Daşkənd

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Yaşayış məntəqəsi
Picto infobox map.png
Daşkənd
özb. Toshkentözb. Тошкент
Aerial view of Tashkent, Uzbekistan.JPG
Gerb
Gerb

41°18′0″N 69°16′0″E / 41.30000°N 69.26667°E / 41.30000; 69.26667Koordinatlar: 41°18′0″N 69°16′0″E / 41.30000°N 69.26667°E / 41.30000; 69.26667


Ölkə Flag of Uzbekistan.svg Özbəkistan
İcra başçısı Rahmonbek Usmonov
İlk məlumatb.e.ə. 2-cı əsr
Sahəsi334,8 km²
Hündürlüyü455 metr
Saat qurşağıUTC+05:00
Əhalisi2.424.100 nəfər (2017)
Rəsmi diliÖzbək dili
Poçt indeksi100000
Rəsmi sayttashkent.uz
Xəritə
Daşkənd — yerləşdiyi ərazi Özbəkistan
Daşkənd
VikiAnbarda Commons-logo.svg əlaqəli mediafayllar
Vikidatada redaktə et: Vikidatada redaktə et

Daşkənd (özb. Toshkent) — Özbəkistanın paytaxtı. Sahəsi 334,8 km², əhalisi 2,2 milyon nəfərdir (2009). Mərkəzi Asiyada metropoliteni olan yeganə şəhərdir.

Şəhərin su ehtiyaclarını təmin etmək üçün onun yaxınlığında süni Cavrak gölü yaradılmışdır. 2009-cu ilə olan məlumata görə şəhərin əhalisi 2 milyon 221 min nəfərdir. Şəhər 11 inzibati rayona bölünür.

Adı[redaktə | əsas redaktə]

Şəhərin əsasının e.ə. V-III əsrlərdə qoyulduğu güman edilir. Qədim mənbələrdə Çaç, Şaş, Caç, Şaşkənd adlarına rast gəlinir. Çaç müasir Daşkəndin ən qədim adıdır .[1] Dillərində ç səsi olmadığına görə ərəblər onu Şaş şəklində yazmışlar .[1] Şaşkənd sonralar Daşkəndə çevrilmişdir .[1] Maraqlıdır ki, şəhərin adını Çin qaynaqları Çö-Çi, Çö-Şi, yaxud sadəcə Şi şəklində transkripsiya etmişlər ki, bu da çincə daş deməkdir .[1] Firdovsi öz "Şahnamə"sində şəhəri Çaç adlandırır. XVI əsrdən başlayaraq şəhər indiki adı ilə adlanmağa başlamışdır. "Daşkənd" sözü "daş" və türk dillərində şəhər mənasını verən "kənd" sözlərinin birləşməsindən yaranmışdır.

Tarix[redaktə | əsas redaktə]

Daşkənd həmişə bölgənin əsas beynəlxalq nəqliyyat mərkəzi olub. 1917-ci il inqilabı zamanı baş vermiş vandalizmdən və 1966-cı il zəlzələsindən sonra şəhərdə mövcud olan bənzərsiz memarlıq abidələrinin çox hissəsi məhv olub. Şəhərdə daha çox sovet dövründə tikilən mədəniyyət və muzey mərkəzlərinə rast gəlmək mümkündür.

Qədim şəhərin bəzi gədim binaları şəhərin qərb hissəsində yerləşir. Maraqlı binalardan biri, XVI əsrdə inşa olunmuş Kukeldaş Mədrəsəsidir. Bu tikili Kaffali Şaş movzoleyi kimi də tanınır və ondan muzey kimi istifadə olunur. Burada yerləşən Qəst-İmam tikilisinə qeyri-müsəlmanların girişi qadağandır, digər ziyarətçilər isə bura giriş üçün əvvəlcədən icazə almalıdırlar.

Qardaş şəhərlər[redaktə | əsas redaktə]

[4][5]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 «Türkologiya» jurnalı, (3-4), Bakı, «Elm», 2008, s. 90-96 :MAHMUD KAŞĞARİ VƏ TARİXİ ONOMASTİKA MƏSƏLƏLƏRİ
  2. Официальное обозначение с 1993 года, используемое в ООН по настоянию Греции — Бывшая Югославская Республика Македония
  3. Карамель «Лайма». Сделано в Ташкенте
  4. Города-побратимы городам Центральной Азии и Кавказа
  5. Энциклопедия Ташкент 2-е издание 1984 года Редактор: С. К. Зиядуллаев Издатель: Гл. Ред. Узбекской Советской Энциклопедии

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

Vikianbarda Daşkənd ilə əlaqəli mediafayllar var.