Andaman dənizi

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar

Andaman dənizi
Dənizə çimərlikdən görüntü 0°00′21″ şm. e. 95°45′25″ ş. u. / 0.00583° şm. e. 95.75694° ş. u. / 0.00583; 95.75694Koordinatlar: 0°00′21″ şm. e. 95°45′25″ ş. u. / 0.00583° şm. e. 95.75694° ş. u. / 0.00583; 95.75694
Dənizə çimərlikdən görüntü
0°00′21″ şm. e. 95°45′25″ ş. u. / 0.00583° şm. e. 95.75694° ş. u. / 0.00583; 95.75694Koordinatlar: 0°00′21″ şm. e. 95°45′25″ ş. u. / 0.00583° şm. e. 95.75694° ş. u. / 0.00583; 95.75694
Ölkələr Flag of India.svg Hindistan
Flag of Indonesia.svg İndoneziya
Flag of Malaysia.svg Malayziya
Flag of Myanmar.svg Myanma, Flag of Thailand.svg Tayland

Sahəsi 605.000 km²
Həcmi 660.000 km³
Dərin yeri 4.507 m
Orta dərinliyi 1.043 m
Andaman dənizi (Hindistan fiziki)
Blue pog.svg
Commons-logo.svg Andaman dənizi Commonsda

Andaman dənizi (hind अंडमान सागर, birm. မုတ္တမ, tay ทะเลอันดามัน, malayind. Laut Andaman) — Hind okeanın yarım qapalı dənizi.[1] Şərqdə Hind-ÇinMalay yarımadaları arasında, cənubda Sumatra adasıyla, qərbdə ki, Andaman və Nikobar adaları arasında yerləşir (adalar saəsində Benqal körfəzindən ayrılır). Şimalda İravadi çayının deltasına qədər uzanır. Malakka boğazı ilə Cənubi Çin dənizi ilə birləşir. Sahəsi 605 min km², orta dərinliyi 1043 m, maksimal dərinliyi isə 4507, suyun orta həcmi 660 min km³. Dibi qumlu və gillərlidi, şimaldan cənuba ərazisindən fəal vulkan qövsi keçir. İqlimi tropik, rütubətli və mussonludu. Dənizin səthi temperaturası qışda 27,5-dən °C, yayda 30 °C qədərdi. Dərin qatlarda (1600 metrdən daha dərinlikdə) - 4,8-5° C. İllik yağıntı 3000 mm. Cərəyanlar qışda cənub-qərbə və qərbə, yayda şərqə və cənub-şərqə yönlənilər. Yayda duzluluğu 31,5-32,5 ‰, qışda 30,0-33,0 ‰, şimal hissəsində çay axımı və mussonların təsiri altında duzluluğu 20-25 ‰ qədər azalır. Burada qabarmalar yarımgünlüydü və 7,2 m qədərdi. Faunası zəngin sayılır, burada 400 növ balıqlar məskunlaşıb.

Əsas limanları: Yanqon (Myanma), Penanq (Malayziya). Dənizdən Sinqapura birbaşa yol var.

2004-cü ilin dekabr ayında burada sunamiyə səbəb olmuş məhvedici zəlzələ baş vermişdi.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. "Hind okeanında – Andaman". http://kayzen.az/blog/hidrosfer/682/hidrosfer.html.