Robert Fişer

	Robert Fişer; Robert James Fischer
Tam adı:	Robert Ceyms Fişer
Digər adları:	Bobbi Fişer
Doğum tarixi:	9 mart 1943
Doğum yeri:	Çikaqo, ABŞ
Ölüm tarixi:	17 yanvar 2008
Ölüm yeri:	Reykyavik, İslandiya
Titulu:	Qrossmeyster (1958)
Ən yüksək reytinqi:	2785 (iyul 1972)
Uğurları və mükafatları:	1972–1975 Dünya çempionu

Vikipediya, açıq ensiklopediya - ویکیپدیا ، آچیق انسایکلوپدیا

Keçid et: naviqasiya, axtar

Robert Ceyms Fişer (ing. Robert James "Bobby" Fischer; 9 mart 1943, Çikaqo, ABŞ — 17 yanvar 2008, Reykyavik, İslandiya) — ABŞ şahmatçısı. Şahmat üzrə 11-ci dünya çempionu (1972-1975).

[redaktə / تحریر] Həyatı

Fişer 1943-cü il martın 9-da Çikaqoda yəhudi ailsində anadan olmuşdur. Valideynləri Almaniya və İsveçrədəndir. O, artıq 13 yaşında şahmat üzrə ABŞ çempionu, 15 yaşında isə Boris Spasskiyə məxsus rekordu təzələyərək şahmat tarixində ən gənc qrossmeyster olmuşdur.

1972-ci ildə Reykyavikdə Boris Spasskini məğlub edən Fişer dünya çempionu adını qazanmışdır. 1992-ci ildə ABŞ-ın Yuqoslaviyaya tətbiq etdiyi embarqoya baxmayaraq bu ölkədə keçirilən şahmat turnirində iştirak etmişdir. Boris Spasskini 30 görüşdən 10-da məğlub edən Fişer turnirin qalibi olsa da ABŞ-da onu 10 illik həbs cəzası və 250 min dollar məbləğində cərimə gözləyirdi. Bu səbəbdən ABŞ-a geri qayıtmayan Fişer bir müddət Macarıstanda, 2000-ci ildən isə Filippində və daha sonra Yaponiyada məskunlaşmışdır. 2003-cü il ilin dekabrında ABŞ Dövlət Departamenti onun pasportunu ləğv etdi. Bundan xəbəri olmayan Fişer 2004-cü il iyulun 13-də Yaponiyadan Filippinə uçmaq istəyərkən sərhədi qanunsuz keçməyə cəhd etdiyi üçün aeroportda həbs edilmişdir. O, 8 ay burada həbsdə qalmış, həmin dövrdə ABŞ vətəndaşlığından imtina etməsi barədə yazılı bildiriş göndərmiş və siyasi sığınacaq verilməsi barədə müraciət etmişdir. 24 mart 2005-ci ildə ona vətəndaşlıq verməyə razılığını bildirən İslandiyaya deportasiya edilmişdir.

2007-ci ilin noyabrında böyrək çatışmazlığı diaqnozu ilə xəstəxanaya yerləşdirilmişdir. Əməliyyatdan imtina edən Robert Fişer 17 yanvar 2008-ci ildə xəstəxanada vəfat etmişdir. Öz istəyinə əsasən onun dəfn mərasimində həyat yoldaşı Miyoko Vatai və bir neçə island dostu iştirak etmişdir.