Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayəti
Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayəti — Azərbaycan SSR-in dağlıq Qarabağ bölgəsində 1923-1991-ci illərdə mövcud olmuş inzibati ərazi vahidi.
Mündəricat |
Tarixi [redaktə]
1923-cü il iyulun 7-də Azərbaycan SSR Sovetləri Mərkəzi İcraiyyə Komitəsinin dekreti ilə Azərbaycan Sovet Sosialist Respublikasının tərkibində Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayəti yaradılır. 1981-ci il iyunun 16-da isə Azərbaycan SSR Ali Soveti "Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayəti haqqında" qanun qəbul edib və muxtariyyətin səlahiyyətlərində yeniliklər edilib. Dağlıq Qarabağdakı muxtariyyətin sonuncu rəsmi statusu da bu qanunla müəyyənləşib.
1991-ci il noyabrın 26-da Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin qərarı ilə Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayəti inzibati ərazi vahidi ləğv olunub.[1] Həmin gün müstəqil Azərbaycanın parlamentinin qərarı ilə həm 1923-cü il iyulun 7-də Azərbaycan Sovetləri Mərkəzi İcraiyyə Komitəsinin qəbul etdiyi dekret, həm də 1981-ci il iyunun 16-da Azərbaycan SSR Ali Sovetinin qəbul etdiyi "Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayəti haqqında" qanun qüvvədən salınıb. Ermənistan və Azərbaycan SSR arasında 1987-ci ildə Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin başlanmasının ardından, bu münaqişə 1991-ci ilin sonuna tam miqyaslı müharibəyə çevrilmişdir. 26 noyabr 1991-ci ildə Azərbaycan Parlamenti DQMV-nin muxtariyyət statusu ləğv edir və onun ərazisini qonşu Xocavənd, Tərtər, Goranboy, Şuşa və Kəlbəcər inzibati rayonları arasında bölüşdürür.
İnzibati ərazi quruluşu [redaktə]
Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayətində Əsgəran rayonu, Hadrut rayonu, Mardakert rayonu, Martuni rayonu, Şuşa rayonu və vilayət tabeli Stepanakert şəhəri daxil idi.[2]
Əhalisi [redaktə]
| İnzibati-ərazi vahidi | Ermənilər | Azərbaycanlılar | Digərləri | Toplam |
|---|---|---|---|---|
| Stepanakert ş. ə/d | 52 607 | 3 385 | 713 | 56 705 |
| Mardakert rayonu | 40 085 | 6 200 | 762 | 47 047 |
| Martuni rayonu | 23 103 | 4 997 | 102 | 28 202 |
| Əsgəran rayonu | 15 623 | 5 123 | 208 | 20 954 |
| Şuşa rayonu | 1 430 | 18 679 | 265 | 20 374 |
| Hadrut rayonu | 12 555 | 1 932 | ... | 14 487 |
| DQMV, toplam | 145 403 | 40 316 | 2 050 | 187 769 |
Mənbə [redaktə]
| VikiMənbədə Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayətinin yaradılması haqqında dekret mövzusunda məlumatlar var. |