İncəsənət Muzeyi (Budapeşt)

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
İncəsənət Muzeyi
Budapest Fine Arts Museum R01.jpg
Əsası qoyulub 1906
Açılış tarixi 1906
Təsisçi Layoş Koşut
Mövzu Tarixi əsərlər
Ünvan Dózsa György út 41
Kolleksiyası 120.000 nümunə
Ziyarətçi sayı ildə 1.9 milyondan çox
Direktor Laslo Baan
szepmuveszeti.hu
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

İncəsənət Muzeyi (mac. Szépművészeti Múzeum) — Budapeştdə, Qəhrəmanlar Meydanının şimalında yerləşən bir incəsənət muzeyi. 1900-1906 illəri arasında, memar Albert Şikekdanz və Fülöp Hersoqun planları əsasında inşa olunan muzey binası Eklektik-neoklasik tərzdədir. Muzey hər il yarım milyondan çox ziyarətçi qəbul edir. Macarıstanın ən çox ziyarət edilən 10 məkanından biridir.[1]

2006-ci ildə, təşkilatının 100 illiyini qeyd edən muzey, 2015-2018 illəri arasında geniş təmir-bərpa işləri keçirmiş və 31 oktyabr 2018-ci ildə yenidən xalqa açılmışdır.[2]

Kolleksiyalar[redaktə | əsas redaktə]

Muzeyin xaricdən görünüşü.

Muzey kolleksiyası 6 hissədən ibarətdir: Misir incəsənət kolleksiyası, Klassik Qədim Dünya kolleksiyası, Ustalar kolleksiyası, Qədim heykəl kolleksiyası, Təzyiq və rəsm kolleksiyası, 1800-cü illər sonrası sənət kolleksiyası.[3]

Misir incəsənət kolleksiyası[redaktə | əsas redaktə]

1934-cü ildə Macar Milli Muzeyi və Etnoqrafiya Muzeyindəki əsərlərin bir araya gətirilməsi ilə yaradılmışdır. Macar Milli Muzeyinin rəsmi müdiri Eduard Mahler tərəfindən yaradılan bu müxtəlif kolleksiyada təxminən 4000 eksponat yer alırdı. Boyalı mumiya sarkofaqları kolleksiyanın ən mühüm tərkib hissələrindən biridir.

Klassik Qədim Dünya kolleksiyası[redaktə | əsas redaktə]

Muzeyin bir başqa daimi kolleksiyadır. Ümumilikdə 5000 hissədən ibarət kolleksiyada, Etrusk, Roma, YunanYunan-Roma incəsənətinin nümunələri yer alır. Macarıstanda, Qədim Dünya dövrünü əks etdirən vahid kolleksiya olma xüsusiyyətini daşıyır.

Ustalar kolleksiyası[redaktə | əsas redaktə]

Axşam mənzərəsində muzeyin xaricdən görünüşü.

XIIIXVIII əsrlər arası Avropa rəsm sənətini əks etdirir. 700 rəsmdən ibarət kolleksiyada, 3000-dən çox eksponat var. İtalyan, Holland, Alman, Flamand, Fransız, İngilisİspan incəsənətinin toplandığı bu kolleksiyada, El Qreko, Tisian Veçellio, Raffaello, Fransisko Qoyya, Dieqo Velaskes, RembrandtBöyük Piter Breygel kimi rəssamların əsərləri yer alır.

Qədim heykəl kolleksiyası[redaktə | əsas redaktə]

İntibahBarokko dövrünə aid heykəllərin nümayiş olunduğu bu kolleksiya 2013-cü ildə daimi olaraq xalqa açılmışdır. Bürünc heykəllərlə birlikdə ağac heykəllərin də olduğu kolleksiya, Leonardo da Vinçinin məşhur əsərini də özündə saxlayır.

Təzyiq və rəsm kolleksiyası[redaktə | əsas redaktə]

Görkəmli bir rəsm və qravüra məzmununa malikdir. İtalyan İntibahı və Barokko ustalarının əsərləri, Leonardo da Vinçi, Rafaello, Koreggio, RembrandtFransisko Qoyya kimi sənətkarlara aid işlərdən ibarətdir. Kolleksiya, istifadə edilən materialların işığa qarşı həssaslığı səbəbi, sadəcə müvəqqəti sərgilərdə xalqa açılır.

1800-cü illər sonrası kolleksiyası[redaktə | əsas redaktə]

XIXXX əsr sənətini əhatə edir. Kolleksiyada Eduard Mane, Pol Qogen, Qustav KurbeKlod Mone kimi rəssamların əsərlərinin yanaşı, Ogüst Rodenin düzəltdiyi heykəllər də var.[4]

Muzey rəhbərləri[redaktə | əsas redaktə]

1906-cı ildən bəri muzeyin işlərinə baxan rəhbərlərin siyahısı:

  • 1906-1914 – Erni Kammerer
  • 1914-1935 – Elek Petrovics
  • 1935-1944 – Denes Szanki
  • 1949-1952 – Imre Oltuani
  • 1952-1955 – Ferenc Redo
  • 1956-1964 – Andor Pigler
  • 1964-1984 – Klara Qaras
  • 1984-1989 – Ferenc Merenyi
  • 1989-2004 – Miklos Moyzer
  • 2004-h.h – Laslo Baan

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. ""Szépművészeti Múzeum programok és tippek"". Danubius Magazin. İstifadə tarixi: 4 may 2019.
  2. ""Bir Tutku Müzesi; Budapeşte Güzel Sanatlar Müzesi"". Dergipark. Zeliha Kayahan. İstifadə tarixi: 4 may 2019.
  3. ""Három év után újra megnyitják a Szépművészeti Múzeumot"". Origo. Vági Barbara. İstifadə tarixi: 4 may 2019.
  4. "Íme a felújított Szépművészeti Múzeum | Mandiner". web.archive.org. 24 mart 2019. İstifadə tarixi: 4 may 2019.

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

Vikianbarda İncəsənət Muzeyi (Budapeşt) ilə əlaqəli mediafayllar var.