Lahıc

LAHIC
Xəritə
İsmayıllı rayonu
Məlumatlar
Yüksəklik	1505 m metr
Koordinatlar
İnzibati İdarə
Ölkə	Azərbaycan
Rayon	İsmayıllı

Lahıc — Azərbaycan Respublikasının İsmayıllı rayonunun inzibati ərazi vahidində qəsəbə.

Mədəniyyəti

Lahıc XVIII-XIX əsrlərdə Azərbaycanın misgərlik və silah istehsalı mərkəzlərindən olub. Lahıc ustalarının misdən hazırladıqları, mürəkkəb və incə naxışlarla bəzədikləri dolça, satıl, sərnic, məcməyi, sərpuc, güyüm, aşsüzən, kəfkir, kasa, cam, qazan, çıraq və sair məmulatlar Orta Asiyada, Dağıstanda, Gürcüstanda, İranda, Türkiyədə və digər yerlərdə tanınıb.

1980-ci ildən muzey-qoruğa çevrilmiş Lahıcda həmin illərdən yadigar qalan məhəllə məscidləri, su kəməri və kanalizasiya (kürəbənd), Girdiman qalası qayğı ilə qorunur, sənətkarlıq ənənələri davam və inkişaf etdirilir.

Burada yaşayıb-yaratmış misgərlərin, zərgərlərin, sərracların, ahəngərlərin, dülgərlərin, xalçaçıların,həkkakların, nəqqaşların, dabbaqların, çəkmə və çarıq tikənlərin, və s. ustaların yaratdıqları maddi-mədəniyyət nümunələri hal-hazırda da dünyanın ən məşhur muzey və kolleksiyalarının ekspozisiyalarını bəzəməkdədir.

1717-1718-ci illərdə usta Nəcəfqulunun düzəltdiyi samovar mütənasibliyi, formasının gözəlliyi, üzərindəki bəzəkləri ilə şöhrət qazanıb. XIX əsrin ortalarında Lahıcda 200-dək misgərlik emalatxanası fəaliyyət göstərib. Lahıc ustaları odlu (tüfəng, müxtəlif tipli tapançalar və sair) və soyuq (xəncər, beybut, qılınc, bıçaq və sair) silah hazırlamaları ilə də tanınırlar. Bu silahlar ornamentlərlə bəzədilir, onlara sənətkarların möhürü vurulurdu.

Coğrafiyası və iqlimi

Qəsəbə Azərbaycanın şimalında, Böyük Qafqaz sıra dağlarının cənub yamacında dəniz səviyyəsindən 1505 m hündürlükdə yerləşir. Lahıc Girdiman çayının sahilində yerləşməklə Babadağ və Niyaldağ silsilələri ilə ahatə olunur və ona təbii qala şəraiti bəxş edir. Belə bir coğrafi məkan qədim zamanlarda Lahıcın xarici təsirlərdən, basqınlardan yaxşı müdafiə olunması üçün imkan yaratmışdır.

Əhalisi

Lahıc qəsəbəsinin əhalisini dili fars dilinə oxşar etnik fars dilli lahıclar təşkil edir ( 2000 nəfər ) . Lahıc dlində boğaz (qartan)səslərdən istifadə olunur ki, fars dilində bu səslər yoxdur. Bəzi mənbələrdə Lahıc əhalisinin,lahıcların tatlara aid olması fikirlərinə rast gəlinir. Lahıcların nə adət ənənələri , nə yaşayış tərzi, nə məzhəb mənsubiyyəti nə də dini mərasimləri tatlarla uyğun gəlmir.

İqtisadiyyatı

XIX əsrin birinci yarısında Rusiyanın İjevsk silah zavodunda Lahıc ustalarının təcrübəsindən istifadə olunmuşdur ^{[Mənbə göstərin]}. O dövrdə Lahıcda 100-dən artıq sənət növü – misgərlik, dabbaqlıq, çəkməçilik, papaqçılıq, sərraclıq, dəmirçilik, həkkaklıq, qalayçılıq, dulusçuluq, dərzilik və s. peşələr inkişaf tapmışdı.

Turizm mərkəzi açılandan sonra, təbii, qəsəbəyə qonaq-qara axını artacaq. Odur ki, yolu da təzələmək, qaydaya salmaq lazımdır. Ulu öndər Heydər Əliyev vaxtilə buna təşəbbüs göstərmiş, qərar da vermişdi. Sonra vəziyyət dəyişdi, SSRİ dağıldı, problem həllini tapmadı. İndi zamanı yetişib, Lahıcın adına layiq rahat və təhlükəsiz yol olmalıdır. Lahıcda Xınalıq yada düşür.

Lahıclılar əsasən misgərlik, dəmirçilik, zərgərlik, xalçaçılıq və digər peşələrlə məşğuldurlar.

Bunları bütün dünyaya nümayiş etdirmək üçün göyləri lacivərd, havası saf, suları can dərmanı, küçələri izdihamlı dağ kəndi Lahıcda turizm mərkəzi yaradılması zəruridir. İndinin özündə də buraya az turist gəlmir. İrandan, Rusiyadan, Yaponiyadan, İtaliyadan və İspaniyadan respublikamıza təşrif buyuranlar əsasən Lahıcda dincəlmək istəyirlər. Lakin onlar qəsəbənin daş döşəməli küçələrinə nə qədər heyrətlənirlərsə, Lahıc yolunun vəziyyətinə bir o qədər təəssüflənirlər. Lahıc aşırımı möhtəşəm Niyaldağ silsiləsinin suayırıcındadır, hündürlüyü təqribən 1700 metrdir, dar və çətin keçiləndir.

Abidələri

Lahıc qəsəbəsinin ən möhtöşəm abidəsi Girdiman çayının sahilindəki 72 otaqlı, 3 mərtəbəli Hacı Paşa evidir. Bu ev 18-cu əsrin ortalarında 14 il müddətində, Lahicın memarlıq üslubunun bütün komponentləri nəzərə alınaraq inşa olunmuşdur. Binaya giriş iki tərəfdən mümkündür: Bədəvan məscidi (bu məscid də xeyriyyəçi Hacı Paşanın şəxsi vəsaiti hesabına inşa olunub) tərəfdən, ikincisi Girdiman çayının sol sahili istiqamətdən.Bu binanı Lahıc camaatı "Hacılar həyəti" də adlandırırlar. Lahıc Tarix-Mədəniyyət qoruğu elan olunduqdan sonra Hacı Paşa evi dövlət tərəfindən qorunan abidələrin siyahısına(səhvən Hacı Qurban evi kimi ) daxil edilmiş, lakin bu möhtəşəm tarixi abidənin qorunub saxlanılması ücün heç bir iş görülməmişdir. İldən ilə bu tarixi abidə baxımsızlıqdan uçub-dağılır. Lahıca gələn istər yerli olsun , istər də xarici turistlər olsun, bu qədim abidəyə baxmamış buranı tərk etmirlər.

Şəkilləri

• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 

Sənətkarlıq

• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 

Mənbə

• VikiMənbədə Lahıc haqqında mediafayllar var
• İsmayıllı rayon İcra hakimiyyətinin İnternet saytı
• http://www.fotogezgin.com/turkmuhru/resimler/galeri/azerbaycan/goc2/goc6.jpg
• http://www.fotogezgin.com/turkmuhru/resimler/galeri/azerbaycan/goc2/goc8.jpg