Şiləvar

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Şiləvar
38°45′11″ şm. e. 48°49′56″ ş. u.
Ölkə
Tarixi və coğrafiyası
Saat qurşağı
Əhalisi
Əhalisi
  • 2.285 nəf.
Xəritəni göstər/gizlə
Şiləvar xəritədə
Şiləvar
Şiləvar

ŞiləvarAzərbaycan Respublikasının Lənkəran rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 19 may 1993-cü il tarixli, 611 saylı Qərarı ilə Lənkəran rayonunun Şiləvar kəndi Kərgəlan kənd Sovetindən ayrılaraq, bu kənd mərkəz olmaqla Şiləvar kənd Soveti yaradılmışdır.[1]

Toponimikası[redaktə | mənbəni redaktə et]

Şiləvar sözünün mənası talış dilində "saf küləkli yer" deməkdir.[2]

Tarixi[redaktə | mənbəni redaktə et]

Şiləvar kəndinin qəbr tərəfindən Tunc dövrünə aid edilən "Sığni" qəbristanlığı mövcuddur.[2]

Kəndin ərazisində yerləşən "Divəlonə" qəbristanlığı isə e.ə. IX-VII əsrlərə aiddir.[3]

Bu kənd haqqında tarixi mənbələr olan "Əxbarnamə"də və "Cəvahirnameyi-Lənkəran"da məlumat verilmişdir. Lənkəran Dövlət Universitetinin müəllimi, tarixçi-etnoqraf Həşim Kəlbiyevin tədqiqatları nəticəsində müəyyən edilmişdir ki, hazırki kəndin tarixi ən azı XVI əsrdən başlayır.

Kənddə tunc dövründən bəri məskunlaşma mövcud olsa da, kəndin inkişafı əsasən XVIII əsrin ortalarına təsadüf edir. Talış xanlığının paytaxtının Astaradan Lənkərana köçürülməsindən sonra Lənkəran şəhəri ilə yanaşı yaxınlıqdakı Şiləvar kəndi də sürətlə inkişaf etməyə başlamışdır. Ağa Məhəmməd şah Qacarın Lənkərana hücumu zamanı şilavarlılar Mir Mustafa xanın tərəfindən vuruşmuş və torpaqlarını qəhrəmanlıqla müdafiə etmişlər.[2] Qacarlar gedəndən sonra Mir Mustafa xan onun tərəfindən vuruşan kəndin nüfuzlu adamlarından olmuş və Nəcəfdə dini təhsil almış Şeyx İbrahim Şiləvariyə kəndin şimal hissəsini bağışlamışdır. Kəndin bu hissəsi bu gün də yerli əahli tərəfindən "İbrahimməzə" adlandırılır.[2]

Coğrafiyası və iqlimi[redaktə | mənbəni redaktə et]

Kənd Lənkəran ovalığında, rayon mərkəzindən 2 kilometr cənub-şərqdə yerləşir.

Əhalisi[redaktə | mənbəni redaktə et]

Şilavar kəndinin əhalisinin tərkibində talışlar üstünlük təşkil edir. Əhalisi təqribən 2500 nəfərdir.

Tanınmış şəxsiyyətləri[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. Şeyx İbrahim Şiləvari — islam din xadimi, alim.
  2. Həşim Kəlbiyev — tarixçi-etnoqraf.
  3. Elnur Kəlbizadə — tarix üzrə fəlsəfə doktoru.
  4. İmaməli Əhədzadə - İkinci Qarabağ müharibəsi şəhidi
  5. Mirməhəmmədəli Rzazadə - İkinci Qarabağ müharibəsi şəhidi
  6. Zaur Məmmədov - Cüdo üzrə 4 qat Avropa, 7 qar dünya çempionu, idman ustası

İqtisadiyyatı[redaktə | mənbəni redaktə et]

Əhalisinin əsas məşğuliyyəti əkinçilikdir.

Mədəniyyəti[redaktə | mənbəni redaktə et]

Kənddə 1 klub var.

Təhsil[redaktə | mənbəni redaktə et]

Şilavar sovetləşmədən sonra Lənkəranda ilk məktəb yaradılan yaşayış məntəqələrindən biridir. 1921-ci ildə kənddə məktəb yaradılmışdır. Kənddə 1 məktəb fəaliyyət göstərir.

Din[redaktə | mənbəni redaktə et]

Kənddə 1 məscid mövcuddur. Kənd məscidi XIX əsrə aid tarixi abidə kimi bu gün də qurulur. XX əsrin 90-cı illərində yenidən restavrasiya edilmişdir. Dindarları İslamın şiə məzhəbinə mənsubdurlar.

Səhiyyə[redaktə | mənbəni redaktə et]

Kənddə həkim ambulatoriyası var.

Şəkilləri[redaktə | mənbəni redaktə et]

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. "Azərbaycan Respublikası Biləsuvar, Bərdə, Qusar, Yardımlı, Yevlax, Gədəbəy, Göyçay, Lənkəran, Masallı, Neftçala, Saatlı, Samux, Siyəzən və Xızı rayonlarının inzibati ərazi bölgüsündə qismən dəyişiklik edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 19 may 1993-cü il tarixli, 611 saylı Qərarı". 29 August 2022 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30 August 2022.
  2. 1 2 3 4 Kəlbiyev H. Şilavar (Şilvo) haqqında tarixi-etnoqrafik oçerklər. Bakı: Planet press, 2003, 150 s.
  3. Azərbaycan Sovet Ensiklopediyası. III cild, Bakı, 1972, s. 442

Həmçinin bax[redaktə | mənbəni redaktə et]