Baş Nazir

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
İcraedici hakimiyyət

Baş Nazir - hökumətin başçısı. Bir sıra ölkələrdə bu dövlət postu pemyer-ministr adlanır. (Fransızca-le premier—birinci) — birinci, baş nazir. Dövlət başçısı postunun hökumət başçısı postundan ayrı olduğu ölkələrdə hökumət başçısı.

Bəzi ölkələrdə baş nazir birbaşa parlament seçkilərində seçilir; bəzilərində dövlət başçısının təqdimatı ilə parlament təsiq edir; bəzilərində parlamentin təqdimatı ilə dövlət başçısı təsdiq edir.

Türkiyə, Böyük Britaniya, Fransada baş nazir, Rusiya Federasiyasında hökumətin sədri; Latviyada — nazirlərin prezidenti; AlmaniyaAvstriyadakansler; Bolqarıstanda — nazir - sədr adlanır.

Tarixi[redaktə]

Baş Nazir vəzifəsi ilk dəfə XVIXVII əsrlərdə Qərbi Avropa ölkələrində təsis edilib. Fransada XVI—XVII əsrlərdə baş dövlət naziri vəzifəsi var idi.

Türk dövlətlərində müvafiq olaraq vəzirbaş vəzir vəzifələri var idi.Bu vəzifələrin yaranma tarixi axıracan öyrənilməyib.

Azərbaycan Respublikasının Baş Naziri[redaktə]

Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 109-cu maddəsinə əsasən

" Azərbaycan Respublikasının Prezidenti: ...4. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin razılığı ilə Azərbaycan Respublikasının Baş nazirini vəzifəyə təyin edir; Azərbaycan Respublikasının Baş nazirini vəzifədən azad edir ";

Konstitusiyanın 115-ci maddəsinə əsasən :

"... Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin tərkibinə Azərbaycan Respublikasının Baş naziri, onun müavinləri, nazirlər və başqa mərkəzi icra hakimiyyəti orqanlarının rəhbərləri daxildirlər".


Azərbaycan Respublikası Baş nazirinin təyin edilməsi qaydası[redaktə]

Konstitusiyanın 118-ci maddəsinə əsasən :

" I. Azərbaycan Respublikasının Baş nazirini Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin razılığı ilə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti təyin edir. ...III. Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisi Azərbaycan Respublikasının Baş naziri vəzifəsinə namizədlik haqqında qərarı həmin namizədliyin təqdim edildiyi gündən bir həftədən gec olmayaraq qəbul edir. Göstərilən qayda pozularsa və ya Azərbaycan Respublikası Prezidentinin təqdim etdiyi namizədlərin Azərbaycan Respublikasının Baş naziri vəzifəsinə təyin olunmasına üç dəfə razılıq verilməzsə, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti Azərbaycan Respublikasının Baş nazirini Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin razılığı olmadan təyin edə bilər".

Konstitusiyanın 121-ci maddəsinə əsasən :

" ...I. Azərbaycan Respublikasının Baş naziri vəzifəsinə yaşı 30-dan aşağı olmayan, seçkilərdə iştirak etmək hüququna malik, ali təhsilli, başqa dövlət qarşısında öhdəliyi olmayan Azərbaycan Respublikası vətəndaşı təyin edilir. "

Mənbə[redaktə]

  • Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası.
  • Samuel E. Finer. The History of Government from the Earliest Times (история правительства с древнейших времён), в 3-х тт. Oxford University Press: Оксфорд, 1997 и 1999.

Bax[redaktə]