Qıpçaq (Qax)

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Disambig.svg Bu məqalə Qıpçaq kəndi haqqındadır. Digər mənalar üçün Qıpçaq (dəqiqləşdirmə) səhifəsinə baxın.
Qıpçaq

41°18′09″ şm. e. 46°49′41″ ş. u.


Ölkə Azərbaycan Azərbaycan
Rayon Qax rayonu
Tarixi və coğrafiyası
Mərkəzin hündürlüyü 221 m
Saat qurşağı
Əhalisi
Əhalisi 712 (2009) nəfər
Rəqəmsal identifikatorlar
Poçt indeksi AZ3422[1]
Xəritəni göstər/gizlə
Qıpçaq xəritədə
Qıpçaq
Qıpçaq

QıpçaqAzərbaycan Respublikasının Qax rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.

Əhalisi[redaktə | əsas redaktə]

Toponimikası[redaktə | əsas redaktə]

Qıpçaq oyk., sadə. Qax rayonunun eyniadlı ə.v.-də kənd. Qaraçayın sahilində, Alazan-Əyriçay çökekliyindədir.

Kəndin adı türkdilli qədim qıpçaq tayfasının adı ilə bağlıdır. Hələ e.ə. 203-cü ilə aid Çin salnaməsində haqqında məlumat verilən qıpçaqlar əvvəllər Altayda yaşamışlar. Sonralar qərbə doğru hərəkət edərək Dunay çayı sahillərinədək yayılmışlar.

Azərbaycan ərazisinə qıpçaq tayfalarının gəlməsi müxtəlif tədqiqatlarda əks olunmuşdur, belə ki, bəzi tədqiqatçılar bu tarixi hadisəni IV-V əsrlərə (M. Şirəliyev), VII-VIII əsrlərə (L.Bünyadov), HI-IV əsrlərə (Q.Voroşil), XI-XII əsrlərə (Q.Qeybul- layev), IX-X əsrlərə (İbn-əl-Əsir) aid edirlər.

Qıpçaq tayfaları Azərbaycanlıların, qazax, qırğız, qaraqalpaq, özbək, türkmən, tatar, başqırd, balkar, qumuq və s. xalqların etnogenezində iştirak etmişlər. Beləliklə, Qıpçaq etnooykonimdir.[4]

Tanınmış şəxsiyyətləri[redaktə | əsas redaktə]

  • Ziyadov Mehdi Bəhram oğlu — 10 dekabr 1964-cü il tarixində Qax rayonunun Qıpçaq kəndində anadan olmuşdur. 1992-ci ilin martında könüllü olaraq Milli Ordu sıralarına getmişdir.O, Goranboy rayonunun Erkəç, Gülüstan, Buzuluq və sair kəndlərinin düşməndən təmizlənməsində iştirak etmişdir. Füzuli rayonunun Veysəlli kəndində baş vermiş son döyüşündə əsgərlərimizin mühasirdən çıxarılmasına böyük kömək göstərən, düşmənin 1 ədəd PDM-ni və 40-a dək əsgərini məhv edən Mehdi 1 iyul 1992-ci il, Füzuli rayonunun Veysəlli kəndi yaxınlığında şəhid olub. Ziyadov Mehdi Qax şəhərindəki Şəhidlər Xiyabanında dəfn edilmiş, Qıpçaq kənd tam orta məktəbinə onun adı verilmişdir.

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Azərpoçt. "İndekslər" (azərb.). www.azerpost.az. 2016-04-19 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2016-04-19.
  2. "Кавказский календарь на 1915 год". Издан по распоряжению Наместника его Императорскаго Величиства на Кавказе, под редакцией А.А.Эльзенгера и Н.П.Стельмащука, Тифлис. Типография Канцелярии Наместника Е.И.В. на Кавказе, казённый дом. 1914./Оглавление: Глава — Отдел статистический: Список населенных мест Кавказа, стр. 142
  3. 1 2 Qax Rayon İcra Hakimiyyəti: İcra Hakimiyyəti: Bələdiyyələr: Qax rayonu inzibati ərazi dairələri üzrə nümayəndəliklər və bələdiyyələr haqqında məlumat
  4. Azərbaycan Toponimlərinin Ensiklopedik Lüğəti. Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası. Nəsimi adına Dilçilik İnstitutu. Şərq-qərb Bakı-2007. səh.427