Dunay

Vikipediya, açıq ensiklopediya - ویکیپدیا ، آچیق انسایکلوپدیا

Dunay çayı (alm.: Donau ilkin adı Danuvius-dan, Kelt dillər qrupunda: *dānu, mənası "axmaq, getmək", slv.: Dunaj, mac.: Duna, rum.: Dunăre, q-isl.: Duná, tr.: Tuna, q-yun.: Istros) Avropada Volqadan sonra ikinci ən uzun çay.

Dunay çayı, Almaniyanın cənubunda Karaorman (Schwarzwald) bölgəsində Brege və Brigach dağ çaylarının 678 m yüksəklikdəki Donau-Eschingen (Donaueşingen)da birləşməsiylə meydana gəlir. Dunayın qaynağı Donaueschingen qəsəbəsindən fışqıraraq kiçik bir kanal sayəsində Brigach çayına töküldüyü nöqtədən etibarən bu çayın adını Dunay adlanmağa başlayır.

Donaueschingendən Qaradənizə töküldüyü Suluna limanına qədər uzunluğu 2779 kmdir. Bunun 2415 kmi üzərində Seyrüsefer edilməkdədir. Dunay çayı coğrafi baxımdan üçə ayrılar: qaynağından gönüyə qədər yuxarı tuna (988 km), gönüdən dövrü sevərinə qədər orta tuna (860 km) buradan çay ağızı suluna qədər aşağı tuna (931 km). Qaynağından dənizə töküldüyü nöqtəyə qədər Almaniya, Avstriya, Slovakya, Macarıstan, Xorvatiya, Serbiya, Bolqarıstan, Rumıniya, Moldova və Ukrayna olmaq üzrə cəmi 10 ölkənin torpaqlarını qət etməkdədir.

Dunay çayı hövzəsinin sahə 817.000 km2, uzunluğu 1690 km, eni isə 820 kmdir. Bu hidroqrafik hövzədə dəyişik uzunluqda 120 qədər çay və Dunay çayı qidalanmaqdadır. Bunlar arasında 500 km-dən daha uzun olanlar İnn (505), Drava (894), Tisza (966), Sova (861), Morava (563), Olt (542), Siret (726) və Prut çayı (950)dır.