Mikayıl Müşfiqin heykəli

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Emojione1 1F3DB.svg
Mikayıl Müşfiqin heykəli
MikayilMushfig3.jpg
Ölkə Flag of Azerbaijan.svg Azərbaycan
Şəhər WP baku siegel.png Bakı
Yerləşir Yasamal rayonu, İnşaatçılar prospekti
Aidiyyatı Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi
Heykəltəraş Münəvvər Rzayeva
Memar Şəfiqə Zeynalova
Əsas tarixlər 9 iyun 1970- hekəlin açılışı olub.
27 fevral 2017 - heykəl demontaj edilib.
Texnikası yonma
Hündürlük 1.5 m
3.2 m (postamentlə birlikdə)
Material qırmızı qranit, mərmər
İstinad nöm. 452
Kateqoriya heykəl
Əhəmiyyəti Ölkə əhəmiyyətli
Müşfiqin heykəli — yerləşdiyi ərazi Bakı
Müşfiqin heykəli
Müşfiqin heykəli

Mikayıl Müşfiqin heykəli - Bakı şəhəri, Yasamal rayonu İnşaatçılar prospekti və Nəriman Nərimanov küçələrinin kəsişməsində yerləşən şəhər heykəlidir. 1968-ci ildən heykəltəraş Münəvvər Rzayeva və memar Şəfiqə Rzayeva tərəfindən işlənmiş abidənin açılışı 9 iyun 1970-ci ildə baş tutmuşdur.

Heykəlin hündüryülü 1.5 metr, postamentlə birikdə abidənin hündürlüyü isə 3.2 metrdir. Postament güzgü kimi cilalanmış çəhrayı qranitlə üzlənmişdir. Abidə yüksək emosional ifadəliyə malikdir.

Təsviri[redaktə | əsas redaktə]

Heykəlin hündüryülü 1.5 metr, postamentlə birikdə abidənin hündürlüyü isə 3.2 metrdir. İlkin olaraq abidə daha sadə postamentə malik idi. Sonradan yenidənqurma işləri zamanı abidənin postamenti dəyişdirilmiş, bədii və memarlıq baxımından daha maraqlı olan pilləli və stella-pyedastal formalı postament yaradılmışdır. Postament güzgü kimi cilalanmış çəhrayı qranitlə üzlənmişdir.

Horizontal postamentin hündürlüyü 60 sm-dir. Müasir pyedastalın hündürlüyü 1.53 m, eni 1.02 m-dir. Pyedastal üzərində qızılı hərflərlə latın qrafikalı Azərbaycan əlifbası ilə şairin adı yazılmışdır.

Abidə yüksək emosional ifadəliyə malikdir. Heykəltəraş şairi dərin düşüncədə təsvir edib. Kompozisiyada möhtəşəm dinamika aydın görünür, heykəltəraş bədii vasitələrdən istifadə etməklə, böyük inandırıcılıqla Müşfiqin daxili dünyasını göstərə bilmişdir. Heykəlin relyefdən ayrılan detalları, düşüncəli üzü və sanki kitabı sinəsinə sıxan əli sanki izləyicini ovsunlayır.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Mikayıl Müşfiqin heykəli üzərində işə heykəltəraş Münəvvər Rzayeva və memar Şəfiqə Rzayeva 1968-ci ildə, şairin altmış ilik yubileyi ərəfəsində başlamışlar. Münəvvər Rzayeva heykəl üzərində işləməsini xatırlayarkən qeyd edir:

" Qarşımda, Müşfiqin şəxsiyyətini psixoloji olaraq heykəldə açmaq kimi məsuliyyətli bir vəzifə dururdu. Müşfiqi şəxsən tanımaq qismət olmadığından yalnız fotosənədlər və onu şəxsən tanımış insanların xatirələri mənə kömək etdi. Bu işdə mənə Müşfiqin xanımı Dilbər Axundzadə, həmçinin onu yaxından tanımış Rəsul Rza, Əkrəm Cəfər və başqaları kömək etdilər. "

Mikayıl Müşfiqin adını daşıyan bağda, Yasamal rayonu İnşaatçılar prospekti və Nəriman Nərimanov küçələrinin kəsişməsində ucaldılmış abidənin açılışı 9 iyun 1970-ci ildə baş tutmuşdur. Açılış mərasimində Azərbaycanın Xalq Şairi Rəsul RzaSüleyman Rüstəm (Müşfiqə həsr etdiyi şeiri oxumuşdur), həmçinin Azərbaycanın Xalq Yazıçısı Mirzə İbrahimov, Mikayıl Müşfiq irsinin tədqiqatçısı Gülhüseyn Gülhüseynoğlu çıxış etmişdir. Şairlər Məmməd İbrahim, Hikmət ZiyaƏləkbər Ziyatay Müşfiqə həsr etdikləri şeirlərini səsləndirmişlər.

Demontaj və bərpası[redaktə | əsas redaktə]

27 fevral 2017-ci ildə abidə “Azəravtoyol” ASC tərəfindən Mədəniyyət və Turizm NazirliyiBakı Şəhər İcra Hakimiyyəti ilə razılaşdırılmadan dağıdılmışdır.[1] Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi yanında mədəni irsin mühafizəsi, inkişafı və bərpası üzrə Dövlət xidmətinin rəhbəri Zakir Sultanov bildirib ki, "vandalizm aktı Mədəniyyət Nazirliyi tərəfindən qadağalara baxmayaraq törədilib".[1] “Azəravtoyol” ASC-nin mətbuat xidmətinin rəhbəri Anar Nəcəfli hadisəylə bağlı qeyd edir ki, "...aparılan yenidənqurma işləri zamanı görkəmli şairimiz Mikayıl Müşfiqin büstünə zərər dəyməsin deyə uyğun texnologiya əsasında əsərin görünüşündə heç bir dəyişiklik edilmədən ərazidən tam və sağlam şəkildə götürülüb. ... quruculuq-abadlıq işləri tam başa çatdıqdan sonra büstün hazırda yerləşdiyi ərazidə böyük və gözəl yaşıllıq parkı salınacaq. Mikayıl Müşfiqin büstü də əvvəlki şəkildə həmin əraziyə qoyulacaq."[2][3]

27 mart 2017-ci ildə Azərbaycan Memarlar İttifaqının İdarə Heyətinin sədri Elbəy Qasımzadə heykəlin əvvəlki yerində bərpa edilməsi haqqında məlumat yayıb.[4]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]