Optika

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Işığın prizmada sınmasının animaisyası

Optika (qəd. yun. ὀπτική „Görüənlər haqında elm“, optiko „Görməyə aid“, opsis „Görmək“) fizikanın bir sahəsi olub, işığın yaranması, xassəsləri, təbiəti və həmçinin ətraf mühitdə baş verən optik fenomenləri öyrənir. Optikaya həm də işıq haqqında elm deyilir. İşıq dedikdə təkcə gözlə görünənişıq yox, həm də ona yaxın olan böyük spekt nəzərədə tutulur.

Elektromaqnit spekt radiodalğalara, infraqırmızı, görünən, ultrabənövşəyi, rentgen və qamma şüalarına bölürlər. Bu spektr sahələri təkcə təbiətləri ilə deyil, həm də şüalanmanın yaranması və qəbul etmək qabiliyyətinə görə fərqlənirlər. Buna görə də, işıq spektrləri arasında dəqiq keçid yoxdur, sərhədlər isə şərtidir.

Dalğa və kvant qanunauyğunluqları elektromaqnit şüalanmalarının spektrləri üçün ümumi sayılırlar. Yalnız dalğa uzunluğundan asılı oaraq müxtəlif hadisələr, üsullar və praktiki tətbiq sahələri ön plana çıxır.Ona görə də, optikaya yalnız ayrılıqda götürülümş bir spketrik öyürənilməsini həyata keçirən qapalı sahə kimi baxmaq olmaz. Bu və ya digər spektr sahəsi üçün əldə edilmiş qanunuyğunluq başqa spektrlər üçün də tətbiq oluna bilər.

Optikanın məşğul olduğu sahələrə aşağıdakılar aiddirlər:

  • Həndəsi optika
  • Dalğa optikası
  • Təbiətdə dalğa optikası
  • Lazer fizikası (koherent optika)
  • Qeyri-xətti optika
  • Kvant optikası
  • Qradiyent optikası

Bu məqalənin azərbaycan dili əlifbasının ərəb qrafikası ilə qarşılığı vardır. Bax: اوپتیکا