Cəfər bin Əbu Talib

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar


İslam

Allah1.png

İnanclar

Allah

Allahın varlığı və təkliyi
Mələklər
Müqəddəs kitablar
Məhəmməd peyğəmbər (s)
Digər peyğəmbərlər
İmamət
Axirət
Kəlimeyi-şəhadət

Firuiddin

Namaz qılmaq
Zəkat vermək
Xüms vermək
Oruc tutmak
Həccə getmək

Xüsusi günlər

Besət bayramı
Ramazan bayramı
Qurban bayramı
Qədiri-Xum bayramı

Quran

Sünnə · Hədis
Təsavvüf

Tarixşəxsiyyətlər

Əhli-Beyt · Səhabə
Şiəlik · Sünnilik · Xaricilik

Cəfər bin Əbu Talib (ər:جعفر بن أبي طالب) və ya Cəfər Təyyar(جعفر الطيار) atası Əbu Talib anası isə Fatimə bint Əsəd, Hz.Əlinin qardaşı, islam peyğəmbərinin səhabələrindən biriydi.20-il besətdən öncə Məkkədə dünyaya gəlmiş cahiliyyət dönəmində şərafətli və pak yaşamışdır.[1]besətdən sonra aclıq düşüb Əbu Talib öz və ailəsini çətinliklə keçindirirdi. bu zaman ona yardım üçün Hz.Əlini islam peyğəmbəri Cəfəri isə əmisi Abbas yanlarına götürüb onları saxlamışlar və yaşayışlarının bir dönəmin bunlarla keçirmişlər.[2]ömrünün gənc çağı cahiliyyət dönəmində keçmiş amma O, pak qalıb ailəvi şərafətlərin qoruyub, yalan, şərab içmək, bütpərəstlik və əxlaqsız işlərə qarışmayıbdır, bunun üçün də bir hədisə görə Allah ondan təqdir etmişdir.[3]

İslam gətirməsi[redaktə]

Cəfər gənclik çağında islama gəlmişdir və Hz.Əlidən sonra ikinci kişidir ki islama keçmiş. Bir gün atası Əbu Taliblə yoldan keçərkən İslam peyğəmbəri, Əli və Xədicəni Məscidül-Həramda namaz qılarkən görürlər, atası cəfərə get onlarla namaz qıl əmrini verir və oda atası sozünə uyub onlarla sıra tutub namaza başlar ki bu onun müsəlman olmasının başlanqıcı olur. Atası isə bu işindən sevinib ona görə şerlər deyir.[4]

Ləyaqəti[redaktə]

Cəfər islamın öncülərindənidi və islam peyğəmbəri onu çox sevərdi eləki peyğəmbər onun haqqında çoxlu övgülər demişdir.peyğəmbər demişdir:Camaat dəyişik kök və soylara bağlıdırlar amma mənilə Cəfər bir soy və kökdənik.[5]Başqa dillədə demiş: ey Cəfər sən yaradılış və davranışda məndənsən.[6]Cəfər camaat sevən və başqalarına yardım edən birisi-idi elə ki onun bu özəlliyi üçün peyğəmbər Əbül Məsakin(ابوالمساکین)yoxsullar atası ləqəbini ona vermişdir.[7]

Həbəşistana köçməsi[redaktə]

Məkkədə yeni müsəlmanlar Qureyşlilərin işkəncə və basqıları nəticəsində yaşayışları çətinləşir buna görə besətin 7-ci ilində peyğəmbər seçdiyi müsəlmanlara Həbəşəyə köçmək(Hicrət) əmrini verir.oranın cəmaəti xristianidilər və kralları isə Nəcaşi adlı, cəmaəti-ilə yaxşı davranan birisiidi.83 nəfərlik bir qrup ki içlərində qadınlarda vardı Həbəşəyə sarı, peyğəmbərin təyin etdiyi cəfər başçılığıyla yola çıxdılar.bir dönəm müsəlmanlar Həbəşədə rahat yaşam sürürdülər amma Məkkəli müşriklər Muhacirləri(Köçərilər) güdmək və geri qaytarmaq üçün iki Əmrü As və Əbdüllah bin Rəbiə adlı nəfəri həbəşəyə Nəcaşinin yanına göndərdilər.

Həbəşistanda keçirdiyi günlər[redaktə]

Qureyşin göndərilmişləri hədiyələrlə həbəşəyə keçib onları Nəcaşiyə verirkən Muhacirlərin Həbəşədən eşiyə ötürülməsini ona deyillər. amma Nəcaşi hər işdən öncə qureyşlilərə dedi: mən onlarında sözlərin dinləməli və buraya gəlməklərinin nədənin özlərindəndə soruşmalıyam! nəcaşi onları çağırıb, Cəfər muhacirlərin başçısı olaraq onunla danışmaya başladı. danışdığının özəti belədir: Ey böyük, Cəmaət cahiliyyət dönəmində bütlərə tapıb(Sitayiş),ləş yeyib pis işlərə bulanmışdılar. Allah bizə minnət qoyub bir peyğəmbəri bizim öz içimizdən ki onu ata babasın tanıyırdıq seçib bizə göndərdi.bizi bircə allahlıq, düz danışıq, yaxşı əmanət saxlamaq, qohumlarımızla yaxşı davranmaq, pis işlər və yalan danışmaqdan üzaq gəzməyə çağırdı.onu doğru danışan və əmin olduğunu bildiyimiz üçün bircə Allaha, quran və gətirdiyi dinə inandıq. bizim yürddaşlarımız ki müşrik idilər yaşamı bizə daraltdılar və bizə inandığımızdan dönmək üçün işkəncələr verdilər.bizdə bu işləri üçün sizin vətəninizə gəldik və sizin bizə arxabel omağınıza ümid bağladıq, ümid edirik ki burda bizə zülm olmayacaqdır... Bu sözlər Nəcaşinin ürəyinə yatıb Cəfərə dediyi Qurandan ona oxumağını istədi O, isə məryəm surəsini oxumağa başladı. bitdikdən sonra nəcaşi müşriklərə dönüb dedi mən bunları heç bir zaman sizə verməyib və onlar mənim məmləkətimdə yaşayacaqlar.Cəfər və yoldaşları illər boyu orada yaşayıb öz inancların qoruyub sonra hicaza dönmüşlər.[8]peyğəmbər onun dönüşündən çox sevinib ve demişdir:Bilmirəm Xeybərin fəthi üçün sevinim ya Cəfərin geri dönməsi üçün![9]

Cəfər Təyyar namazı[redaktə]

Cəfər Təyyar namazı peyğmbərin ona Həbəşədən qayıdandan sonra öyrətdiyi namazdır.[10]Həbəşədən qayıtdıqdan sonra peyğəmbər ona demişdir:Sənə elə bir şey öyrədim ki dünyada hər şeydən üstün ola sənə, əgər döyüş meydanından qaçmış və günahın səhraların qumları qədər ola allah səni bağışlayar. və Cəfər Təyyar namazına məşhur olan namazı ona öyrətmişdir.[11]

Şəhadət[redaktə]

Cəfər Təyyarın Mutə,İordaniyada məzarı

Cəfər Mutə döyüşünə ilk komandir olaraq qatılıb sonundaisə 41-yaşında ilk iki qolu kəsilərək dünyasını dəyişdi. peyğəmbər şəhadətindən sonra evinə zövcəsi Əsmanın yanına gedib dedi: ey Əsma istəyirsən ki sənə yaxşı bir xəbər verəm? dedi:hə. peyğəmbər dedi:Allah Cəfərə iki kəsilən qolları üçün ona cənnətdə uçmaq üçün iki qanat hədiyə etmişdir. ondan sonra peyğəmbər məscidə gedib bu xəbəri müsəlmanlarla paylaşıb və Cəfərdən təriflər etmişdir. məsciddən sonra isə onun evinə gedib ev əhalisi ilə bir süfrə başında oturmuşdur.[12]

Həmçinin bax[redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə]

Qaynaq[redaktə]


İstinadlar[redaktə]

  1. Biharül Ənvar,c42,s115(بحارالانوار، ج 42، ص 115.)
  2. Biharül Ənvar,c42,s115(بحارالانوار، ج 42، ص 115.)
  3. Biharül Ənvar,c22,s272(بحارالانوار، ج 22، ص 272.)
  4. Əyanül Şiə,c4,119(اعیان الشیعه، ج 4، ص 119.)
  5. Səfinətül Behar,c1,s158(سفینة البحار، ج 1، ص 158.)
  6. Biharül Ənvar,c22,s276(بحارالانوار، ج 22، ص 276.)
  7. Əyanül Şiə,c4,s120(اعیان الشیعه، ج 4، ص 120)
  8. Əyanül Şiə,c4,s123,Bir az Təlxis-ilə.(اعیان الشیعه، ج 4، ص 123.)
  9. Vəsailül Şiə,c8,s51(وسائل الشیعه، ج 8، ص51.)
  10. İsuli Kafi,c3,s466(کافی، ج3، ص466.)
  11. Mən la Yəhzərəl Fəqih,c1,s553(من لایحضره الفقیه، ج1، ص553.)
  12. Əyanül Şiə,c4,s124(اعیان الشیعه، ج 4، ص 124.)