Şuşa mədəniyyəti

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Shushi039.JPGMugam singers in Warsaw.jpg
Yuxarı Gövhər ağa məscidi və şuşalı xanəndələr

Şuşa şəhərinin əsası 1752-ci ildə Pənahəli xan tərəfindən qoyulmuşdur. Bu şəhər Qarabağ xanlığı 1822-ci ildə süqut edənə qədər onun paytaxtı olmuşdur.

Şuşa şəhəri Azərbaycan mədəniyyətinin mərkəzlərindən biridir.[1] Bu şəhər müəyyən bir dövr ərzində bir çox Azərbaycan ziyalıları — şairlər, yazıçılar və xüsusən musiqiçilərin (Azərbaycan aşıqları, Azərbaycan muğam ifaçıları, qopuz ifaçıları) evi olmuşdur.[2] Şuşa şəhərinin tarixi mərkəzində 549 qədim bina (bunlardan 72-si Azərbaycan tarixində iz qoymuş şəxslərin yaşayış evləri və ya ev muzeyləridir), 17 məhəllə bulağı, 17 məscid, 6 karvansara, 3 türbə, 2 mədrəsə, bir neçə kilsə və monastır, 2 qəsr və qala divarları yerləşir. Bu abidələrin çoxu XIX əsrdə yaşamış Azərbaycan memarı Kərbəlayi Səfixan Qarabaği tərəfindən tikilmiş və həmin dövrün ən məşhur nəqqaşı Kərbəlayi Səfərəli tərəfindən bəzədilmişdir.[3]

Dağlıq Qarabağ müharibəsi dövründə Şuşadakı Yuxarı Gövhər ağa[4][5][6][7], Aşağı Gövhər ağa[8], Saatlı məscidləri[9] və Azərbaycan opera müğənnisi Bülbülün ev-muzeyinə ziyan dəymiş[10][11], Azərbaycan şairəsi Xurşidbanu Natəvanın evi yandırılmışdır.[12]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]