Portal:Nizami Gəncəvi

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
redaktə  

"Dilçə şerimizdə olsa da kəsir, Mənaca böyükdür ondakı təsir" Nizami Gəncəvi

Nizaminin portreti Qəzənfər Xalıqov.jpg
Tulip Ornament Gold L.png Nizami Gəncəvi portalına Tulip Ornament Gold R.png
xoş gəlmisiniz!
Khamseh Nizami 001.jpg
redaktə  

Tulip Ornament Gold L.png Seçilən məqalə Tulip Ornament Gold R.png

Layla and Majnun2.jpg

"Leyli və Məcnun" "Xəmsə"nin üçüncü poemasıdır. Nizami Gəncəvi bu qədim məhəbbət əfsanəsinə ustad qələmilə bəzək vurmuş, onu bədii yüksəkliyə qaldırmışdır. Şairin yaratdığı bu məhəbbət dastanı dünya ədəbiyyatı xəzinəsinin ən qiymətli incisinə çevrilmişdir. Nizaminin "Leyli və Məcnun" poeması 1188-ci ildə yazılmışdır. Şirvan hökmdarı Axistanın sifarişi ilə yazılmış "Leyli və Məcnun" poemasında Nizami Yaxın və Orta Şərq xalqları arasında geniş yayılmış məhəbbət əfsanəsini ilk dəfə ədəbiyyata gətirmiş, vicdan və sevgi azadlığı haqqında ölməz bir dastan yaratmışdır.Bu əsər Şirvanşah Axsitanın oğlu Qeysin yəni Məcnunun şahın bacısı Şahhiran Sultanın qızı Leyli Sultanı sevməsinə həsr olunub.Bir-birini sevənlər sonda ölsədə onların sevgisi əbədiyyətə qovuşmuşdur. Şair qadın hüquqsuzluğundan, qadının əşya kimi satılıb alınmasından, feodal adət-ənənələrindən söhbət açır, insan adını uca tutmağa, ali məqsədlərə qulluq etməyə, mərd və mübariz olmağa çağırır.Göööööööööööööööööööööt


redaktə  

Tulip Ornament Gold L.png Şəkil qalereyası Tulip Ornament Gold R.png

Nizami Gəncəvinin Villa Borghese büstlər parkında olan nəhəng heykəli


redaktə  

Tulip Ornament Gold L.png Obrazlar Tulip Ornament Gold R.png

Gəncədə Fərhad heykəli.JPG

Fərhad - Nizami Gəncəvinin "Xəmsə"sinin ikinci məsnəvisi olan "Xosrov və Şirin" poemasının qəhrəmanlarından biridir. Poemada Şirinə aşiq olan Fərhadın sevgisi cavabsız qalır və o, faciəvi şəkildə ölür. XII əsrin mötəbər tarixi sənədi, 520 (1126)-ci ildə qələmə alınan “Kitabi-mücmələt-təvarix v-əl-qisəs” əsərində (müəllifi naməlumdur) Xosrovun cəh-cəlalından, Şirin haqqında verilən maraqlı məlumatdan əlavə, Xosrovun Bəhramdoxt adlanan digər bir məşuqəsinin də adı çəkilmiş, həmçinin Fərhad haqqında bəhs olunmuşdur. Fərhadın tarixi bir şəxsiyyət olduğuna işarə edən müəllif burada onu həm mühəndis-memar, həm də sepəhbod adlandırır.


redaktə  

Tulip Ornament Gold L.png Bilirsinizmi... Tulip Ornament Gold R.png

  • Azərbaycanda elm xadimlərinin mükafatlandırılması üçün nəzərdə tutulmuş xüsusi Nizami Gəncəvi adına Qızıl Medal mövcuddur.
  • Avropada Nizaminin əsərlərinin tərcüməsinə ilk dəfə XIX əsr Avstriya şərqşünas və diplomatı baron Yozef fon Hammer-Purqştal təşəbbüs göstərmişdir.
  • 1941-ci ildə Nizaminin 800 illik yubileyi qeyd olunarkən, mühasirədə olan Stalinqradda yubiley tədbirinin keçirildiyi Ermitajın "məktəbli kabineti"ni Neva çayında dayanan "Qütb ulduzu" gəmisi işıqla təmin edib.
  • İtalyan bəstəkarı Cakomo Puççini məşhur Turandot operasını Nizaminin "Yeddi gözəl" məsnəvisindəki hekayə əsasında yazıb.


redaktə  

Tulip Ornament Gold L.png Xarici keçidlərdə əsərləri Tulip Ornament Gold R.png


redaktə  

Tulip Ornament Gold L.png Təqvim Tulip Ornament Gold R.png

Nizami
Olive wreath.svg
800

1947-ci ildə Nizaminin anadan olmasının 800 illik yubileyi, Sankt-Peterburqda geniş miqyasda qeyd olunmuşdur.



Nizami
Olive wreath.svg
870

2011-ci ildə Nizaminin anadan olmasının 870 illik yubileyi Bakıda geniş miqyasda qeyd olunmuşdur.



  • 1947-ci ildə Nizami Gəncəvinin qəbirüstü məqbərəsinin bərpasına başlanmışdır.
  • 2012-ci ildə Nizami Gəncəvinin 870 illik yubileyi ilə bağlı “Xəmsə” Bakıda yeni formatda nəşr olunmuşdur.
  • 20 iyun 2013 — Romanın “Galleria d’Arte Consorti” sərgi salonunda “Nizami Gəncəvi dünyasının rəngləri” mövzusunda sərginin açılış mərasimi keçirilmişdir
redaktə  

Tulip Ornament Gold L.png Əsərlərdən sətirlər Tulip Ornament Gold R.png


Hər gecəm oldu kədər, qüssə, fəlakət sənsiz,
Hər nəfəs çəkdim, hədər getdi o saət sənsiz!

Sənin ol cəlb eyləyən vəslinə and içdim inan,
Hicrinə yandı canım yox daha taqət sənsiz!

Başqa bir yarı necə axtarım, ey nazlı mələk,
Bilirəm səndə dedin:"Yox yara hacət sənsiz!"

Sən mənim qəlbimə hakim, sənə qul oldu könül,
Sən əzizsən, mən uçuz, bir heçəm, afət, sənsiz!

Nə gözüm var-arayım mən səni, bəxtimdəki yox,
Nədə bir qaçmağa var məndə cəsarət sənsiz!

Sən Nizamidən əgər arxayın, olsan da, gülüm,

Gecə-gündüz arayıb olmadı rahət sənsiz!
Essener Feder 01.png
“Hər gecəm oldu kədər, qüssə, fəlakət sənsiz,”
Nizami Gəncəvi Vikixəbərdə     Nizami Gəncəvi Vikisitatda     Nizami Gəncəvi Vikikitabda     Nizami Gəncəvi Vikimənbədə     Nizami Gəncəvi Vikilüğətdə     Nizami Gəncəvi Vikiversitetdə     Nizami Gəncəvi Vikianbarda
Xəbərlər Sitatlar Dərsliklər & Mətnlər Mətnlər Sözlər Dərs mənbələri Mediafayllar
Wikinews-logo.svg
Wikiquote-logo.svg
Wikibooks-logo.svg
Wikisource-logo.svg
Wiktionary-logo.svg
Wikiversity-logo.svg
Commons-logo.svg