Məhəmməd Müsəddiq

Vikipediya, açıq ensiklopediya
(Məhəmməd Musəddiq səhifəsindən istiqamətləndirilmişdir)
Jump to navigation Jump to search
Məhəmməd Müsəddiq
fars. محمد مصدق
Mossadeghmohammad.jpg

Doğum tarixi 16 iyun 1882(1882-06-16)
Doğum yeri Tehran
Vəfat tarixi 5 mart 1967 (84 yaşında)
Vəfat yeri Tehran
İmza
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Məhəmməd Müsəddiq — 28 aprel 1951 – 19 avqust 1953-cü illərdə İranın baş naziri.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Məhəmməd Müsəddiq 16 iyun 1882–ci ildə Tehran şəhərində anadan olmuşdur. Atası Mirzə Hidayətulla xan Aştiyani (?-1892), anası Şahzadə Malikə Tac Xanım Qacar (1858-1933) idi. Şahzadə Malikə Tac Xanım Qacar Müzəffərəddin Şah Qacarın (25 mart 1853 - 7 yanvar 1907) kiçik bacısı olmuşdur.

Məhəmməd Müsəddiq fevral 1922-ci ildə Azərbaycan valisi oldu. 1923-cü ilədək bu vəzifədə çalışmışdı.

Məhəmməd Müsəddiq Müzəffərəddin Şah Qacarın böyük qızı Zəhra Xanım Qacarla (1879-1965) evlənmiş və onların 5 övladı olmuşdur; oğulları - Əhməd, Qulam Hüseyn və qızları – Mənsurə, Ziya Əşrəf və Xədicə Xanım.

1949-cu ildə Məhəmməd Müsəddiq Milli Cəbhə adlanan siyasi təşkilat yaradır. 1951-ci ildə Milli məclisdə neft sənayəsinin milliləşdirilməsi qərarının qəbulunda iştirak edir. Həmin il İranın baş naziri vəzifəsinə təyin olunur və neft sənayesinin milliləşdirilməsi istiqamətində fəaliyyətə başlayır. Bu zəmində onun İngiltərə-İran neft şirkəti ilə qarşıdurması baş verir. Böyük Britaniya ilə ABŞ-ın maraqlarının ziddiyətindən istifadə etməyə çalışan Müsəddiqin siyasəti özünü doğrultmur. İngilis və ABŞ xüsusi xidmətlərinin səyi ilə hakimiyyətdən 1953-ci ildə uzaqlaşdırılır və bir daha siyasətə qayıtmır. Bundan sonra İran xaricilərlə bağladığı bütün sazişləri təsdiq edir.

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]