Ceyms Coys

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Ceyms Coys
ing. James Joyce
Revolutionary Joyce Better Contrast.jpg
Doğum tarixi 2 fevral 1882(1882-02-02)
Doğum yeri Flag of Ireland.svg İrlandiya, Dublin
Vəfatı 13 yanvar 1941 (58 yaşında)
Vəfat yeri Flag of Switzerland.svg İsveçrə, Sürix
İmzası
James Joyce signature.svg
http://jamesjoyce.ie/

Ceyms Avqustin Aloizius Coys (ing. James Augustine Aloysius Joyce) - İrland modernist yazıçısı və şairi.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Ceyms Coys, Con Stanislav Coys ilə həyat yoldaşı Meri Ceynin 10 uşağından ən böyüyü olaraq 1882-ci il fevralın 2-də Dublin şəhərində qədim zadəgan ailəsində anadan olmuşdur. Anadan olduğu dövrdə və daha sonraki bir neçə il boyunca atası vergi idarəsində işlədi. Önəmli bir katolik məktəbi olan Clongowes Wood College də bir müddət sonra isə Dublin şəhərində olan Belvedere College də oxuduqdan sonra 1898-ci ildə Dublindəki University Collegeyə girdi və 4 il sonra müasir dillərdən diplom alaraq məzun oldu. 1904-cü ildə 20 yaşında Galwayli bir qız olan Finss Oteldə otaq xidmətçiliyi edən Nora Barnacle ilə qarşılaşıb ona aşiq oldu. Eyni ilin oktyabr ayında birlikdə Qitə Avropasına getdilər və Coysun oradakı Berlitz məktəbində tapdığı müəllimlik işi tapdığı Polaya yerləşdilər. Coysun Romada bir bankda işlədiyi qısa və kefsiz bir dövrün xaricində, Önlərindəki 10 il boyunca buranı özlərinə yuva etdilər. Giorgio ve Lucia adındaki uşaqları burada dünyaya göz açdı. Coys İrlandiyadan getmezdən öncə Avtobioqrafik bir roman olan Stephen Hero üzərində işləməyə başladı. Yene o dövrlərdə başladığı qısa hekayələrini bir yerə gətirən "Dublinlər" əsərini tamamladı. Kitab bir sıra mübahisə və müzakirədən sonra 1914-cü ildə çap olunmuşdu. Bu sırada Chamber Music adlı şeir kitabını çıxardı və Egoist adlı kiçik bir İngilis jurnalında 1914-1915-ci illərdə bölümlər olaraq çap olunan Stephen Heronun hekayəsini A Portrait o f the Artist as a Young Man (Sənətçinin bir rəssam olaraq portreti) adı ilə yenidən yazdı.

Coys Ceymsin yaradıcılığı ingilis dilindədir. Onun mənzum parodiyalardan ibarət "Kamera musiqisi" adlı ilk kitabı 1907-ci ildə işıq üzü görmüşdür.

O, realist səpkili "Dublinlilər" (1914) hekayə kitabının, "Rəssamın cavanlıq portreti" (1916) avtobioqrafik romanının, "Sürgün olunmuşlar" (1918) pyesinin müəllifidir.

Onun 1922-ci ildə qələmə aldığı "Uliss" romanında cəmiyyətdə ictimai bərabərsizlik, ümidsizlik, inamsızlıq öz əksini tapmışdır.

Coys Ceyms 13 yanvar 1941-ci ildə Sürixdə vəfat etmişdir.

Yaradıcılığı[redaktə | əsas redaktə]

İlk mətbu yazısı 1900-cü ildə Dublinin "Həftəaşırı icmal" qəzetində nəşr edilmiş İbsenin "Biz ölü olanda oyanırıq" pyesinə yazdığı essesidir. Bundan sonra lirik şeirlər yazmağa, 1916-cı ildən isə ABŞın "Littl Revyu" ədəbiyyat dərgisində çap olunmağa başlayıb. Ədəbiyyat aləmində təlatüm yaratmış və nəsrin yeni istiqamətini müəyyən etmiş "Uliss" romanı bu gün də birmənalı olaraq qəbul edilmir.

Dublinlilər[redaktə | əsas redaktə]

Novellalardan ibarət "Dublinlilər" kitabı yaradıcılığının erkən dövrlərinin məhsuludur (1904-1914). Kitabın nəşri İrlandiyanın ədəbi ictimaiyyətində zəlzələ təsiri oyatmış və nəticədə onun bütün nüsxələri yığılıb məhv edilmişdir.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]


Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

  • Ceyms Coys, "Dublinlilər", Qanun Nəşriyyatı - 2011