Mor Yokai
| Mor Yokai | |
|---|---|
| mac. Jókai Mór | |
| | |
| Doğum adı | Ásvay Jókay Móric |
| Doğum tarixi | 18 fevral 1825[1][2][…] |
| Doğum yeri | |
| Vəfat tarixi | 5 may 1904[1][2][…] (79 yaşında) |
| Vəfat yeri | |
| Dəfn yeri | |
| Fəaliyyəti | dramaturq, siyasətçi, jurnalist, hüquqşünas |
| Əsərlərinin dili | Macar dili |
| Üzvlüyü | |
|
|
|
Mor Yokai (mac. Jókai Mór; 18 fevral 1825[1][2][…], Komarno – 5 may 1904[1][2][…], Budapeşt[3]) — Macarıstan dramatisti, romançı və inqilabçısı. Peşt şəhərində 1848-ci ildə başlanan Macarıstan Liberal İnqilabının fəal iştirakçısı və lideri olmuşdur. Yokainin romantik üslubda yazılan romanları Viktoriya dövründə İngiltərənin elit təbəqələri arasında məşhurlaşdı; ingilis mətbuatında onu Çarlz Dikkens ilə müqayisə edirdilər.[5][6] Onun ən məşhur pərəstişkarlarından və heyranlarından biri də elə Kraliça Viktoriyanın özü idi.[7]
Həyatı
[redaktə | vikimətni redaktə et]Macarıstan krallığının Komarom (hazırda Slovakiyanın Komarno şəhəri) şəhərində anadan olmuşdur. Atası Jozef qədim Yokai ailəsinin Asva qolunun nümayəndəsi idi.
12 yaşı olarkən atasının vəfat etməsindən sonra ailəsi Mordan atasının sənətini davam etdirməsini istədi. Beləliklə, Mor hüquq sənətinə yiyələndi və hüquqşünas kimi ilk işində uğur qazandı.
Xatirəsi
[redaktə | vikimətni redaktə et]1925-ci ilin 1 fevralında Macarıstan hökuməti tərəfindən Mor Yokainin şərəfinə üç poçt möhürü istifadəyə verildi.[8]
Əsərləri
[redaktə | vikimətni redaktə et]Romanları
[redaktə | vikimətni redaktə et]- "Adi günlər" / mac. Hétköznapok (1846)
- "İnqilab və döyüş səhnələri" / mac. Forradalmi és csataképek (1850)
- "Qaçağın gündəliyi" / mac. Egy bujdosó naplója (1851)
- "Transilvaniyanın qızıl əsri" / mac. Erdély aranykora (1852)
- "Macarıstanda türk dünyası" / mac. Török világ Magyarországon (1853)
- "Macar nüvvabı" / mac. Egy magyar Nábob (1853—1854)
- "Yeniçərlərin son günləri" / mac. Janicsárok végnapjai (1854)
- "Zoltan Karpati" / mac. Kárpáthy Zoltán (1854)
- "Kasıb zənginlər" / mac. Szegény gazdagok (1860)
- "Yeni mülkədar" / mac. Az uj foldesur (1862)
- "Biz qocalanda" / mac. Mire megvénülünk (1865)
- "Daş ürəkli adamın oğulları" / mac. A kőszívű ember fiai (1869)
- "Qızıl almazlar" / mac. Fekete gyemantok (1870)
- "Qızıl adam" / mac. Az Arany Ember (1872)
- "Gələcək əsrin romanı" / mac. A jövő század regénye (1872—1874)
- "Adsız qəsr" / mac. A névtelen vár (1877)
- "Fırıldaqçı Quqo fon Habenixtin macəraları" / mac. Egy hirhedett kalandor a 17. századból (1879)
- "Dəniz gözlü xanım" / mac. A tengerszemu holgy (1890)
- "Rakotsinin cavanlığı" / mac. Rákóczy fia (1892)
- "Dyord qardaş" / mac. Frater Gyorgy (1893)
- "Başqa zamanlar — başqa dəblər"
- "Edam kürsüsünə qədər sevgi"
- "Tanrının hökmü"
- "İki dəfə ölmək"
- "Qəlbin əzadarı"
- "Buz altında 20000 il" / mac. Egész az északi pólusig!
- "Ruhların əhliləşdiricisi"
Kiçik prozası
[redaktə | vikimətni redaktə et]- "Vəhşi güllər" / Vadon virágai (1848, hekayə toplusu)
- "Sarı qızlgül" / Sárga rózsa (1893, povest)
- "Xəyal və həyat" (povest)
- "Qəbristanlıq kabusları" (hekayə)
İstinadlar
[redaktə | vikimətni redaktə et]- 1 2 3 4 Mor Jokai (ing.). // Encyclopædia Britannica. (İstifadə tarixi: 9 oktyabr 2017).
- 1 2 3 4 Mór Jókai (alm.). // Brockhaus Enzyklopädie. F.A. Brockhaus. (İstifadə tarixi: 9 oktyabr 2017).
- 1 2 Йокаи Мор (rus.). // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.]. 3-е изд. Москва: Советская энциклопедия. 1969—1978.
- ↑ Tóth Vilmos. Nemzeti nagylétünk nagy temetője. A Fiumei Úti Sírkert és a Salgótarjáni utcai zsidó temető adattára (mac.). Budapest: Nemzeti Örökség Intézete. 2018. S. 124.
- ↑ Charles Hebbert; Norm Longley; Dan Richardson. Rough Guide. Hungary. Rough Guides. 2002. səh. 212. ISBN 9781858289175. 29 iyul 2023 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30 aprel 2019.
- ↑ University of London. School of Slavonic and East European Studies. The Slavonic and East European Review, Voluma 8. Jonathan Cape. 1929. səh. 359. 29 iyul 2023 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30 aprel 2019.
- ↑ Lóránt Czigány. The Oxford history of Hungarian literature from the earliest times to the present. Clarendon Press. 1984. səh. 222. ISBN 9780198157816. 29 iyul 2023 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30 aprel 2019.
- ↑ https://colnect.com/en/stamps/list/country/6955-Hungary/year/1925
Xarici keçidlər
[redaktə | vikimətni redaktə et]- Works by Mór Jókai at Hungarian Electronic Library
- Jókai tərəfindən əsərlər Qutenberq layihəsində
- Əsərləri və ya müəllifi olduğu işlər: Mor Yokai İnternet arxivində
- Mor Yokai tərəfindən əsərlər LibriVox-da (açıq audi-kitablar)

- Mor Yokai (ing.) Find a Grave saytında
- Mór Jókai's works: text, concordances and frequency lists
- 18 fevralda doğulanlar
- 1825-ci ildə doğulanlar
- 5 mayda vəfat edənlər
- 1904-cü ildə vəfat edənlər
- 79 yaşında vəfat edənlər
- Budapeştdə vəfat edənlər
- Kerepeşi məzarlığında dəfn olunanlar
- Macarıstan Elmlər Akademiyasının üzvləri
- Əlifba sırasına görə yazıçı və şairlər
- XIX əsrin Macarıstan romançıları
- XX əsrin Macarıstan romançıları
- XX əsr yazıçıları