Herat

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Herat
Herat kentindeki Cuma Camii

Herat (Farsca: هرات), Əfqanıstanın qərbində Herat vilayətinin mərkəzi olan şəhər.

Tarixi[redaktə]

Heratın tarixi antik çağlara dayanmanır. Yunan tarixçi Herodot, Heratın Orta Asiyanın buğda ambarı olduğunu yazmışdır. M.Ö. 330 yılı civarında şəhər Böyük İsgəndər tərəfindən alındı. Daha sonra isə şəhər Selevkidlərin əlinə keçdi. M.Ö. 167-ci ildə də şəhərə Parflar sahib oldu. Sasanilər (226-652) döneminde Ağ Hun imperiyası ilə Sasanilər arasında keçən savaşlarda Herat stratejik bir önəmə sahib idi. 786-809-ci illər arasında şəhər Abbasilər tərəfindən idarə olunurdu. Herat, 1000-ci ildə Qəznəvilərin 1040-cı ildə isə Səlcuqluların əlinə keçdi. Daha sonra Xarəzmşahlar sülaləsinin bir parçası oldu.

Herat Kalesi

1221 yılında Herat Çingiz xan tarafından yerle bir edildi. 1381-ci ildə da Əmir Teymur tarafından tekrar imha edildi. 15. yüzyılda kent bir süre Qaraqoyunlular tarafından yönetildi. 1507 yılında Özbəklərin əlinə keçən şəhər 1510-cu ildə Şah İsmayıl Səfəvi tərəfindən Səfəvilər dövlətine qatıldı.

Herat bəylərbəyliyi[redaktə]

Əsas məqalə: Herat bəylərbəyliyi

Dürranilər hakimiyyəti altında[redaktə]

1750-ci ildə Herat, Əhməd xan Dürraninin elinə keçdi. Herat 1860 yılında Əmir Dostməhəmməd xan tərəfindən Əfqan dövlətinin bir parçası halına gətirildi. XIX əsr boyunca şəhər İngilislər, Qacarlar dövlətiƏfqanlar arasında bir çox savaşlara səhnə oldu.

Sovet-Əfqan savaşı sırasında Herat Sovet ittifaqı tarafından işgal edildi. 10- 20 mart 1979 tarixləri arasında şəhərə Sovetlərə qarşı çıxan üsyanı yatırmaq üçün Sovyetlər şəhəri bombalayaraq 20.000 nəfərin ölümünə səbəb oldular. Şəhər 1995-ci ildə Talibanın eline keçti. 2001 yılında ABŞ-ın Əfqanıstana apardığı müdaxilə sonucu Taliban şəhəri tərk etmək zorunda qaldı. Günümüzde Herat, ABŞ destekli Həmid Kərzai hökümeti tarafından yönetilmektedir.

Önəmli yerlər[redaktə]

  • Aeroportları
    • Herat aeroportu

[[Dosya:Herat_monument.jpg|thumb|„جهاد“]]

  • Şəhərin səmtleri
    • Şar Noe (Şəhər merkezi)
    • Vilayet (Vilayet binası)
    • Kolordu (Ordu karargahı)
    • Farka (Ordu karargahı)
    • Durvaza Kuş
    • Çar-suk
    • Pul-rangina
    • Sufi-abad
    • Noe-abad
    • Pul-malaan
    • Tak-ta Sefer
    • Havza-Karbas
    • Baraman
    • Darvaza Kandahar
    • Darvaza Irak
  • Anıtlar
    • İskender Kalesi
    • Musalla Kompleksi
  • Müzeylər
    • Herat Milli Müzesi
    • Cihat Müzesi
  • Türbəler
    • Kraliçə Türbesi (Gövhərşad)]
    • Mirveys Sadık Türbesi
    • Jami Türbesi
    • Kaca Kaltan Türbesi
  • Camilər
    • Cuma Camii
    • Kazirgah Şerif
    • Kalga Şerif
    • Şah Zahdaha
  • Parklar
    • Park-ı Terakki
    • Park-ı Millet
    • Kana-i Cihat Parkı
  • Stadionlar
    • Herat Stadionu
  • Oteller
    • Serena Hotel
    • Diamond Hotel
    • Marcopolo Hotel
  • Universitetlər
    • Herat Universiteti

Həmçinin bax[redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə]