Para

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Para
13- Lago do Moura Comunidade Quilombola na Reserva Biológica do Trombetas Pará - foto de Carolina de Melo Franco.jpg
Bayraq Gerb
Bayraq Gerb

4°45′14″ c. e. 52°53′57″ q. u.


Ölkə
İnzibati mərkəz Belen
İcra başçısı Simão Jatene[d]
Tarixi və coğrafiyası
Yaradılma tarixi 1889
Sahəsi
  • 1.247.689,515 km²
Hündürlük
175 m
Saat qurşağı UTC−03:00
Əhalisi
Əhalisi
Rəqəmsal identifikator
ISO kodu BR-PA
Rəsmi sayt
Para xəritədə
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Para (port. Pará) — Braziliyanın şimalında yerləşən ştat. Şimalda Amapa ştatı, QayanaSurinam, şərqdə MaranyanTokantins, cənubda Matu-Qrosu, qərbdə AmazonasRorayma ştatları ilə sərhədlənir. Şimal-şərqdən Atlantik okean ilə sərhədlənir[3]. İnzibati mərkəzi Belen şəhəridir.

Para sahəsinə görə Braziliyanın ikinci böyük ştatıdır[3][4].

Coğrafiyası[redaktə | əsas redaktə]

Ərazisinin böyük qismi düzənlikdən ibarətdir. Az bir qismi isə dağ çöllərinon payına düşür. Bu isə Qviana və Braziliya platosuna daxildir. Ən dayaz nöqtələrdə Amazon meşələri yayılmışdır.

İqlimi ekvatorialdır. Para ştatında quraq mövsüm yoxdur. Bununla belə iyuldan oktyabra qədər yağıntıların miqdarı nisbətən azalır.

Ərazisindən Tokantins çayı axır. Mövcud olan şəlalərin üzərində SES tikintisi planlaşdırır.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Hindu dilindən tərcümədə «çay» mənasını verir.

Portuqallar Paranı 1616-ci ildə koloniyalaşdırmışlar. XIX əsrin sonuna qədər ştat ərazisi istisadi baxımdan mənimsənilməmişdir.

İnzibati bölgü[redaktə | əsas redaktə]

İnzibati cəhətdən ştat 6 mezoregiona və 22 mikroregiona bölünür. Ştatda 144 munisipalitet var.

İqtisadiyyat[redaktə | əsas redaktə]

İqtisafiyyatının əsası kənd tərərrüfatı və faydalı qazıntıların hasilatıdır[4]. Ştatda Braziliya qozu, Kauçuk, Oduncaq hasil edilir. Üstəlik burada maniok, şəkər qamışı, qarğıdalı, lobya, çəltik, TütünQara istiot yetişdirilir. Marajo adasında heyvandarlıq inkişaf etdirilmişdir. Tokantins çayı hövzəsində dağ bülluru hasil edilir[5]. Ştat ərazisində dünyada ən böyük dəmir filizi ehtiyyatı aşkarlanmışdır. Üstəlik zəngin qızıl etiyyatına sahibdir[4].

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]