Layka

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Layka
Лайка1.jpg
Layka bu şəkildə uçuş ərzində geyindiyi qoşqu ilə birlikdə görünür.
Digər ad(lar)ı Kudryavka
Növü Canis lupus familiaris
Cinsiyyəti Dişi
Doğum 1954
Flag of the Soviet Union.svg Moskva, SSRİ
Ölüm 3 noyabr 1957
Sputnik-2-də alçaq dünya orbitində
Ölkə Flag of the Soviet Union.svg SSRİ
Peşə Kosmos iti
İş verən Sovet kosmik proqramı
Tanınmış rolu Kosmos iti
Fəaliyyət illəri 1957
Tanınır Kosmosa uçan ilk heyvan
Sahibi Sovet kosmik proqramı
Çəkisi 5 kq

Layka (rus. Лайка, hərfi mənada "hürən", d. 1954v. 3 noyabr 1957) — Yerətrafı orbitə çıxan ilk heyvanSovet kosmos iti. Adi küçə iti olan Layka kosmosa gedən ilk canlılardan biri idi. O, 1957-ci il noyabrın 3-də Sputnik 2 adı altında kosmosa göndərilən R-7 raketinin sakini kimi seçilmişdi. Kosmosa göndərilən vaxt onun təqribən 2 yaşı var idi.

2008-ci il 11 apreldə Rusiya rəsmiləri Laykaya həsr edilən abidəni açdılar. Laykanın şərəfinə abidə kosmosa uçuşu hazırladığı Moskvada hərbi araşdırma təsisi yaxınlığında inşa edildi. Abidə də roketin üstündə duran bir iti təsvir etmişdir. O, Moskvada Kosmosu fəth edənlər abidəsində də yer alır.

Sputnik 2[redaktə | əsas redaktə]

Təlim[redaktə | əsas redaktə]

Uçuş öncəsi hazırlıqlar[redaktə | əsas redaktə]

Səyahət[redaktə | əsas redaktə]

Heyvan testlərinin etikası[redaktə | əsas redaktə]

Mirası[redaktə | əsas redaktə]

Laykaya Rusiyanın Ulduz şəhərində abidə və lövhə qoyulub. 1997-ci ildə yaradılan abidədə Laykanın qulaqları kosmonavtların arxasında inşa olunub.

İtləri daşıyan gələcək kosmik missiyaları bərpa edilir. Sovet kosmik missiyalarında 4 digər it həlak olmuşdur: Bars və Lisiçka 28 iyul 1960-cı ildə R-7 raketinin uçuşundan qısa müddət sonra partlayış zamanı ölmüşlər; Pçolka və Muşka isə Korabl-Sputnik 3, qəsdən xarici güclərin kapsulun yoxlanmasını maneə törətmək üçün partlayıcı yüklə məhv edildiyi zaman ölmüşlər.

Heç vaxt göstərilməsə də Layka 1985-ci ildə çıxan "Mənim it kimi" həyatım filmində qeyd olunur. Filmdə əsas xarakter (1950-ci illərin sonlarında gənc bir İsveçli oğlan) it ilə güclü şəkildə əlaqə qurur. 2007-ci ildə Nik Abadzis tərəfindən yaradılan Layka qrafik romanında itin uydurma həyatından bəhs edir və Eisner mükafatının "Gənclər üçün ən yaxşı nəşr" kateqoriyasında qazanıb.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

Vikianbarda Layka ilə əlaqəli mediafayllar var.