Dəspinə xatun (Abaqa xan)

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Despina xatun
yun. Μαρία Παλαιολογίνα
Maria of the Mongols.jpg
Elxanilərin xatunu
1265 — 1282
Sələfi Doqquz Xatun
Xələfi Doqquz Xatun

Doğum tarixi XIII əsr
Doğum yeri
Vəfat tarixi XIII əsr
Vəfat yeri Konstantinopol
Sülalə Paleoloq sülaləsi
Atası Mixail VIII Paleoloq
Həyat yoldaşı Abaqa xan
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Dəspinə xatun və ya Maria PaleoloqinaElxanilərin xatunu, Bizans imperatoru VIII Mixailin qızı.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

XIII əsrdə doğulub. İmperator Mixailin qeyri-qanuni övladı idi.O Monqollara gəlin göndərilmək üçün şəxsən atası tərəfindən seçilmişdi.[1]Bacısı Noğay xanla evli idi.[2]1265-ci ildə Konstantinopolu tərk edən Mariya yolüstü Hülakü xanın öldüyünü öyrəndi. Əvəzində oğlu Abaqa ilə evləndirildi. 1282-ci iləcən İranda yaşayan Mariyaya monqollar Dəspinə xatun ləqəbi vermişdilər.

Monqolların Müqəddəs Məryəm kilsəsi İstanbuldakı məscidə çevrilməmiş az sayda kilsələrdən biridir.

Dul həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Əhməd Təkudar xanın hakimiyyətə gəlməsindən sonra Konstantinopola qayıdan Mariyanı bu dəfə qardaşı II Andronik 1307-ci ildə Abaqa xanın nəvəsi Məhəmməd Olcaytu ilə evləndirmək istədi.Lakin Osmanlı ordusunun Asiyadakı fəaliyyətləri buna imkan vermədi. Mariya bundan sonra "Qanlı Kilsə" olaraq bilinəcək Monqolların Müqəddəs Məryəm kilsəsində rahibə həyatı başladı.Özünə Melaniya adını aldı və orada vəfat etdi.

Ailəsi[redaktə | əsas redaktə]

Abaqa xanla evliliyindən Araçatlun adlı qızı olmuş, onu Bizansa apararaq Teodora adı ilə böyütmüşdü.[3]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Steven Runciman (1987) [1952-1954]. A History of the Crusades 3. Penguin Books. ISBN 978-0-14-013705-7, səh. 320
  2. Aleksandr van Milligen (1912). Byzantine Churches of Constantinople. London: MacMillan & Co, səh. 272
  3. Rüstəm Şükürov, Byzantine Turks, 84