Şahvələd Xəlilov

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Şahvələd Xəlilov
Şahvələd Xəlilov Binnət oğlu
Xalilov Sh.jpg
Doğum tarixi 7 oktyabr 1939(1939-10-07)
Doğum yeri Gürcüstan Respublikasının Dmanisi rayonunun Yuxarı Qarabulaq kəndi
Vəfat tarixi 26 sentyabr 2007(2007-09-26)
Vəfat yeri Bakı şəhəri
Vətəndaşlıq Flag of Azerbaijan.svg Azərbaycan
Təhsili Azərbaycan Dövlət Universiteti
Fəaliyyət illəri 1962-2007
Mükafatları “Fədakar əməyə görə” yubiley medalı


Şahvələd Xəlilov Binnət oğlu-(d.1939-cu il oktyabrın 7-də Gürcüstan Respublikasının Dmanisi rayonunun Yuxarı Qarabulaq kəndi. ö.2007-ci il sentyabrın 26-da Bakı şəhəri). Coğrafiya elmlər doktoru, AMEA-nın müxbir üzvü, alim.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Ş.B.Xəlilov 1939-cu il oktyabrın 7-də Gürcüstan Respublikasının Dmanisi rayonunun Yuxarı Qarabulaq kəndində anadan olub. 1957-ci ildə orta məktəbi bitirərək Azərbaycan Dövlət Universitetinə daxil olub. 1962-ci ildə oranı fərqlənmə diplomu ilə bitirdikdən sonra təyinatla Azərbaycan EA Coğrafiya İnstitutuna işə göndərilib.Ş.B.Xəlilov bir çox Beynəlxalq və Ümumittifaq simpozium və müşavirələrdə (Helsinki, Moskva, Sankt-Peterburq, Novosibirsk, Tiflis, Minsk, Velikiy Novqorod və s.). Azərbaycanın coğrafiya elmini layiqincə təmsil etmişdir.[1]


Elmi fəaliyyəti[redaktə | əsas redaktə]

AMEA Coğrafiya İnstitutunda şöbə müdiri, elmi işlər üzrə direktor müavini, laboratoriya müdiri, Elmlər Akademiyasının partiya komitəsinin katibi, BDU-nun humanitar məsələlər üzrə prorektoru vəzifələrində çalışıb.

19951997-ci illərdə əldə etdiyi mühüm elmi nəticələri Milli Elmlər Akademiyasının Rəyasət Heyətində coğrafiya elminin ən mühüm nəticələri kimi qəbul edilmişdir. Bakı Hidrolayihə İnstitutu Şahvələd Xəlilovun su anbarlarının lillənməsi, sahillərinin dinamikası və ətraf mühitə təsiri üzrə elmi nəticələrindən Azərbaycan DRES-in baş sugötürücü qurğusunun və onun tunelinin (1974), XudafərinQız qalası su anbarlarının (1979), Mingəçevir su anbarının yenidən qurulması və HAES tikintisi layihələrinin hazırlanmasında (1982), İsmayıllı rayonunda GirdmanƏyriçay üzərində su anbarlarının layihələndirilməsində istifadə etmişdir. Respublikanın göllərisu anbarlarının mühafizəsi, səmərəli istifadəsi üzrə elmi nəticələr Dövlət EkologiyaTəbiətdən İstifadəyə Nəzarət Komitəsi tərəfindən Azərbaycan Respublikasının su ehtiyatlarının kompleks istifadəsi və mühafizəsi üzrə baş sxeminin tərtibində istifadə edilmişdir.[2]

İctimai fəaliyyəti[redaktə | əsas redaktə]

20 il ərzində (1974-1993) Azərbaycan televiziyasının ən çox sevilən elmi-kütləvi «Səyahət» və «Sovet Azərbaycanına səyahət» verilişlərinin (1981-1986) daimi aparıcısı olmuşdur. 1978-84-cü illərdə Azərbaycan EA partiya komitəsinin katibi, Bakı Şəhər Sovetinin deputatı seçilmişdir. Azərbaycan müstəqillik əldə etdikdən sonra da o, YAP Yasamal rayon təşkilatının əsas təşkilatçılarından biri olmuş və 1993-cü ildən 2001-ci ilədək rayon təşkilatı sədrinin birinci müavini seçilmişdir. YAP-ın I (1999) və II qurultaylarında (2001) YAP siyasi şurasının üzvü seçilmişdir. Ş.B.Xəlilov Azərbaycan Respublikası Prezidenti yanında Ali Attestasiya komissiyası Ekspert şurasının üzvü olmuşdur. 2000-ci ilin sonunda BDU-nun Humanitar məsələlər üzrə prorektoru və 1997-ci ildən Coğrafiya fakültəsində Ətraf mühitin mühafizəsi kafedrasının professoru işləmişdir.


Elmi əsərləri[redaktə | əsas redaktə]

100-dən artıq elmi əsərin, o cümlədən 5 monoqrafiyanın müəllifidir. Həmçinin Azərbaycan Sovet Ensiklopediyasınin VI-X cildlərində çaylar, göllər və su anbarlarına aid 50-dən artıq məqalə çap etdirmişdir. 12 elmi əsəri xarici ölkələrdə nəşr olunmuşdur.

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

Xarici keçid[redaktə | əsas redaktə]

Coğrafiyaşünaslıqda elmi məktəb yaratmış alim

İstinad[redaktə | əsas redaktə]

  1. Budaq Budaqov.Azərbaycan coğrafiyaçı alimləri. Bakı-"Elm nəşriyatı"-2013.səh.28
  2. Budaq Budaqov. Azərbaycanın coğrafiyaçı alimləri. Bakı"Elm nəşriyyatı"-2013 səh.29