Ermənistan SSR əhalisinin siyahıyaalınması (1926)

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Ümumi[redaktə | əsas redaktə]

1 yanvar 1926-cı il tarixinə Ermənistan SSR inzibati cəhətdən paytaxt İrəvan şəhərindən, 9 qəzadan və qəzaları təşkil edən 36 dairədən ibarət idi. Ümumi əhalinin sayı 880.464 nəfər idi.

İnzibati vahidlər üzrə əhalinin etnik tərkibi
Qəza İnzibati vahid Cəmi Ermənilər Türklər[q 1] Kürdlər[q 2] Ruslar Digərləri
İrəvan İrəvan şəhəri 67 121 59 838 5 216 51 1 401 615
Dərəçiçək qəsəbəsi 618 386 0 0 226 6
Qəmərli qəsəbəsi 2 505 2 193 248 0 48 16
Axta dairəsi 30 022 27 706 1 400 296 332 288
Baş Gərni dairəsi 6 690 5 202 1 297 35 1 155
Vedibasar dairəsi 16 947 7 614 7 700 1 380 78 175
Qəmərli dairəsi 22 028 18 394 2 317 440 14 863
Kotayk dairəsi 21 742 19 992 411 238 26 1 075
Razdan dairəsi 13 487 7 601 5 698 105 8 75
Dərələyəz Keşişkənd qəsəbəsi 1 580 1 547 21 0 2
Keşişkənd dairəsi 16 765 13 584 3 133 16 3
Paşalı dairəsi 11 729 8 828 2 787 85 2
Dilican Dilican qəsəbəsi 6 464 5 768 38 3 637
İcevan qəsəbəsi 2 261 2 231 18 0 11
Barana dairəsi 11 391 11 345 42 0 2
Dilican dairəsi 8 461 6 636 1 394 41 387
İcevan dairəsi 13 559 13 492 39 0 20
Krasnoe Selo dairəsi 16 387 7 351 6 636 27 1 933
Şəmşəddin dairəsi 20 142 20 111 14 0 12
Zəngəzur Gorus şəhəri 2 690 2 639 0 0 4
Qafan mədənləri 1 511 928 165 0 30
Gorus dairəsi 20 697 20 312 364 1 0
Qafan dairəsi 21 610 17 034 2 418 5 2
Sisian dairəsi 22 410 19 025 1 486 2 298
Leninakan Leninakan şəhəri 42 313 37 520 58[q 3] 40 1 746
Ağbaba dairəsi 8 574 590 6 339[q 4] 49 89
Hacı Xəlil dairəsi 15 165 9 809 50 5 304 1
Düzkənd dairəsi 26 512 26 365 8 22 61
Qızıl Qoç dairəsi 13 155 13 074 6[q 5] 25 26
Molla Göyçə dairəsi 26 775 26 665 3 42 55
Panik dairəsi 22 832 22 802 0 23 4
Talin dairəsi 11 467 9 432 0 1 964 59
Meğri Meğri qəsəbəsi 1 161 1 055 48 0 55
Meğri dairəsi 6 978 5 462 1 153 0 27
Nor Bəyazid Nor Bəyazid şəhəri 8 447 8 408 15 2 20
Yelenovka qəsəbəsi 1 032 447 0 18 566
Basarkeçər dairəsi 32 578 18 362 13 444 284 7
Yelenovka dairəsi 10 969 10 707 5 53 203
Martuni dairəsi 27 174 27 032 129 11 2
Nor Bəyazid dairəsi 21 370 20 835 472 60 3
Pəmbək–Loru Qarakilsə şəhəri 8 640 8 462 36 2 68
Allahverdi qəsəbəsi 2 103 563 40 0 45
Manes qəsəbəsi 891 759 11 0 36
Sanahin qəsəbəsi 663 604 0 0 38
Stepanavan qəsəbəsi 4 970 4 528 18 5 106
Şamlıq qəsəbəsi 814 205 65 0 6
Allahverdi dairəsi 19 055 16 432 2 331 0 34
Hamamlı dairəsi 25 029 24 886 0 20 1
Vorontsovka dairəsi 18 671 8 238 2 904 235 7 139
Dseq dairəsi 14 599 14 538 5 0 14
Qarakilsə dairəsi 18 404 11 571 5 059 7 1 748
Stepanavan dairəsi 19 309 16 126 147 8 1 947
Eçmiədzin Vağarşapat şəhəri 8 436 8 359 6 5 34
Əştərək qəsəbəsi 4 853 4 838 1 6 6
Sərdarabad qəsəbəsi[q 6] 533 484 1 0 3
Abaran dairəsi 22 507 22 328 175 1 0
Əştərək dairəsi 21 587 20 536 938 88 1
Zəngibasar dairəsi 12 207 6 024 5 810 308 31
Qurduqulu dairəsi 25 117 21 523 1 022 1 849 153
Samağar dairəsi 19 265 16 826 294 2 106 11
Cəmi 878 929[q 7] 743 571 84 697[q 8] 15 262[q 9] 19 548 15 851

1931-ci il[redaktə | əsas redaktə]

1 yanvar 1931-ci ilə olan məlumata əsasən Ermənistan SSR-nin əhalisi 1.032.700 nəfər idi. Onlardan 220.400 nəfəri şəhərlərdə, 812.300 nəfəri isə kəndlərdə yaşayırdı, əhalinin ölkə üzrə orta sıxlığı 1 km²-də 35 nəfər idi. Ümumi əhalinin 84.70%-ini ermənilər, 8.80%-ini azərbaycanlılar[q 10], 2.20%-ini ruslar, 4.30%-ini isə digərləri təşkil edirdi. 1 oktyabr 1931-ci ilə olan məlumata əsasən ölkənin ərazisi 29.660 km² idi, dövlət inzibati cəhətdən 2 müstəqil inzibati-ərazi vahidinə (İrəvan və Gümrü şəhərləri) və 26 rayona bölünürdü.

İnzibati vahidin rəsmi adı[1] İnzibati vahidin ərazisi
01.10.1931 tarixinə[1]
İnzibati vahidin əhalisi
01.01.1931 tarixinə[1]
[1] Azərbaycan dilində Rus dilində[1] km² - lə Ümumi Şəhərlərdə Kəndlərdə
1. Abaran rayonu Абаранский район 1 026 42 539 ... 42 539
2. Ağbaba rayonu Агабабинский район 1 149 25 108 ... 25 108
3. Allahverdi rayonu Аллавердский район 1 400 43 823 5 120 37 703
4. Axta rayonu Ахтинский район 1 260 45 704 ... 45 704
5. Əştərək rayonu Аштаракский район 775 30 355 ... 30 355
6. Basarkeçər rayonu Басаргечарский район 1 294 29 213 ... 29 213
7. Varqaşapat rayonu Варгашапатский район 477 38 165 ... 38 165
8. Vedi rayonu Ведийский район 1 515 20 882 ... 20 882
9. Gorus rayonu Горисский район 763 25 365 4 660 20 705
10. Dərələyəz rayonu Даралагязский район 2 307 32 828 ... 32 828
11. Dilican rayonu Дилижанский район 1 109 31 287 ... 31 287
12. Düzkənd rayonu Дюзкендский район 943 63 090 ... 63 090
13. İcevan rayonu Иджеванский район 1 151 27 537 ... 27 537
14. Qəmərli rayonu Камарлинский район 546 43 974 ... 43 974
15. Qarakilsə rayonu Караклисский район 1 121 52 736 11 222 41 514
16. Qafan rayonu Кафанский район 1 333 24 858 3 713 21 145
17. Kotay rayonu Котайский район 844 29 446 ... 29 446
18. Qurduqulu rayonu Курдукулинский район 800 29 795 ... 29 795
19. Martuni rayonu Мартунинский район 1 033 37 644 ... 37 644
20. Meğri rayonu Мегринский район 650 9 608 ... 9 608
21. Molla-Göyçə rayonu Молла-Геокчинский район 815 33 307 ... 33 307
22. Nor-Bəyazid rayonu Нор-Баязетский район 610 32 193 8 986 23 207
23. Sisian rayonu Сисианский район 1 721 24 606 ... 24 606
24. Stepanavan rayonu Степанаванский район 1 365 47 012 ... 47 012
25. Talin rayonu Талинский район 1 286 15 651 ... 15 651
26. Şəmşəddin rayonu Шамшадинский район 830 22 343 ... 22 343
İrəvan şəhəri город Ереван 1 537 89 232 89 232 ...
Leninakan şəhəri город Ленинакан 52 473 52 473 ...
1931-ci ildə Ermənistan SSR-nin rayon icra komitələrinə tabe şəhər yaşayış yerləri
Şəhər yaşayış yerinin rəsmi adı[2] İnzibati-ərazi bölgüsü haqqında
01.10.1931 tarixinə[2]
Şəhər yaşayış yerinin əhalisi
01.01.1931 tarixinə[2]
Azərbaycan dilində Rus dilində[2] İnzibati önəmi Daxil olduğu rayon Sayı
3.1. Manas işçi qəsəbəsi Манес р.п. rayon mərkəzi Allahverdi rayonu 2 651
3.2. Allahverdi işçi qəsəbəsi Аллаверды р.п. ... Allahverdi rayonu 2 469
9.1. Gorus şəhəri Горис г. rayon mərkəzi Gorus rayonu 4 660
15.1. Qarakilsə şəhəri Караклис г. rayon mərkəzi Qarakilsə rayonu 11 222
17.1. Ərzni şəhər tipli qəsəbəsi Арзни п.г.т. ... Kotay rayonu 1 881
21.1. Ərtik Tuf. şəhər tipli qəsəbəsi Артик Туф. п.г.т. ... Molla-Göyçə rayonu 4 211
21.2. Ani-Pemza şəhər tipli qəsəbəsi Ани-Пемза п.г.т. ... Molla-Göyçə rayonu 989

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

  1. Административное деление республик, областей, губерний, уездов и волостей Союза ССР на 1 января 1926 года (в алфавитном порядке). — Армянская ССР, стр. 194–195. // Территориальное и административное деление Союза ССР на 1–е января 1926 года. Издатель: Статистический отдел Народного комиссариата внутренних дел РСФСР. Москва: Издательство Главного Управление Коммунального Хозяйство НКВД, 1926, 284 стр.
  2. "Армянская ССР (Национальный состав населения по переписи 1926 года) — Еженедельная демографическая газета Демоскоп Weekly". Arxivləşdirilib.
  3. "Население Армянской ССР по переписи 1926 года: поуездные итоги переписи — Ethno-Caucasus, Этнодемография Кавказа". Arxivləşdirilib.
  4. "Население Эриванского уезда (без Эривани) по переписи 1926 года: поуездные итоги переписи — Ethno-Caucasus, Этнодемография Кавказа". Arxivləşdirilib.
  5. "Население Даралагязского уезда по переписи 1926 года: поуездные итоги переписи — Ethno-Caucasus, Этнодемография Кавказа". Arxivləşdirilib.
  6. "Население Дилижанского уезда по переписи 1926 года: поуездные итоги переписи — Ethno-Caucasus, Этнодемография Кавказа". Arxivləşdirilib.
  7. "Население Зангезурского уезда по переписи 1926 года: поуездные итоги переписи — Ethno-Caucasus, Этнодемография Кавказа". Arxivləşdirilib.
  8. "Население Ленинаканского уезда по переписи 1926 года: поуездные итоги переписи — Ethno-Caucasus, Этнодемография Кавказа". Arxivləşdirilib.
  9. "Население Мегринского уезда по переписи 1926 года: поуездные итоги переписи — Ethno-Caucasus, Этнодемография Кавказа". Arxivləşdirilib.
  10. "Население Нор-Баязетского уезда по переписи 1926 года: поуездные итоги переписи — Ethno-Caucasus, Этнодемография Кавказа". Arxivləşdirilib.
  11. "Население Памбак-Лорийского уезда по переписи 1926 года: поуездные итоги переписи — Ethno-Caucasus, Этнодемография Кавказа". Arxivləşdirilib.
  12. "Население Эчмиадзинского уезда по переписи 1926 года: поуездные итоги переписи — Ethno-Caucasus, Этнодемография Кавказа". Arxivləşdirilib.

Qeydlər[redaktə | əsas redaktə]

  1. Siyahıyaalınmada türk, qarapapaq və Osmanlı türkü kimi qeydə alınmış əhali birlikdə.
  2. Siyahıyaalınmada kürd və yezidi kimi qeydə alınmış əhali birlikdə.
  3. Siyahıyaalınmada Osmanlı türkü olaraq qeydə alınmış 4 nəfər və türk olaraq qeydə alınmış 54 nəfər birlikdə.
  4. Siyahıyaalınmada qarapapaq olaraq qeydə alınmış 6.311 nəfər və türk olaraq qeydə alınmış 28 nəfər birlikdə.
  5. Siyahıyaalınmada Osmanlı türkü olaraq qeydə alınmış 3 nəfər və türk olaraq qeydə alınmış 3 nəfər birlikdə.
  6. Uşaq koloniyası ilə birlikdə.
  7. Bu rəqəm siyahıyaalınmada qeydə alınmış SSRİ vətəndaşlarının sayını göstərir. Sayı 1.535 nəfər olaraq qeydə alınmış əcnəbilərlə birlikdə Ermənistan SSR-in ümumi əhalisi 880.464 nəfər təşkil edirdi.
  8. Siyahıyaalınmada türk olaraq qeydə alınmış 76.870 nəfər, qarapapaq olaraq qeydə alınmış 6.311 nəfər və Osmanlı türkü olaraq qeydə alınmış 1.516 nəfər birlikdə.
  9. Siyahıyaalınmada kürd olaraq qeydə alınmış 3.025 nəfər və yezidi kimi qeydə alınmış 12.237 nəfər birlikdə.
  10. Qeyd: Azərbaycan SSR təşkil edildikdən sonra 1938-ci ilədək 1938-ci ildən sonra azərbaycanlılar adlandırılan xalq türklər adlanırdı. Beləliklə 1926-cı ildə keçirilmiş ilk Ümumsovet əhali siyahıyaalınmasında və 1937-ci ildə keçirilmiş (nəticələri rəsmən qüsurlu hesab edilərək ləğv edilmişdir) siyahıyaalınmada 1938-ci ildən sonra azərbaycanlı adlandırılan etnik qrup türklər olaraq qeydə alınmışdırlar.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Центральный Исполнительный Комитет Союза ССР, Всероссийский центральный исполнительный комитет. Административно-территориальное деление союза ССР (Районы и города СССР). Издательство "Власть Советов" при Президиуме ВЦИК Москва, 1931, страницы 234-237
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 Центральный Исполнительный Комитет Союза ССР, Всероссийский центральный исполнительный комитет. Административно-территориальное деление союза ССР (Районы и города СССР). Издательство "Власть Советов" при Президиуме ВЦИК Москва, 1931, страницы 236-237