Xilaskar monastırı (Badara)

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Xilaskar monastırı
Ամենափրկիչ եկեղեցի (Պատարա).jpgMonastırın dövrümüzə çatmış xarabalıqları
Ölkə Azərbaycan Azərbaycan
Şəhər Xocalı
Yerləşir Badara kəndi
Tikilmə tarixi XII-XIII əsrlər
Xilaskar monastırı (Azərbaycan)
Locator Dot2.gif
Xilaskar monastırı

Xilaskar monastırıXocalı rayonunun Badara kəndi ərazisində yerləşən tarix-memarlıq abidəsi. Kilsənin inşaat kitabəsi ciddi zədələndiyindən onun inşa tarixini müəyyənləşdirmək mümkün olmamışdır.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Kilsənin inşaat kitabəsi ciddi zədələndiyindən onun inşa tarixini müəyyənləşdirmək mümkün olmamışdır. Tarix adətən birinci sətirdə göstərilir, kitabənin birinci sətiri isə tamamilə silinmişdir.[1] Lakin, kitabədə “darpas” (saray), "vaçar" (bazar) kimi sözlərin istifadəsi, İşxan Smpat, Katolikos Atanas kimi adların çəkilməsi kompleksin qədim dini mərkəz olduğunu sübut edir.[1]

Abidəni tədqiq etmiş K. Mkrtçyan ehtimal edir ki, Həsən Cəlalın öldürülməsindən sonra XIII əsrin II yarısında Xaçın knyazlığının mərkəzi Xanabert qalasından buraya köçürülmüşdür.[1]

Memarlıq xüsusiyyətləri[redaktə | əsas redaktə]

Vaxtilə qədim yaşayış məskəninin əsas məbədi olmuş monastır xarabalıqlar arasında yeganə tikili kimi qalmışdır. Kilsənin ətrafındakı qədim məzarlıqda yüzlərlə xaçdaşlar vardır.[2]

Monastırın başkilsəsi planda üçnefli bazilika olmaqla, tərəfləri 11.3x9.7 metr ölçülərə malikdir. Altar ətrafındakı köməkçi otaqlar ibadət zalının yarısını tutur.[2] Kilsənin şərq divarında olan üçbucaq formalı iki niş divar boyunca uzanır.[2]

Giriş qapıları olan cənub və qərb divarlarının hörgüsündə kobud yonulmuş, digər divarların hörgüsündə isə yonulmamış daşlar istifadə edilmişdir. Pilyastrkapitellər zərif şəkildə yonulmuşdur.[2]

Ağımtıl kilsə binası yaşıllıqlar içində olduqca böyük təsir bağışlayır.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. 1 2 3 Mkrtçyan, 1989. səh. 160
  2. 1 2 3 4 Mkrtçyan, 1989. səh. 159

Ədəbiyyat[redaktə | əsas redaktə]

  • Mkrtçyan, Ş. M. (1989), Историко-Архитектурные Памятники Нагорного Карабаха, İrəvan