yazıçısı (1980). Sosialist Əməyi Qəhrəmanı (1984), Lenin (1986) və SSRİ Dövlət (1974) mükafatları laureatı .

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Vasil Vladimiroviç Bıkov 1924-cü il iyun ayının 19-da Belarusiyanın Vitebsk vilayətinin, Uşaçi rayonunun, Bıçki kəndində anadan olmuşdur. 1939-40-cı illərdə Vitebsk rəssamlıq məktəbində oxumuşdur. 1942-ci ildə orduya çağırılmış, Saratov piyada qoşun məktəbini bitirmişdir. 1943-cü ildən cəbhədə vuruşmuşdur. 1955-ci ildə ordudan tərxis edilmişdir. Qrodnoda yaşamış, yerli mətbuatda işləmişdir. 1970-ci illərin sonlarından isə Minskdə yaşamışdır. 1980-ci illərin ortaları – 90-cı illərin əvvəllərində Belarus demokratik hərəkatının fəal xadimlərindən olmuşdur. 1990-cı illərin 2-ci yarısından Avropada yaşamış, ölümündən bir az əvvəl vətəninə dönmüşdür. 2003-cü il iyunun 22-də Minskdə vəfat etmişdir.

Yaradıcılığı[redaktə | əsas redaktə]

Vasil Bıkov belarus və rus dillərində yazmışdır. Əsərləri 1947-ci ildən çap edilmişdir. Bıkovun yaradıcılığının əsasını təşkil edən müharibə mövzusu ilk dəfə “Birinci döyüşdə” (1949) hekayəsində əksini tapmışdır. Vətənin gənc müdafiəçiləri haqqında “Durna harayı” (1960) povest-rekviyemində, “Xəyanət” (1961), “Üçüncü raket” (1962; 1963-cü ildə ekranlaşdırılmışdır) povestlərində hadisələr sırf subyektiv şərh edilir, zaman və məkan sıxılır, etik problemlər, mürəkkəb insani münasibətlər isə ön plana çəkilir. “Alp balladası” (1964; 1966-cı ildə ekranlaşdırılmışdır; Y.A .Qlebovun musiqisi əsasında balet, 1967), “Ölülər ağrımır” (jurnal variantı 1965; əlahiddə nəşri 1982), “Lənətlənmiş yüksəklik” (1968), “Kruq Briyansk körpüsü” (1969), “Dan yeri ağaranadək yaşamalı” (1973; 1975-ci ildə ekranlaşdırılmışdır), “Obelisk” (1973; 1977-ci ildə ekranlaşdırılmışdır), “Getmək və geri dönməmək” (1978), “Fəlakət nişanəsi” (1982; 1985-ci ildə ekranlaşdırılmışdır) povestlərini yazmışdır.

Bıkovun “Basqın” (1989), “Sazaq” (1991) povestlərində, “Sarı qum” (1995) hekayəsində Stalin repressiyaları mövzusu üstünlük təşkil edir. “Karyer” (1986) romanının, “Canavar sürüsü” (1975; 1976-cı ildə ekranlaşdırılmışdır), “Onun batalyonu” (1976), “Sotnikov” (1970; 1977-ci ildə ekranlaşdırılmışdır), “Sev məni, əsgər” (1996) povestlərinin, “Evə aparan uzun yol” (2003) avtobioqrafik əsərinin, Belarus xalqının tarixinə və müasir taleyinə həsr olunmuş çıxışlar, məqalələrmüsahibələlərdən ibarət “Çarmıxda” (1992) kitabının müəllifidir. Bəzi əsərləri Azərbaycan dilinə tərcümə edilmişdir.[5]

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. 1 2 Быков Василь Владимирович // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  2. 1 2 3 4 Bibliothèque nationale de France BnF identifikatoru: açıq məlumat platforması — 2011.
  3. 1 2 Brockhaus Enzyklopädie
  4. 1 2 Freebase Data DumpsGoogle.
  5. "Vasil Bıkov". Azərbaycan Milli Ensiklopediyası[25 cilddə]. IV cild: Bəzirxana – Brünel (25 000 nüs.). Bakı: “Azərbaycan Milli Ensiklopediyası” Elmi Mərkəzi. 2013. səh. 11. ISBN 978-9952-441-03-1.