Şuşa qalası

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Şuşa qalası
Shushi-walls-P1003108.JPG
Ölkə Flag of Azerbaijan.svg Azərbaycan
Şəhər Shusha2001.png Şuşa
Yerləşir Şuşa Dövlət Tarix-Memarlıq Qoruğu
Aidiyyatı Qarabağ xanlığı
Sifarişçi Pənahəli xan
Tikilmə tarixi XVIII əsr
Material çay daşı, yumurta sarısı,əhəng məhlulu
UNESCO Ehtiyyat Siyahısı
Tipi Mədəni
Kriteriya i,iv,v,vi
Təyin edilib 2001
İstinad nöm. 1574
Dövlət Azərbaycan
Region Avropa
İstinad nöm. 337
Kateqoriya Qala
Əhəmiyyəti Ölkə əhəmiyyətli
Şuşa qalası Azərbaycan xəritəsində
Şuşa qalası
Şuşa qalası
Commons-logo.svg Şuşa qalası Wikimedia Commonsdа

Şuşa qalası — Azərbaycanın Şuşa şəhərini əhatə edən qala divarlarıdır.Qala uzun müddət ərzində şəhəri xarici müdaxilələrdən qorumuş,uzun müddət alınmazlıq simvolu olmuşdur. Ağa Məhəmməd şah Qacarın Cənubi Qafqaza yürüşü zamanı qala uzun müddət mühasirədə saxlanılsa da ələ keçirilə bilinməmişdir.

Şuşa qalasının əsasının nə zaman qoyulması haqqında dəqiq məlumat yoxdur.Mənbələr sadəcə bu qalanın monqolların Azərbaycana ikinci yürüşü zamanı dağıdıldığı haqqında məlumat verir.

Şuşa qalası poçt markası üzərində
Şuşa qalası poçt markası üzərində

Ərazi strateji baxımdan olduqca əlverişlidir.Belə ki,Şəki qalasında olduğu kimi Şuşa qalası da yüksək dağlıq ərazidə yerləşir.Qarabağ xanı Pənahəli xan Bayat qalasıŞahbulaq qalasının əlverişsiz coğrafi mövqeyini nəzərə alaraq 1753-cü ildə Şuşa qalasının bərpa edilməsi haqqında qərar verir və Qarabağ xanlığı mərkəzi bura köçürülür.Qala bərpadan sonra uzun müddət mənbələrdə Pənahabad adlandırılır.

Şuşa qalası Azərbaycan memarlığının ən gözəl incilərindən biridir. Qala Arran memarlıq məktəbi üslubunda inşa edilib.Qalanın tikilməsində əsasən yerli daşlardan və əhəng-yumurta sarısı qatışığından istifadə edilib. Qalanın üç qapısı var.Onlardan Gəncə qapısı öz yüksək memarlıq xüsusiyyətləri ilə seçilir.Qala dairəvi mühafizə bürclərinə malikdir. Qala yaxınlığında qalanı xarici aləmlə əlaqələndirən yüksək memarlıq keyfiyyətləri olan körpü də inşa edilib ki,bu körpü də Qala körpüsü kimi tanınır.

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]