Məzmuna keç

Konstantin Simonov

Vikipediya, azad ensiklopediya
Konstantin Simonov
rus. Константин Михайлович Симонов
Doğum adı Кирилл Михайлович Симонов
Doğum tarixi 15 (28) noyabr 1915(1915-11-28)
Doğum yeri
Vəfat tarixi 28 avqust 1979(1979-08-28)[2][3][…] (63 yaşında)
Vəfat yeri
Vəfat səbəbi ağciyər xərçəngi
Dəfn yeri
Təhsili
Fəaliyyəti jurnalist, şair, tərcüməçi, dramaturq, ssenarist, yazıçı, nasir, siyasətçi, hərbi müxbir
Fəaliyyət illəri 1936–1979
Əsərlərinin dili rus dili
İstiqamət sosialist realizmi
Janrlar povest[d], şeir, oçerk, povest, poema, poeziya, dram
Üzvlüyü
Mükafatları Sosialist Əməyi Qəhrəmanı — 1974
"Lenin" ordeni — 1965 "Lenin" ordeni — 1971 "Lenin" ordeni — 1974 "Qırmızı bayraq" ordeni — 1942 1-ci dərəcəli "Vətən müharibəsi" ordeni 1-ci dərəcəli "Vətən müharibəsi" ordeni "Şərəf nişanı" ordeni — 1939 "Vladimir İliç Leninin anadan olmasının 100 illiyi münasibətilə" yubiley medalı "Moskvanın müdafiəsinə görə" medalı "Odessanın müdafiəsinə görə" medalı "Stalinqradın müdafiəsinə görə" medalı "Qafqazın müdafiəsinə görə" medalı "1941–1945-ci illər Böyük Vətən müharibəsində Almaniya üzərində qələbəyə görə" medalı "1941–1945-ci illər Böyük Vətən müharibəsində qələbənin 20 illiyi" yubiley medalı "1941–1945-ci illər Böyük Vətən müharibəsində qələbənin 30 illiyi" yubiley medalı "Praqanın azad edilməsinə görə" medalı "Əmək veteranı" medalı "SSRİ Silahlı Qüvvələrinin 50 illiyi" yubiley medalı "SSRİ Silahlı Qüvvələrinin 60 illiyi" yubiley medalı "Moskvanın 800 illik xatirəsinə" medalı "Ağ şir" ordeni "Suxe-Bator" ordeni Çexoslovakiya hərbi xaçı
1-ci dərəcəli "Stalin" mükafatı — 1942 1-ci dərəcəli "Stalin" mükafatı — 1947 1-ci dərəcəli "Stalin" mükafatı — 1949 2-ci dərəcəli "Stalin" mükafatı — 1943 2-ci dərəcəli "Stalin" mükafatı — 1946 2-ci dərəcəli "Stalin" mükafatı — 1950 "Lenin" mükafatı — 1974 "Böyük Vətən müharibəsində qələbənin 25 illiyi" döş nişanı Vasilyev qardaşları adına RSFSR Dövlət mükafatı — 1966 Badge “Participant in the battles of Khalkhin Gol”
İmza
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Konstantin (Kirill) Mixayloviç Simonov (15 (28) noyabr 1915, Petroqrad[1]28 avqust 1979[2][3][…], Moskva) — rus yazıçısı, ictimai xadim, Sosialist Əməyi Qəhrəmanı (1974), "Lenin" mükafatı və 6 dəfə "Stalin" mükafatı laureatı.

Pyeslərin, ssenarilərin, publisistik oçerk və yol qeydlərinin, ədəbi-tənqidi məqalələrin müəllifidir.

Simonova müharibə (1941–1945) dövrü lirikası daha çox şöhrət qazandırmışdır. Sosialist Əməyi Qəhrəmanı, Lenin mükafatı və 6 dəfə SSRİ Dövlət mükafatı laureatıdır. Konstantin Simonov, İosif Stalinin göstərişi ilə Fransa, Yaponiya, hətta ABŞ-yə yollanıb, bu ölkələrdə siyasi təbliğatla məşğul olurdu.

1976-cı il fevralın 13-də SSRİ Elmlər Akademiyasında Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası MK-nın baş ideoloqu M. Suslovun tələbi ilə böyük bir müzakirə keçirilir. Qırmızı imperiyanın hakim elitası: akademiklər, siyasi xadimlər, yazıçılar Oljas Süleymenovu "Az-Ya" kitabına görə mühakimə edirlər. Akademik B. A. Rıbakov özü ilə birlikdə 45 şovinisti ayağa qaldırır. Hamıdan çox qəzəblənən, Oljas Süleymanovu məşum "37-ci il" terminləri ilə hədələyənlərdən biri B. Y. Abayev olur. Yalnız bir nəfər — Konstantin Simonov qazax xalqının böyük oğlunun müdafiəsinə qalxır.

Yaradıcılığı

[redaktə | vikimətni redaktə et]

Böyük Vətən müharibəsinin başlanğıcından hərbi jurnalist kimi çalışmağa başlayan K. Simonov payız aylarında "Jdi menya" ("Gözlə məni") şeirini yazır. O, bu şeirini öz sevgilisinə həsr etsə də, "Jdi menya" müharibədə vuruşan ərlərini gözləyən bütün qadınların andına çevrilir. "Gözlə məni" şeiri poetik gücünün təsiri ilə dünyanın bir çox dillərinə, özü də dəfələrlə tərcümə olunaraq yayılıb.[4]

Təsadüfi deyil ki, şeir 1942-ci il, yanvarın 14-də dərc ediləndən dərhal sonra ayrı-ayrı xalqların, o cümlədən, Azərbaycan ədəbiyyatında da təsirli əks-sədaları eşidildi.[4]

Nəğmə olub dodaqlarda səslənən "Gözlə məni" şeirinin Azərbaycan dilində xeyli sayda uğurlu tərcümə nümunələri var, yəqin ki, hələ bundan sonra da olacaq. Çünki araşdırma zamanı məlum oldu ki, nisbətən yaşlı nəsillə (Ə. Kürçaylı, X. R. Ulutürk, Anar, İsa İsmayılzadə, S. Məmmədzadə və s.) yanaşı müasir dövrümüzdə poeziya aləminə gələn qələm sahibləri də (S. Babullaoğlu, Valeh Mirzə, X. Əfəndiyeva, Ü. Bünyadzadə və s.) həmin şeiri dilimizə tərcümə ediblər.[4]

  1. 1 2 Симонов Константин Михайлович (rus.). // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.]. 3-е изд. Москва: Советская энциклопедия. 1969—1978.
  2. 1 2 Konstantin (Kirill) Michailowitsch Simonow (alm.). // Brockhaus Enzyklopädie. F.A. Brockhaus.
  3. 1 2 СИМОНОВ Константин Михайлович (rus.). // Русская литература XX века. Прозаики, поэты, драматурги. / ред. Скатов, Николай Николаевич. 2005. С. 327–330. ISBN 5-94848-307-X.
  4. 1 2 3 Almaz Ülvi. ""Gözlə məni" - Ülvi Bünyadzadənin öz şeirimi, yoxsa tərcüməsimi?" (az.). 525.az. 20.01.2015. 2016-03-11 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2015-01-21.

Xarici keçidlər

[redaktə | vikimətni redaktə et]