Yerəruyk bazilikası

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Yerəruyk bazilikası
Ереруйк.jpg
Xəritədə yeri
Yerəruyk bazilikası is located in Ermənistan
Yerəruyk bazilikası
Yerəruyk bazilikası
Məlumatlar
Ölkə Qərbi Azərbaycan (indiki Ermənistan)
Bölgə Agin
Yerləşdiyi ərazi Şörəyel mahalı
Əsası qoyulub IV - V əsrlər
Din Xristianlıq


Yerəruyk monastırıQərbi Azərbaycanda (indiki Ermənistan respublikası), Şörəyel mahalının Agin rayonu ərazisində, Arpaçay çayının sol sahilində qədim türk [1] [2] məbədi.

Məbədin bütün yan divarları salamat qalmış, lakin tavanı, üçnefli zalın arakəsmələri və s. tikililər uçub dağılmışdır. Tədqiqatçılar yekdil olaraq məbədin bölgədə xristianlığın ilk çağlarına aid olması və onun IV – V yüzillərdə tikilməsi qənaətindədirlər. [3]

Məbəd erkən orta əsrlər alban bazilikaları, xüsusilə Azərbaycan respublikasının Qax rayonu ərazisindəki Qum bazilikası ilə xeyli oxşar xüsusiyyətlərə malikdir. Yerəruyk monastırının yerləşdiyi ərazi tarixən türk boylarının anayurdu olmuşdur. Şörəyel // Şirək – el adı da bu yerlərin qədim sakinləri olan şirak türk tayfasının adı ilə bağlıdır. [4]

Məbədin yerləşdiyi əraziyə ermənilərin ilk kütləvi axını XIX yüzilin əvvəllərində bölgənin Çar Rusiyası tərəfindən işğalından sonra başlamışdır.[5]

Abidə 25 avqust 1995-ci ildə Ermənistandakı xristian abidəsi kimi UNESCO-nun Ümumdünya İrsinin Sınaq Siyahısına salınmışdır.[6]

Şəkillər[redaktə]

Yerəruyk 1.jpg
Yerəruyk 2.jpg
Yerəruyk 3.jpg

İstinadlar[redaktə]

  1. Ə. Ələkbərli – Qərbi Azərbaycan abidələri, Bakı, Nurlan, 2007, səh 82 – 83
  2. Ə. Ələkbərli – Qədim türk-oğuz yurdu – "Ermənistan", Bakı, 1994, səh 162 – 166
  3. М. Арутунян, С. А. Сафарян – Памятники армянского зодчества, Москва, 1951, ст 35 – 36
  4. Q. Qeybullayev – Azərbaycan türklərinin təşəkkülü tarixindən, Bakı, ADN, 1994, səh 94 - 97
  5. Ə. Ələkbərli – Qədim türk-oğuz yurdu – "Ermənistan", Bakı, 1994, səh 25 - 28
  6. The basilica and archaeological site of Yererouk (#)