Dyör

Vikipediya, açıq ensiklopediya
(Dyor səhifəsindən istiqamətləndirilmişdir)
Jump to navigation Jump to search
Şəhər
Dyor
mac. Györ
Megyeszékhely - Győr-Moson-Sopron megye - Győr.jpg
Bayraq Gerb
Bayraq Gerb

47°41′02″N 17°38′06″E / 47.68389°N 17.63500°E / 47.68389; 17.63500Koordinatlar: 47°41′02″N 17°38′06″E / 47.68389°N 17.63500°E / 47.68389; 17.63500


Ölkə Flag of Hungary.svg Macarıstan
Tabesində Dyor-Moson-Sopron
İcra başçısı Zsolt Borkai
Sahəsi 174,62 km²
Hündürlüyü 108±1 metr
Saat qurşağı Mərkəzi Avropa vaxtı[d], UTC+01:00UTC+02:00
Əhalisi 130.094 nəfər (1 yanvar 2018)[2]
Telefon kodu 96
Poçt indeksi 9000–9030
Rəsmi sayt /www.gyor.hu/
Dyör — yerləşdiyi ərazi Macarıstan
Dyör
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Dyor- (mac. Győr) Macarıstanın şimal-qərbində yerləşən, Dyor-Moson-Sopron inzibati bölgəsinin mərkəzi olan şəhər.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

1598-ci ildə Dyor qalasının mühasirəsi

Dunay çayı boyunca uzanan bu ərazidə ilk kütləvi məskunlaşma b.e.ə V əsrə təsadüf edir. Dyorun ilk sakinləri keltlər olmuşdurlar. Onlar bu şəhəri “Ara Bona” (sonralar “Arrabona” ) yəni “ Yaxşı Qurbangah” adlandırmışdılar. Şəhər VIII əsrə qədər belə adlandırılsa da, almanslovak dillərində günümüzdə də “Arrabona”nın qısaltması “Raab” adından istifadə olunur. E.ə I əsrdə buraya romalı tacirlər köçmüşdülər. Daha sonra b.e X əsrində Qərbi Macarıstanın şimalı Roma tərəfindən işğal edilərək bu əraziyə Pannoniya adı verildi. V əsrdə slavyanlar daha sonra, lombardlar tərəfindən hücuma məruz qalan şəhərdə VI əsrin sonu ilə IX əsrin əvvəllərində avarlar hökm sürürdü.Artıq IX əsrdə şəhər macar axınlarına məruz qaldı. İlk Macarıstan kralı I Stefan tərəfindən bu ərazidə yepiskopluq yaradıldı. Şəhərin adı dəyişərək “Dyor” adlandırıldı. 1241-1242-ci ildə monqolların hücumuna məruz qalsa da, Moxaç döyüşündən sonra Habsburq imperiyasının tərkibinə qatılmışdır. 1594-cü ildə osmanlılar tərəfindən ələ keçirilən Dyor qalası yandırılaraq dağıdıldı. 1598-ci ildə Habsburqlar ikinci dəfə bu əraziyə yürüş etdi. 1743-cü ildə Dyora “Müstəqil Krallıq Şəhəri” statusu verildi. 14 iyul 1809-cu ildə baş verən Raab döyüşündə Avstriya imperiyası burada Napaleonun qoşunları tərəfindən məğlub edildi. II Dünya müharibəsində şəhərin yəhudi əhalisinin sürgün edilib, öldürüldü. Şəhər özü güclü dağıntılara məruz qaldı. 1970-ci ildə şəhər yenidən inşa edildi [3].

Turizm[redaktə | əsas redaktə]

Şəhərin ilkin qalıntısı Dunay, Raba və Rabsa çaylarının birləşdiyi nöqtə- Kaptalan təpəsidir. Püspökvar – Dyor yepiskopunun binası da qədim şəhərin qalıqlarından biridir. Dyorun ən qədim binaları XIII əsrə aid qəsr və XV əsrə aid Qotik Doçi Kafedralıdır. Kafedral ilk olaraq Roman memarlıq üslubunda tikilsə də, sonradan Qotik və Barok tərzində bərpa edilmişdir. Şəhərin digər görməli yerləri aşağıdakılardır :

  • Bələdiyyə binası
  • Karmelit kilsəsi
  • Roma Arxeologiya muzeyi
  • 1978-ci ildə tikintisi başa çatan teatr binası

1996-cı ildə Yuneskonun Ümumdünya irsi siyahısına daxil olan Pannonholma Monastrı[4] Dyora 20 km məsafədə yerləşir.

Qalereya[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]