Aydın Məmmədov (tarixçi)

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Aydın Məmmədov
Aydın Balamirzə oğlu Məmmədov
Aydın Məmmədov (tarixçi).jpg
Doğum tarixi (54 yaş)
Doğum yeri Sumqayıt, Azərbaycan SSR, SSRİ
Vətəndaşlığı SSRİ SSRİ
Azərbaycan Azərbaycan
Milliyyəti azərbaycanlı
Atası Balamirzə Məmmədov
Elm sahəsi tarix
Elmi dərəcəsi tarix üzrə fəlsəfə doktoru
Elmi adı dosent
İş yerləri BDU Mənbəşünaslıq, tarixşünaslıq və metodika kafedrası[1]
Alma-mater Bakı Dövlət Universiteti
Təhsili Azərbaycan Dövlət Universitetinin Tarix fakültəsi
Mükafatları "Bakı Dövlət Universitetinin 100 illiyi (1919-2019)" yubiley medalı

Aydın Balamirzə oğlu Məmmədov (d. 1967, Sumqayıt, Azərbaycan SSR, SSRİ) — Azərbaycan tarixçisi, demoqraf alim, tarix üzrə fəlsəfə doktoru,[2] BDU-nun "Mənbəşünaslıq, Tarixşünaslıq və metodika" kafedrasının[3] dosenti.[4]

Həyatı[redaktə | mənbəni redaktə et]

Aydın Məmmədov 1967-ci ildə Sumqayıt şəhərində anadan olub.

1975–1983-cü illərdə Sumqayıt şəhəri 10 nömrəli tam orta məktəbdə təhsil almış, buranı əla qiymətlərlə bitirmişdir.

1983-cü ildə M.Ə. Sabir adına Bakı Pedoqoji Məktəbinə daxil olmuş, 1987-ci ildə oranı fərqlənmə diplomu ilə bitirmişdir.

1987–1989-cu illərdə orduda xidmət etmişdir.

1989–1994-cü illərdə Bakı Dövlət Universitetinin, tarix fakültəsində təhsil almışdır və oranı fərqləmə diplomu ilə bitirmişdir. Aydın Məmmədov Universitetdə əla qiymətlərlə oxuduğuna görə Karl Marks (sonradan A.Bakıxanov) adına təqaüdə layiq görülmüşdür.[5]

Elmi fəaliyyəti[redaktə | mənbəni redaktə et]

1994–1997-ci illərində Sumqayıt Dövlət Universitetində, müxtəlif hazırlıq kurslarında əmək fəaliyyəti ilə məşğul olub.

2006–2011-ci illərdə Bakı Dövlət Universitetinin tarix fakültəsinin Mənbəşünaslıq, Tarixşünaslıq və metodika kafedrasının "XIX əsrin sonu XX əsrin əvvəllərində Almaniyanın Türkiyə siyasətinin tarixşünaslığı" mövzusu üzrə dissertanturada təhsil almışdır.

2001-ci ildən Bakı Dövlət Universitetinin tarix fakültəsində müəllim işləyir.

2013-cü ildə 5509.01 – "Tarixşünaslıq, mənbəşünaslıq və tarixi tədqiqat metodları" ixtisası üzrə "Almaniyanın XIX əsrin sonu — XX əsrin əvvəllərində Türkiyə siyasəti və onun tarixşünaslığı"[6] mövzusunda tarix üzrə fəlsəfə doktoru elmi dərəcəsini almışdır.

2019-cu ildə Aydın Məmmədovun müəllifi olduğu Azərbaycan dilində olan ilk "Tarixi demoqrafiya" dərsliyi nəşr olunmuşdur[7]. Elə həmin ildə, A.Məmmədov Azərbaycan Respublikasının Təhsil nazirinin əmri ilə "Bakı Dövlət Universitetinin 100 illiyi (1919-2019)" yubiley medalı ilə təltif olunmuşdur.

Aydın Məmmədov 2020-ci il 27 fevral tarixindən Tarix fakültəsi, Mənbəşünaslıq, tarixşünaslıq və metodika kafedrasının 5509.01 – “Tarixşünaslıq, mənbəşünaslıq və tarixi tədqiqat üsulları” ixtisası üzrə elmlər doktoru proqramı üzrə qiyabi doktorantıdır, “XX əsrin II yarısı – XXI əsrin əvvəllərində Azərbaycan və Rusiya tarixşünaslığında tarixi demoqrafiyanın aktual məsələləri” mövzusunda dissertasiya işi üzərində tədqiqat aparır[8].

Tədris etdiyi fənlər[redaktə | mənbəni redaktə et]

Aydın Məmmədov bir neçə fənn üzrə Azərbaycaningilis dilində tədris aparır.

Bakalavr üzrə:

Magistratura üzrə:

  • A.Bakıxanov Azərbaycan tarixşünaslığının banisi kimi
  • Mirzə Kazımbəyin tarixi görüşləri
  • Azərbaycanın ictimai-siyasi fikir tarixində milli dövlətçilik məfkurəsi
  • XIX əsrdə Azərbaycanda tarixi fikrin inkişafı
  • Azərbaycan tarixinin öyrənilməsində mənbələrin rolu
  • Tarix elminin tarixi və metodologiyası
  • Azərbaycanda təhsil islahatı və Boloniya sistemi[9]..

Tədqiqat sahəsi[redaktə | mənbəni redaktə et]

  • Almaniyanın XIX əsrin sonu — XX əsrin əvvəllərində Türkiyə siyasəti və onun tarixşünaslığı;
  • Tarixi demoqrafiyanın aktual məsələləri.

Seçilmiş əsərləri[redaktə | mənbəni redaktə et]

Aydın Məmmədovun "Tarixi demoqrafiya" dərsliyi. Bakı, 2019

Elmi məqalələr[redaktə | mənbəni redaktə et]

Azərbaycan dilində[redaktə | mənbəni redaktə et]

  • Almaniyanın Osmanlı imperiyasına müdaxiləsinin iqtisadi-siyasi köklər alman-rus tarixşünaslığı kontekstində // Tarix və Onun problemləri, № 3, 2006.
  • XIX əsrin sonu XX əsrin əvvələrində Almaniyanın Türkiyəyə müdaxiləsi və alman-ingilis ziddiyyətləri rus — alman tarixşünaslığında // ADPU "Xəbərlər" Humanitar elmlər seriyası № 1., 2004.
  • XIX əsrin sonu — XX əsrin əvvəllərində Almaniyanın Türkiyəyə maliyyə yatrımları alman və rus tarixşünaslığında // Tarix və Onun preblemləri № 1–2, 2009[10]
  • XIX əsrin sonu — XX əsrin əvvəllərində Almaniyanın Türkiyəyə dair bank-kredit siyasəti alman və rus tarixşünaslığında // Tarix və Onun problemləri Bakı, 2013 № 2 s.346–351.[11]
  • Azərbaycan xalqının qədim inancları tarixi tədqiqatlarda. Tarix və onun problemləri N3, səh.267–272, 2015.
  • Tarix fənninin tədrisində incəsənətlə tərbiyə. BDU-nun Xəbərləri humanitar seriyası N3,səh.123–128, 2015.[12]
  • Azərbaycan Tarix Fənninin Tədrisində İncəsənətlə Tərbiyə. Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi Cilt:IV/Sayı:XI/Mayıs /MMXVII s.199–206
  • ABŞ tarixinin tarixşünaslığı fənninin proqramı. Bakı 2016.
  • Программа Историографии по истории США., БГУ, 2016.
  • Xalqımızın Novruz bayramı ilə bağlı inancları. Tarix və Onun problemləri N2, 2016. səh.327–331.
  • Azərbaycan xalqının Günəş kultuna dair inancları. Tarix və onun problemləri № 1, Bakı, 2017.
  • Azərbaycan xalqının qədim inanc, adət və mərasimlərində demoqrafik baxışlar. Tarix və Onun Problemləri № 1, 2018, 344–349.
  • Azərbaycan xalqının daşla bağlı inanclarında tarixi demoqrafiya məsələləri. GeoStrategiya № 02 (44) mart-aprel, 2018 il, s. 37–40.[13][14]
  • Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti xadimlərinin əsərlərində tarixi demoqrafik baxışlar. Tarix və Onun Problemləri № 2. 2018. s. 51–57
  • Tarixi demoqrafiya proqramı // Mənbəşünaslıq, tarixşünaslıq və metodika kafedrası Bakalavr seviyyəsi üçün Tarix fakültəsinin Tarixçi — 050206 üzrə İPF-B01. Bakı. 2018
  • Azərbaycan xalqının qədim ailə institutu milli adət və inanclar sistemində // AMEA Məhəmməd Füzuli adına Əlyazmalar İnstitutu. Elmi Əsərlər N1(6), 2018. s. 80–87
  • Azərbaycan xalqının Günəşlə bağlı folklor nümunələrində tarixi demoqrafiya məsələləri. //AMEA Məhəmməd Füzuli adına Əlyazmalar İnstitutu. Elmi Əsərlər N2(7), 2018. s. 18–23.[15]
  • Azərbaycan xalqının təbiətlə bağlı inanclarında tarixi demoqrafiya məsələlərinin tədqiqi // Tarix və Onun problemləri, N3, 2018, s, 316–321.
  • İbn Xəldunun tarixi-demoqrafik baxışları. Tarix və onun problemləri. N4, 2018. s.269–272.
  • Azərbaycan tarixşünaslığında xalqımızın islamqədərki dəfn mərasimlərində tarixi demoqrafik məsələlərin tədqiqi. Bakı Universitetinin xəbərləri (humanitar elmlər seriyası) № 3, 2018, s.78–85[16].
  • Tarixi demoqrafiyanın aktual məsələlərinə dair. Tarix və onun problemləri № 1, 2019. s.269–275.
  • İbn Sinanın tarixi-demoqrafik baxışları. Tarix və onun problemləri № 2, 2019. s.382–386.
  • Azərbaycan xalqının ağac və bitkilərlə bağlı qədim inanc, adət və mərasimlərində demoqrafik baxışlar."Folklorşünaslıq" beynəlxalq elmi-nəzəri jurnal, 2019. s.37–43.[17]
  • Antik dövr mütəfəkkir və alimlərinin demoqrafik baxışları. Tarix və Onun Problemləri, 2019, N3, s.357–361.[18]
  • Azərbaycanın 20–30-cu illər tarixşünaslığında tarixi demoqrafiya məsələləri. Tarix və Onun Problemləri, 2019, N4, s.270–275.
  • Azərbaycanın qədim və orta əsrlər şəhər və əhalisi tarixi mənbələrdə. Bakı Universitetinin xəbərləri (humanitar elmlər seriyası), № 2, 2019, s.101–106[19].
  • Azərbaycanın 20–30-cu illər tarixşünaslığında tarixi demoqrafiya məsələləri. Bakı Universitetinin xəbərləri (humanitar elmlər seriyası), № 3, 2019, s.109–116[20].
  • Azərbaycan xalqının su ilə bağlı qədim inanc, adət və mərasimlərində tarixi-demoqrafik baxışlar. AMEA Məhəmməd Füzuli adına Əlyazmalar İnstitutu. Elmi Əsərlər N2(9), 2019. s. 26–32.[21]
  • Azərbaycan folklorunda ana ilə bağlı nümunələrdə tarixi-demoqrafiya məsələləri. AMEA Məhəmməd Füzuli adına Əlyazmalar İnstitutu. Elmi Əsərlər N1 (10) yanvar-iyun, 2020. s. 36–41.
  • XIX əsrdə Azərbaycanda cərəyan edən siyasi proseslərin demoqrafik vəziyyətə təsiri. Dünya azərbaycanlıları: tarix və müasirlik (elmi-nəzəri toplu), VII buraxılış, Bakı, "Füyuzat", 2020, s.91–97[22].
  • Azərbaycan xalqının Vətənin müdafiəsi və ananın yenilməzliyi ilə bağlı inanclar sistemində tarixi demoqrafiya məsələləri. Dünya azərbaycanlıları: tarix və müasirlik (elmi-nəzəri toplu), VII buraxılış, Bakı, "Füyuzat", 2020, s. 141–148[23].
  • Azərbaycan xalqının daşla bağlı inanclarında şəhid ruhlarına ehtiram və nəsil artımı ilə bağlı tarixi demoqrafik baxışlar. Tarix və Onun Problemləri, Bakı, 2020, Xüsusi buraxılış, s.113–119.
  • Azərbaycan 40–50-ci illər tarixşünaslığında tarixi demoqrafiya məsələləri. Tarix və Onun Problemləri, 2021, N1, s.165–168.
  • Azərbaycanın XX əsrin ikinci yarısı tarixşünaslığında tarixi demoqrafiya məsələləri. Humanitar və ictimai elmlər üzrə III Beynəlxalq Elmi konfransın materialları, Bakı, 2021, s.16–22.[24]
  • Dahi Azərbaycan şairi Nizami Gəncəvinin ailə modeli və nəsil artımı ilə bağlı tarixi demoqrafik baxışları. Tarix və Onun Problemləri, 2021, N2, s.257–261.
  • Nizami Gəncəvinin əsərlərində ətraf mühit, təbii-coğrafi amillər və məskunlaşma problemləri. İpək yolu, No.2, 2021, s.5–12[25].
  • Azərbaycan 60–70-ci illər tarixşünaslığında tarixi demoqrafiya məsələləri. Tarix və Onun Problemləri, 2021, N3, s.212–217.
  • "Kitabi-Dədə Qorqud" eposunda Azərbaycan xalqının əhali artımı ilə bağlı tarixi-demoqrafik baxışları. Dədə Qorqud dünyası elmi-nəzəri jurnal, № 1 (3), 2021, s.71–80[26].
  • XX əsrin ikinci yarısı Azərbaycan və Rusiya tarixçilərinin ibtidai cəmiyyətdə məskunlaşma və ona təsir edən amillərlə bağlı tədqiqat əsərlərində tarixi demoqrafiya məsələləri. Tarix və Onun Problemləri, 2021, N4, s.254–262.
  • XX əsrin ikinci yarısı Azərbaycan tarixçilərinin orta əsrlər dövrünə dair tədqiqat əsərlərində tarixi demoqrafiya məsələləri. Dünya azərbaycanlıları: tarix və müasirlik (elmi-nəzəri toplu), VIII buraxılış, Bakı, "Füyuzat", 2021, 160 s, s.91–99.
  • XX əsrin ikinci yarısı – XXI əsrin əvvəllərində Azərbaycan tarixçilərinin 1918-ci ilin mart soyqırımları ilə bağlı tədqiqat əsərlərində tarixi demoqrafiya məsələləri. Tarix və Onun Problemləri, 2022, N1, s.52–61.

Rus dilində[redaktə | mənbəni redaktə et]

  • Попытки усиления Германии в Турции в конце XIX начале XX века на материалах русской и германской историографии // Межкультурные коммуникации. Тбилиси, № 8. 2009. с 107–116/[27][28]
  • Историография банковско — кредитной политики Германии в Турции в конце XIX — начале XX века // Гилея. Научный вестник — Сборник научных статей по истории, философии и права Украинской Академии Наук. Киев, 2014 г. выпуск 83 (№ 4) стр. 131–134.[29]
  • Культ Солнца в древней системе верований азербайджанцев. İrs-Наследие, № 5 (89), 2017. стр. 32–37.[30]
  • Культ Солнца в доисламской системе верований Азербайджанского народа. Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi, Uluslararası Hakemi Dergi Cilt:IV/sayı:XI/Mayıs/MMXVII, Ankara Universiteti. 2017 s.200–209[31]
  • К символике орнамента на азербайджанских коврах. İrs-Наследие, № 110, 2021, стр.40–44[32].

İngilis dilində[redaktə | mənbəni redaktə et]

  • Study of historical demographic issues in pre-Islamic funeral ceremonies of Turkic peoples in Azerbaijani historiography. Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi, Cilt:8/sayı:2/Haziran, Ankara, 2021, s. 481–494.[33][34]

Kitablar[redaktə | mənbəni redaktə et]

Təltifləri[redaktə | mənbəni redaktə et]

Xarici keçidlər[redaktə | mənbəni redaktə et]

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. BDU Mənbəşünaslıq, tarixşünaslıq və metodika kafedrası
  2. http://history.bsu.edu.az Məmmədov Aydın Balamirzə oğlu
  3. MƏNBƏŞÜNASLIQ, TARİXŞÜNASLIQ VƏ METODİKA
  4. "Dosent attestatı alanların siyahısı 30.07.2019" (PDF). 2019-11-27 tarixində orijinalından (PDF) arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2019-12-06.
  5. Məmmədov Aydın Balamirzə oğlu
  6. Məmmədov, Aydın Balamirzə oğlu. Almaniyanın XIX əsrin sonu — XX əsrin əvvəllərində Türkiyə siyasəti və onun tarixşünaslığı[ölü keçid]
  7. Tarixi demoqrafiya. Dərslik. Bakı, 2019 [PDF]
  8. MƏMMƏDOV AYDIN BALAMİRZƏ OĞLU
  9. MƏMMƏDOV AYDIN BALAMİRZƏ OĞLU
  10. XIX əsrin sonu — XX əsrin əvvəllərində Almaniyanın Türkiyəyə maliyyə yatrımları alman və rus tarixşünaslığında
  11. Aydın Məmmədov. XIX əsrin sonu — XX əsrin əvvəllərində Almaniyanın Türkiyəyə dair bank — kredit siyasəti alman və rus tarixşünaslığında // Tarix və Onun problemləri Bakı, 2013 № 2 s.346–351
  12. A.B.Məmmədov. Tarix fənninin tədrisində incəsənətlə tərbiyə BDU-nun Xəbərləri humanitar seriyası N3,səh.123–128, 2015.
  13. Azərbaycan Xalqının daşla bağlı inanclarında tarixi demoqrafiya məsələləri. GeoStrategiya № 02 (44) mart-aprel, 2018. Aydın Məmmədov — BDU-nun Mənbəşünaslıq, Tarixşünaslıq və metodika kafedrasının müəllimi, dosent
  14. Azərbaycan xalqının daşla bağlı inanclarında tarixi demoqrafiya məsələləri,
  15. Məmmədov A. Azərbaycan xalqının günəşlə bağlı folklor nümunələrində tarixi demoqrafiya məsələləri // Elmi əsərlər, 2018, №2(7), iyul-dekabr, s.18-23.
  16. Bakı Universitetinin xəbərləri (humanitar elmlər seriyası) № 3, 2018
  17. "Folklorşünaslıq" beynəlxalq elmi-nəzəri jurnal, 2019
  18. Antik dövr mütəfəkkir və alimlərinin demoqrafik baxışları. Tarix və Onun Problemləri, 2019
  19. Bakı Universitetinin xəbərləri (humanitar elmlər seriyası), № 2, 2019
  20. Bakı Universitetinin xəbərləri (humanitar elmlər seriyası), № 3, 2019
  21. Aydın Məmmədov. Azərbaycan xalqının su ilə bağlı qədim inanc, adət və mərasimlərində tarixi-demoqrafik baxışlar s. 26–32
  22. Aydın Məmmədov. XIX əsrdə Azərbaycanda cərəyan edən siyasi proseslərin demoqrafik vəziyyətə təsiri // Dünya azərbaycanlıları: tarix və müasirlik. (Elmi-nəzəri toplu). VII buraxılış. Bakı, "Füyuzat" nəşriyyatı, 2020, 222 səh]
  23. Aydın Məmmədov. Azərbaycan xalqının Vətənin müdafiəsi və ananın yenilməzliyi ilə bağlı inanclar sistemində tarixi demoqrafiya məsələləri. // Dünya azərbaycanlıları: tarix və müasirlik. (Elmi-nəzəri toplu). VII buraxılış. Bakı, "Füyuzat" nəşriyyatı, 2020, 222 səh.
  24. "Humanitar və ictimai elmlər üzrə III Beynəlxalq Elmi konfransın materialları" (PDF). 2021-04-17 tarixində orijinalından (PDF) arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-04-17.
  25. Aydın Məmmədov. Nizami Gəncəvinin əsərlərində ətraf mühit, təbii-coğrafi amillər və məskunlaşma problemləri
  26. "Kitabi Dədəm Qorqud"un "Türkmən-Səhra" əlyazma nüsxəsinə dair yeni elmi biliklər
  27. nplg.gov.ge  (gürc.)
  28. Ильхамов Дониѐр Арипджанович. Проникновение Германии на Ближний и Средний Восток и русско-германские противоречия. Ташкент, 2014. с.96
  29. Историография Банковско–кредитной политики Германии в Турции в конце XIX – начале ХХ века / А. Б. Мамедов // Гілея: науковий вісник. — 2014. — Вип. 83. — С. 132–134.
  30. Айдын Мамедов. Культ Солнца в древней системе верований азербайджанцев. Следуя традициям, № 5 (89), 2017. стр. 32–37.
  31. Культ Солнца в доисламской системе верований Азербайджанского народа Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi, 2017
  32. Айдын МАМЕДОВ. К символике орнамента на азербайджанских коврах // İrs-Наследие, № 110, 2021
  33. Aydin Mammadov. Study of historical demographic issues in pre-Islamic funeral ceremonies of Turkic peoples in Azerbaijani historiography. Akademik Tarih ve Düşünce Dergi, Cilt:8/sayı:2/Haziran, Ankara, 2021. [PDF]
  34. Aydın MAMMADOV. Study of historical demographic issues in pre-Islamic funeral ceremonies of Turkic peoples in Azerbaijani historiography
  35. "Şeyxülislamlığın tarixi" kitabının təqdimatı
  36. Aydın Məmmədov. Tarixi demoqrafiya. Dərslik. Bakı, 2019
  37. "Aydın Məmmədov. Tarixi demoqrafiya kitabı". 2019-10-21 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2019-10-05.
  38. Bakı Dövlət Universitetinin Tarix fakültəsinin dosentinin yeni kitabı nəşri olunub
  39. "Tarixi demoqrafiya" haqqında
  40. "Aydın müəllim, 50 yaşın mübarək!". 2019-09-25 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2019-10-05.
  41. "Bakı Dövlət Universitetinin 100 illiyi (1919–2019)" yubiley medalı ilə təltif olunanlar
  42. Bu şəxslərə BDU-nun 100 illik yubiley medalı verildi-Nazirdən əmr
  43. "Bakı Dövlət Universitetinin 100 illiyi (1919–2019) Azərbaycan Respublikasının yubiley medalı" ilə təltif olunanlar