Teymur Müskanlı

Vikipediya, azad ensiklopediya
(Teymurmüskənli səhifəsindən istiqamətləndirilmişdir)
Jump to navigation Jump to search
Yuxarı Müskanlı
Yuxarı Müskanlı
274x400px
39°25′28″ şm. e. 46°30′25″ ş. u.
Ölkə Azərbaycan Azərbaycan
Tarixi və coğrafiyası
Mərkəzin hündürlüyü 700-800 m
Saat qurşağı
Əhalisi
Əhalisi 281 nəfər (1993)
Milli tərkibi azərbaycanlılar
Rəsmi dili Azərbaycan dili
Xəritəni göstər/gizlə
Yuxarı Müskanlı xəritədə
Yuxarı Müskanlı
Yuxarı Müskanlı

Yuxarı MüskanlıAzərbaycan Respublikasının Qubadlı rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. 14 mart 1933-cü ildə Yuxarı Müskanlı kənd Şurasının mərkəzi olmuşdur. Həmin Şuranın tərkibinə Abdalanlı, Balahəsənli, Bəxtiyarlı, Əliquluuşağı, Ləpəheyranlı, Məlikəhmədli, Qundanlı kəndləri daxil idi. Yuxarı Müskanlı kənd inzibati ərazi dairəsi kimi yarandığı tarix isə 10 yanvar 1957-ci il hesab olunur. 1993-ci il 31 avqust tarixində Ermənistan Respublikası Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğal edilib. Azərbaycan Respublikası Qubadlı RİHB-nın Yuxarı Müskanlı kənd inzibati ərazi dairəsi Bərgüşad çayının hər iki sahilində yerləşir. Bu inzibati ərazi dairəsi 3 kəndi - Yuxarı Müskanlı, Balahəsənli və Xıdırlını əhatə edir.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Yuxarı Müskanlı kəndi Bərgüşad çayının sağ sahilində, Səlk dağının ətəyində yerləşir. Kənd Qundalı, Balahəsənli, Məlikəhmədli və Cılfır kəndləri ilə həmsərhəddir.

Yuxarı Müskanlı kəndindən XIX əsrdə Tarovlu, Çardaqlı kəndlərinə köçüb məskunlaşan tayfalar olmuşlar. Hazırda həmin kəndlərdə olan coğrafi toponimlər bunu sübut edir.

Yuxarı Müskanlı kəndi rayon mərkəzindən 15 km şimal-qərbdə yerləşir. Kəndlə Həkəri dəmiryol stansiyasına qədər olan məsafə 37 km-dir.

Toponimikası[redaktə | əsas redaktə]

Yuxarı Müskanlı yaşayış məntəqəsini əvvəllər Aşağı Müskanlı kəndindən ayrılmış ailələr salmışlar. Yeni kəndi əvvəlkindən fərqləndirmək üçün ona Yuxarı əlavə olunmuşdur. Müskanlı sözü "müskəndən olanlar", "müskənlilər" mənasındadır. "Müskən" həm də ərəb dilində iskan, məskən deməkdir. Eləcə də, "müskanlı" sözünün etimologiyasına görə "müskan" "mis olan yer" anlamına gəlir.

Coğrafiyası və iqlimi[redaktə | əsas redaktə]

Yuxarı Müskanlı kəndi dəniz səviyyəsindən 700-800 metr hündürlükdə yerləşir. Kəndin yerləşdiyi dağlıq ərazi Mezazoy erasının əhəng daşlarından, şistlərdən, qum daşlarından, düzənlik və dağətəyi zonalar isə kaynazoy dövrü çöküntülərindən təşkil olunmuşdur. Burada qışı quraq keçən mulayim isti iqlim hakimdi. Havanın orta temperaturu 10-14 C, yağıntıların miqdarı isə 300–600 mm-dir. Çaylar əsasən yağış, qismən də yeraltı sularla qidalanırlar. Kənd ərazisindən mənbəyini Qarabağ vulkanik yaylasında 3040 m hündürlükdən götürən Bərgüşad çayı axıb keçir. Bərgüşad çayı yaz aylarında daşır.

Kənd ərazisində dağ-şabalıdı, qəhvəyi dağ-meşə torpaqları səciyyəvidir. Meşələrində palıd, vələs, fıstıq ağacları talalar şəklində qalmışdır. Dağ yamacları kəskin parçalanmış, dərin dərələr əmələ gəlmişdir. Kəndin şimal-qərbində Səlk dağının yamacları sal qayalar üzərində ardıc ağacları talalar şəklində yayılıb.

Əhalisi[redaktə | əsas redaktə]

Yuxarı Müskanlı kəndinin əhalisi tarixən köçəri həyat tərzi keçiriblər. Yayda yaylağa, qışda Kür qovuşanda qışlaq yerlərinə gedərmişlər. Yaylaq vaxtı ən cox Fərməştəpə, Qannıca, Qaragöl, Tavlaçüxura çıxarmışlar. İşğala qədər evlərin sayı 68, əhalinin sayı 281 nəfər olmuşdur. Hazırda orta məktəb, klub, kitabxana, poçt-teleqraf, tibb məntəqəsi, böyük mağaza işğal altıdadır. Əhali heyvandarlıq və taxılçılıqla məşğul olmuşlar. Son dövrlər əkinçiliklə-bostançılıqla məşğul olurdular.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]