Aşağı Malqobek

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Aşağı Malqobek
43°36′50″ şm. e. 44°27′09″ ş. u.
Ölkə
Tarixi və coğrafiyası
Əsası qoyulub 1926
Rəqəmsal identifikatorlar
Telefon kodu +7 86736
Poçt indeksi 363715
Xəritəni göstər/gizlə
Aşağı Malqobek xəritədə
Aşağı Malqobek
Aşağı Malqobek

Aşağı Malqobek və ya Malqobek (kabarda-çərk. Мэлгъэбэг, oset. Мæлгъæвæг[1]) Şimali Osetiya Respublikasının Mozdok bölgəsindəki kənd. Bələdiyyənin inzibati mərkəzi "Malqobek kənd qəsəbəsidir".

Coğrafiya[redaktə | əsas redaktə]

Kənd Mozdok bölgəsinin qərb hissəsində, regional mərkəz Mozdokdan 30 km cənub-qərbdə, Terek şəhərindən 34 km şimal-şərqdə və Vladiqafqaz şəhərindən 97 km şimal-qərbdə yerləşir.Kənd yaşayış məntəqəsinin sahəsi 20.72 km² təşkil edir. Cənub-qərbdə Aşağı Kurp, qərbdə Akvedukt və Yeni Həmidiyə və şimalda Suxotski qəsəbələrin torpaqları ilə həmsərhəddir.

Kənd Terski silsiləsinin şimal nöqtələrində meylli Kabarda düzənliyində yerləşir. Şimalda ərazi əsasən cənubdan Terski silsiləsinin yamaclarına, nisbi yüksəkliklərdə fərqlərin artması ilə keçən dağətəyi meylli düzənliklərdən ibarətdir. Kənddə orta hündürlük dəniz səviyyəsindən 214 metr yüksəkdir. Sahənin ən yüksək nöqtəsi kəndin cənubunda yerləşən Xutako dağıdır (433 m).

Kurp Vadisi dik yamaclar və qayalıqlarla doludur. Çayın yarğan vadisi dərin arxlarla kəsilib, bəzi yerlərdə dərinliyi 15-20 metrə çatır. Tamamilə nazik bir meşə zolağı mövcuddur.

Hidroqrafik şəbəkə əsasən Kurp çayı ilə təmsil olunur. Malokabardinski kanalının bir hissəsi kəndin şimal kənarından axır.

İqlimi rütubətli və mülayim isti və qışı sərin. Orta havanın temperaturu təqribən + 10,5 °C, iyulda ortalama + 23.0 °C, yanvarda ortalama -2.5 ° S arasında dəyişir. Qışda minimum temperatur nadir hallarda -10 °C-dən aşağı enir, yayda maksimum temperatur + 35 ° S-ə çatır. Orta illik yağıntının miqdarı təxminən 600 mm-dir. Ən çox yağış aprel-iyun aylarına düşür.[2][3][4]

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Kənd 1926-cı ildə Vətən müharibəsi zamanı dağıdılmış Vasilenko kəndinin yerində, Malokabardinski kanalının inşası zamanı Aşağı Kurp kəndindən olan köçkünlər tərəfindən qurulmuşdur.

II Dünya Müharibəsi zamanı kəndin yaxınlığında, Malqobek şəhərini və ətrafındakı neftli əraziləri qorumaq üçün aparılan əməliyyat zamanı şiddətli döyüşlər getdi.

1944-cü ilə qədər qəsəbə Kabarda-Balkarya Muxtar Sovet Sosialist Respublikasının Kurp rayonunun bir hissəsi idi.

Bununla birlikdə, SSRİ Ali Sovetinin Rəyasət Heyətinin 7 mart 1944-cü il tarixli - "Çeçen-İnquş Muxtar Sovet Sosialist Respublikasının ləğvi və ərazisinin inzibati quruluşu haqqında" Fərmanına əsasən, Kurp çayının şərqində yerləşən Kabarda-Balkarya Muxtar Sovet Sosialist Respublikasının Kurpski rayonunun şərq hissəsi Şimala-Osetiya ASSR verildi. Malqobekski kənd məclisi də daxil olmaqla Kabarda-Balkarya Muxtar Sovet Sosialist Respublikasının ləğv edilmiş bölgəsinin 5 kənd məclisi Şimali Osetiyanın yeni yaradılan Mozdok mahalına daxil edildi.[5]

Əhali[redaktə | əsas redaktə]

2010-cu il Ümumrusiya Əhali siyahıyaalmasına görə kəndin əhali tərkibini 72,5 % kabardalılar , 13,0 % bolqarlar, 7,4 % ruslar, 3,7 % osetinlər və 3,4 % digərləri təşkil edir.[6]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]