Cəlal Qaryağdı

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Picto infobox artiste.png
Cəlal Qaryağdı
Cəlal Məhərrəm oğlu Qaryağdı
Fotoqrafiya
Doğum tarixi15 iyul 1915(1915-07-15)
Şuşa, İrəvan quberniyası, Flag of Russia.svg Rusiya İmperiyası
Vəfat tarixi 1 dekabr 2001 (86 yaşında)
Bakı, Flag of Azerbaijan.svg Azərbaycan
Vətəndaşlığı Flag of Russia.svg Rusiya İmperiyası
Flag of the Soviet Union.svg SSRİ
Flag of Azerbaijan.svg Azərbaycan
Mükafatları"Qırmızı Əmək Bayrağı" ordeni (SSRİ) "Şərəf Nişanı" ordeni

Cəlal Məhərrəm oğlu Qaryağdı (15 iyul 1915, Şuşa1 dekabr 2001, Bakı) — azərbaycanlı heykəltəraş, Azərbaycan SSR-nin xalq rəssamı (1960).

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Cəlal Qaryağdı 1915-ci ildə Şuşa şəhərində anadan olmuşdur. Azərbaycan Rəssamlıq Texnikumunda (1928-1932) və Tbilisi Rəssamlıq Akademiyasında (1932-1935) oxumuşdur. Böyük Vətən müharibəsi illərində cəbhə qəzetlərində siyasi karikaturalarla çıxış etmiş, müharibədən sonra insanların bədii obrazları üzərində işləmişdir. Heykəltəraşlığın müxtəlif janrlarında əsərləri var. Monumental-dekorativ heykəltəraşlıq onun yaradıcılığında əsas yer tutur. Əsərləri üçün obrazların yığcamlığı və milli kolorit səciyyəvidir.

1954-cü ildə "Azərbaycanın Əməkdar incəsənət xadimi", 1960-cı ildə "Xalq rəssamı" fəxri adlarına layiq görülmüşdür. Cəlal Qaryağdı Qırmızı Əmək Bayrağı və "Şərəf nişanı" ordenləri ilə, həmçinin medallarla təltif edilmişdir.

Əsərləri[redaktə | əsas redaktə]

  • M. Əzizbəyov, P. A. Çaparidze və İ.T.Fioletovun büstləri 1937)
  • Moskvada Ümumittifaq kənd təsərrüfatı sərgisinin Azərbaycan pavilyonu üçün kənd təsərrüfatı mövzusunda yaratdığı barelyeflər (1939)
  • Samur-Dəvəçi kanalının kənarında qoyulmuş "Kolxozçu" fiquru (1939)
  • Bakıda Nizami muzeyinin qərb fasadının lojasında M. P. Vaqifin heykəli (1939-1940)
  • Sovet İttifaqı Qəhrəmanları A. Quliyevin büstü (1945) və İ. Məmmədovun barelyefi (1944)
  • Nizaminin "Xosrov və Şirin" poemasının motivləri əsasında "Fərhad Bisütun dağını yararkən" barelyefi (1947)
  • Sovet İttifaqı Qəhrəmanları H. Aslanov (1948-1949; ikinçi variantı 1961) büstportreti
  • Ö. Qəniyeva (1948) büstportreti
  • X. B. Natəvan (1949) və başqalarının büstportretləri
  • Bakıda N. Nərimanovun heykəli (tunç, qranit, 1966-1968; 1972-ci ildə açılışı olmuşdur)
  • M. Ə. Sabirin heykəli (tunç, qranit, 1958)
  • M. Ə. Sabirin (1962), Q. Qarayevin (1963), F. Əmirovun (1964) büstləri
  • S. Vurğunun qəbirüstü abidəsi (1966), heykəli (1966, Qazax)
  • Akademik Y. H. Məmmədəliyevin abidəsi (1977, Ordubad)
  • "Tarzən", "Kamançaçı","Xanəndə" (hamısı 1967) fiqurları və s.