Əməvilər

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Əməvilər (ərəb. الأمويون) və ya bəni Üməyyə ‏(ərəb. بنو أمية) — əsası I Müaviyə tərəfindən 661-ci ildə qoyulan müsəlman xəlifələri sülaləsi. Süfyani və mərvani əməviləri VIII əsrin ortalarına qədər Əməvilər xilafətini idarə etmişlər. Əməvilər sülaləsinin dövründə Xilafət ordusu indiki Cəbəlüttariq boğazını keçərək Avropaya girdi, müasir İspaniya torpaqlarına daxil olub yürüşü davam etdirdi. 750-ci ildə Əbu Müslimin qiyamı nəticəsində Əməvilər sülaləsini əvəz edən Abbasilər tərəfindən hakimiyyətdən devrilmiş və İspaniyada Kordova xilafətinin əsasını qoyan xəlifə Hişam ibn Əbd əl-Malikin nəvəsindən başqa bütün əməvilər məhv edilmişdir. Sülalənin banisi Əbdşəms ibn Əbdmanafın oğlu və Əbdülmütəllibin əmisi oğlu Üməyya ibn Əbd Şəms olmuşdur.

Şəcərəsi[redaktə | mənbəni redaktə et]

Rashidun Caliphate Flag.png RAŞİDİ XƏLİFƏLƏRİ
Star and Crescent.svg DƏMƏŞQ XƏLİFƏLƏRİ
Rectangular green flag.svg ƏNDƏLÜS ƏMİRLƏRİ
Umayyad Flag.svg ƏNDƏLÜS XƏLİFƏLƏRİ


 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Üməyya ibn Əbdüşəms
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Hərb
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Əbül As
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Əbu Süfyan
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Əl-Hakəm
 
 
 
 
 
Əffan
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Star and Crescent.svg
I MÜAVİYƏ
Dəməşq xəlifəsi
(661-680)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Star and Crescent.svg
I MƏRVAN
Dəməşq xəlifəsi
(684-685)
 
 
 
 
 
Rashidun Caliphate Flag.png
I OSMAN
Raşidi xəlifəsi
(644-656)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Star and Crescent.svg
I YEZİD
Dəməşq xəlifəsi
(680-683)
 
 
Əbdüləziz
 
Məhəmməd
 
 
 
 
 
 
 
Əbdülmalik
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Star and Crescent.svg
II MÜAVİYƏ
Dəməşq xəlifəsi
(683-684)
 
 
Star and Crescent.svg
II ÖMƏR
Dəməşq xəlifəsi
(717-720)
 
Star and Crescent.svg
II MƏRVAN
Dəməşq xəlifəsi
(744-750)
 
Star and Crescent.svg
I VALİD
Dəməşq xəlifəsi
(705-715)
 
Star and Crescent.svg
I SÜLEYMAN
Dəməşq xəlifəsi
(715-717)
 
Star and Crescent.svg
I HİŞAM
Dəməşq xəlifəsi
(724-743)
 
Star and Crescent.svg
II YEZİD
Dəməşq xəlifəsi
(720-724)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Star and Crescent.svg
I İBRAHİM
Dəməşq xəlifəsi
(744)
 
 
 
Star and Crescent.svg
III YEZİD
Dəməşq xəlifəsi
(744)
 
 
Müaviyə
 
Star and Crescent.svg
II VALİD
Dəməşq xəlifəsi
(743-744)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Rectangular green flag.svg
I ƏBDÜRRƏHMAN
Əndəlüs əmiri
(756-788)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Rectangular green flag.svg
I HİŞAM
Əndəlüs əmiri
(788-796)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Rectangular green flag.svg
I HAKƏM
Əndəlüs əmiri
(796-822)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Rectangular green flag.svg
II ƏBDÜRRƏHMAN
Əndəlüs əmiri
(822-852)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Rectangular green flag.svg
I MƏHƏMMƏD
Əndəlüs əmiri
(852-886)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Rectangular green flag.svg
I ABDULLAH
Əndəlüs əmiri
(888-912)
 
Rectangular green flag.svg
I MÜNZİR
Əndəlüs əmiri
(886-888)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Məhəmməd
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Rectangular green flag.svg Umayyad Flag.svg
III ƏBDÜRRƏHMAN
Əndəlüs əmiri
(912-929)
Əndəlüs xəlifəsi
(929-961)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Əbdülmalik
 
Süleyman
 
Umayyad Flag.svg
II HAKƏM
Əndəlüs xəlifəsi
(961-976)
 
Əbdülcabbar
 
Übeydullah
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Məhəmməd
 
Əl-Hakəm
 
Umayyad Flag.svg
II HİŞAM
Əndəlüs xəlifəsi
(976-1009)
(1010-1013)
 
Hişam
 
Əbdürrəhman
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Umayyad Flag.svg
IV ƏBDÜRRƏHMAN
Əndəlüs xəlifəsi
(1018)
 
Umayyad Flag.svg
III HİŞAM
Əndəlüs xəlifəsi
(1027-1031)
 
Umayyad Flag.svg
I SÜLEYMAN
Əndəlüs xəlifəsi
(1009-1010)
(1013-1016)
 
Umayyad Flag.svg
II MƏHƏMMƏD
Əndəlüs xəlifəsi
(1009)
(1010)
 
Umayyad Flag.svg
V ƏBDÜRRƏHMAN
Əndəlüs xəlifəsi
(1023-1024)
 
Umayyad Flag.svg
III MƏHƏMMƏD
Əndəlüs xəlifəsi
(1024-1025)
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Əməvilər xəlifə siyahısı[redaktə | mənbəni redaktə et]

Əməvilər xilafəti ən böyük dövrü (təqribən 750)
Şəkil Ad Ailə münasibəti Hökmranlığı Qeydlər
Əməvilər xəlifə siyahısı
I Muaviyə Əbu Süfyanın oğlu 661–680
Yazid ibn Muawiya.jpg I Yezid I Muaviyənin oğlu 680–683
II Muaviyə I Yezidin oğlu 683–684
I Mərvan I Muaviyənin oğlu 684–685
First Umayyad gold dinar, Caliph Abd al-Malik, 695 CE.jpg Əbdülməlik I Mərvannın oğlu 685–705
I Vəlid Əbdülməlikin oğlu 705–715
Süleyman Əbdülməlikin oğlu 715–717
II Ömər I Mərvanın oğlu olan Əbdüləzizin oğlu 717–720
II Yezid Əbdülməlik 720–724
Siria (damasco), califfo hisham, dirhem omayyade, 724-743.JPG Hişam Əbdülməlik 724–743
II Valid II Yezid 743–744
III Yezid II Valid 744–744
İbrahim Son of Al-Walid I 744–744
II Mərvan I Mərvanın oğlu olan Məhəmmədin oğlu 744–750 Səffah tərəfindən öldürüldü