Yuri Andropov

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Yuri Andropov
Yuri Andropov
Bayraq
Sov.İKP MK Baş Katibi, SSRİ Ali Soveti Rəyasət Heyətinin Sədri
Bayraq
12 noyabr 1982 — 9 fevral 1984
Baş nazir: Nikolay Tixonov
Sələfi: Leonid Brejnev
Xələfi: Konstantin Çernenko
 
Partiya: 1) Pin of the Flag of CPSU.png Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası (1939-1984)
Təvəllüdü: 15 iyun 1914(1914-06-15)
Stavropol quberniyası, Romanov Flag.svg Rusiya İmperiyası
Vəfatı: 9 fevral 1984 (69 yaşında)
Moskva, Flag of the Russian SFSR.svg Rusiya SFSR, Flag of the Soviet Union.svg SSRİ
Dəfn yeri: Kreml divarının yanı
 
İmzası: İmzası
 
Mükafatları:
Hero of Socialist Labor medal.png
"Lenin" ordeni "Lenin" ordeni "Lenin" ordeni "Lenin" ordeni
"Oktyabr İnqilabı" ordeni "Qırmızı Əmək Bayrağı" ordeni (SSRİ) "Qırmızı Əmək Bayrağı" ordeni (SSRİ) "Qırmızı Bayraq" ordeni
"Leninqradın 250 illik xatirəsinə" medalı "Kiyevin 15}0 illik xatirəsinə" medalı

Yuri Vladimiroviç Andropov (15 iyun 1914-cü il,[1][2],[3] Stavropol quberniyası, Rusiya imperiyası9 fevral 1984-cü il Moskva) — SSRİ-nin görkəmli dövlət və partiya xadimi, 1982-1984-cü illərdə Sov.İKP MK-nın Baş Katibi, 1983-1984-cü illərdə SSRİ Ali Soveti Rəyasət Heyyətinin Sədri, SSRİ DTK sədri (1967—1982).

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

1914-cü il 15 iyunda Stavropol quberniyasında anadan olmuşdur.

Komsomol hərəkatlarının fəal iştirakçısı olmuş və 1939-cu ildə ÜİK(b)P sıralarına daxil olmuşdur. 1938-1940-cı illərdə RSFSR Yaroslavl vilayət komsomol təşkilatının rəhbərlərindən biri təyin edilmişdir. Daha sonralar Karel-Fin SSR-in komsomol təşkilatının rəhbəri olmuşdur. Böyük Vətən Müharibəsindən sonra Karel-Fin Kommunist Partiyası MK-nın 2-ci katibi kimi fəaliyyət göstərmişdir.

1951-ci ildə Ümumittifaq Kommunist (bolşeviklər) Partiyası Mərkəzi Komitəsi aparatına işə keçirilir. 1953-cü ildə Macarıstana SSRİ səfiri göndərilir və 1956-cı ildə, məhz onun birbaşa iştirakı ilə ölkəyə sovet qoşunları daxil olur. Öz "funksiyasını" yerinə yetirdikdən sonra Moskvaya geri çağrılır və Sov.İKP MK-ya şöbə müdiri təyin edilir.

1961-ci ildə Sov.İKP-nin XXI qurultayında o, partiya Mərkəzi Komitəsinin üzvü seçilir, daha sonra isə, Sov.İKP MK katibi kimi fəaliyyət göstərir. 1967-ci ildə partiya fəaliyyətindən SSRİ Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsinə sədr göndərilir. Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsi-nin rəhbəri kimi 1967-ci ildə partiyanın ali orqanı olan MK Siyasi Bürosu üzvlüyünə namizəd, 1972-ci ildə Siyasi Büroya üzv seçilir. Öz fəaliyyətini o, əsasən, antisovet və dissident hərakatına qarşı mübarizəyə həsr edir. 1976-cı il 10 sentyabrda ona ordu generalı hərbi rütbəsi verilir.

Mixail Suslovun vəfatından sonra, Andropov 1982-ci ilin 24 mayında SSRİ Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsi sədri postundan Sov.İKP MK-nın katibi vəzifəsinə keçirilir. Daha sonralar, 1982-ci ilin 12 noyabrında Andropov Sov.İKP MK-nın Plenumunda MK-nın Baş Katibi seçilir. SSRİ Ali Sovetinin Rəyasət Heyyətinin sədri seçilir.

Andopov, rəhbərliyi dövründə ölkədəki sosial-iqtisadi problemlərin həllinə ciddi diqqət yetirməyə başlayır. Ancaq, bunun üçün islahatlar ancaq əmək intizamının möhkəmlənməsi ilə bitir, o, sovet siyasi siteminin əsaslarına toxunmur.

Yuri Andropov 9 fevral 1984-cü ildə uzun sürən xəstəlikdən sonra vəfat edib.

Y.Andropov sovet və post sovet araşdırmalarında qətiyyətli və ziddiyyətli dövlət xadimi kimi xarakterizə edilir.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Andropovun yaxın ətraflarına dediklərinə görə o bir il geç doğulub, texnikuma daxil olmaq üçün yaşını bir il artırıbсм.
  2. " Atam məhz 1914-cü ildə doğulub" (Y.Andropovun birinci kəbindən qızı yevgeniya Volkova) ( "Караван-РОС" qəzeti, Yaroslavl qəzeti, 28.06.2004).
  3. Bəzi mənbələrdə stanisa, bəzilərində dəmir yol stansiyası.