Qalen

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Qalen

Qalenyunan. Γαληνός (Galen, təqribən, 130-200) —filosof, təbib.

Həyatı[redaktə]

Fəlsəfəsi[redaktə]

Qalen Hippokratın davamçısı və aristotelçi idi. O, vurğulayırdı ki, təbiət özünün harmonik məqsədlərinə çalışır və doktor bu prosesdə ehtiyatlı müşavir rolunu oynamalıdır. Qalen təbiətin atomistik anlamının əleyhinə çıxış etmişdir, çünki o, belə hesab etmişdir ki, təbiətin atomistik anlamı həyati prosesləri düzgün təsəvvür etmir. Bununla da, o, öz dövrünün Demokritin və Epikürün təbiət haqqında təlimindən təbabətin nəzəri əsasları olaraq istifadə etmək ənənələrinin əleyhinə idi. Qalen geniş şöhrət qazanmışdı və orta əsrlərin sonuna kimi tibbi avtoritetlərdən biri hesab olunmuşdur.

Öz zəmanəsinin fiziki cismi müxtəlif cismani flüidlərin balanslaşdırılmış müvazinəti hesab edən görüşlərinə uyğun olaraq, Qalen psixi temperamentin əsas növlərini (sanqviniklər, fleqmatiklər, xoleriklər və melanxoliklər) nəzəri olaraq bu müvazinətdən kənaraçıxmalar kimi izah etməyə çalışmışdır. Bu baxışlarda həm müvazinət və harmoniya barədə klassik yunan ideyaları, həm də ayrı-ayrı şeylərin müxtəlif ilkin başlanğıclardan (od, hava, su, torpaq) ibarət olması haqqında təsəvvürlər öz ifadəsini tapmışdır.

İstinadlar[redaktə]

Həmçinin bax[redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə]