Bülbül (müğənni)

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Bülbül
Murtuza Məşədi Rza oğlu Məmmədov
Bülbül (müğənni).jpg
Ümumi məlumatlar
Doğum adı Murtuza Məmmədov
Doğum tarixi 22 iyun 1897(1897-06-22)
Xanbağı, Şuşa
Vəfatı 26 sentyabr 1961 (64 yaşında)
Bakı
Flag of Azerbaijan SSR.svg Azərbaycan SSR
Peşəsi müğənni
Mükafatları Stalin mükafatıSSRİ Xalq Artisti
Poçt markası (1998)
Professor Bülbül (solda) və Cabbar Qaryağdıoğlu (sağda)

Məmmədov Murtuza Məşədi Rza oğlu (Bülbül) (Bülbül adı ona xalq tərəfindən qeyri-adi dərəcədə məlahətli səsinə görə verilmişdir[Mənbə göstərin]; 22 iyun 1897, Xanbağı, Şuşa26 sentyabr 1961, Bakı) — Azərbaycan opera müğənnisi (lirik-dramatik tenor), mahir təsnif ifaçısı, musiqi folkloru tədqiqatçısı, Azərbaycan professional vokal sənətinin banisi, SSRİ xalq artisti, Stalin mükafatı laureatı.

Həyatı[redaktə]

Bülbül 22 iyun 1897-ci ildə Şuşa yaxınlığında, hazırda Xankəndinin cənub ərazisi olan Xanbağı adlanan yerdə anadan olmuşdur. Səhnə fəaliyyətinə 1916-cı ildən başlamışdır. 1920-ci ildən Azərbaycan Dövlət Akademik Opera və Balet Teatrının (o zamanlar Birləşmiş Dövlət Teatrı opera truppası) solisti olmuşdur. Fəaliyyətinin ilk illərində Üzeyir Hacıbəyovun "Leyli və Məcnun" (İbn Salam), "Əsli və Kərəm" (Kərəm), Z.Hacıbəyovun "Aşıq Qərib" (Qərib) operasında oynamışdır. 1927-ci ildə Bakı Konservatoriyasını bitirmişdir. Təhsilini davam etdirmək üçün dövlət xətti ilə İtaliyanın Milan şəhərinə getmişdir. 1931-ci ildə Milan Konservatoriyasını (Cüzeppe Anselmi, Delliponti və R. Qraninin sinfini) bitirib Azərbaycana geri dönmüş və Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasında dərs deməyə başlamışdır. 1932-ci ildə onun təşəbbüsü ilə Azərbaycan Dövlət Konservatoriyası nəzdində Azərbaycan xalq musiqisini öyrənən elmi-tədqiqat kabineti yaradılmışdır. 1945-ci ildən etibarən Azərbaycan xalq musiqisinin tədqiqi ilə Azərbaycan Elmlər Akademiyasının İncəsənət İnstitutu məşğul olmağa başlamışdır. 1938-ci ildə SSRİ xalq artisti adına layiq görülmüşdür. 1940-cı ildə professor seçilmişdir. 1950-ci ildə SSRİ Dövlət Mükafatı laureatı olmuşdur. Azərbaycan SSRİ Ali Sovetinin deputatı seçilmişdir. SSRİ–nin 2 dəfə Lenin Ordeninə, 2 Qırmızı Əmək Bayrağı ordeninə, "Şərəf nişanı" ordeninə, İtaliyanın Qaribaldi ordeninə və medallara layiq görülmüşdür.

26 sentyabr 1961-ci ildə Bakı şəhərində vəfat etmişdir.

Hazırda Bakı şəhərində mərkəzi küçələrdən biri Bülbülün adını daşıyır, onun adına Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasının nəzdində musiqi məktəbi fəaliyyət göstərir.


Oynadığı əsas partiyalar[redaktə]

İfa etdiyi əsas romanslar, xalq mahnıları, təsniflər[redaktə]

  • "Sənsiz" – Üzeyir Hacıbəyov
  • "Sevgili canan" – Üzeyir Hacıbəyov
  • "Ölkəm" – Asəf Zeynallı
  • "Süsən sünbül" – xalq mahnısı
  • "Yaxan düymələ" – xalq mahnısı
  • "Qara gözlər" – xalq mahnısı
  • "Çal-oyna" – xalq mahnısı
  • "Segah təsnifləri"
  • "Xumar oldum" - xalq mahnısı Niyazinin işləməsində.

Xatirə sikkələri[redaktə]

Bülbülün xatirəsinə həsr olunmuş qızıl sikkə-üz.gif
Bülbülün xatirəsinə həsr olunmuş qızıl sikkə-arxa.gif

Həmçinin bax[redaktə]

Adilə Məmmədova (alim)
Portalkino.jpg
Azərbaycan kino sənəti portalı

Xarici keçid[redaktə]

Videolar[redaktə]

Digərləri[redaktə]