Avraam Linkoln

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Avraam Linkoln
Abraham Lincoln
Avraam Linkoln
Bayraq
Amerika Birləşmiş Ştatlarının 16-cı prezidenti
Bayraq
4 mart 1861 — 15 aprel 1865
Vitse-prezident: Hannibal Hamlin (1861-1865)
Endrü Conson (1865)
Sələfi: Ceyms Byukenen
Xələfi: Endrü Conson
 
Partiya: Respublikaçılar partiyası (1854-1864)
Milli Birlik partiyası (1864-1865)
Dini: Kalvinist
Təvəllüdü: 12 fevral 1809(1809-02-12)
US flag 15 stars.svg Kentukki, ABŞ
Vəfatı: 15 aprel 1865 (56 yaşında)
US flag 35 stars.svg Vaşinqton, ABŞ
Dəfn yeri: Ouk-Ric məzarlığı, Sprinqfild, İllinoys
Atası: Tomas Linkoln
Anası: Nensi Henks
Həyat yoldaşı: Meri Todd Linkoln
Uşaqları: oğulları: Robert Tod Linkoln, Edvard (1846-1850), Uilyam Linkoln və Tomas
 
İmzası: İmzası

Avraam Linkoln (ing. Abraham Lincoln; 12 fevral 1809, Kentukki, ABŞ15 aprel 1865, Vaşinqton, ABŞ) — Amerika Birləşmiş Ştatlarının 16-cı prezidenti (1861-1865). ABŞ-ın iki hissəyə parçalanması və vətəndaş müharibəsi dövründə ölkəyə rəhbərlik etmiş, ABŞ-da quldarlığın ləğvini təmin etmişdir.

1832-ci ildə ABŞ Konqresinə seçkilərdə namizədliyini irəli sürmüş, lakin yetərli səs toplaya bilməmişdi. 1834-cü ildə bir daha namizədliyini irəli sürmüş və İllinoys ştatından Konqresin Nümayəndələr Palatasına üzv seçilmişdi.

18551858-ci illərdə Senata üzv olmaq üçün çalışsa da, hər 2 kampaniya uğursuzluqla nəticələnmişdir.

Onun 1861-ci ildə hakimiyyətə gəlməsi ilə eyni vaxtda quldarlığın tərəfdarı olan cənub ştatları Amerika Konfederativ Ştatları adı altında birləşərək ABŞ-ın tərkibindən çıxdıqlarını elan etmişlər. 4 il davam edən müharibə sonda ABŞ-ın qələbəsi ilə nəticələnmişdir. Bu qələbədən 6 gün sonra 15 aprel 1865-ci ildə Avraam Linkoln teatrda "Bizim Amerikalı əmioğlumuz" (Our American Cousin) tamaşasına baxarkən həmin teatrın aktyoru Con Uilks But tərəfindən qətlə yetirilmişdir. Bununla o, qətlə yetirilmiş ilk ABŞ prezidenti olmuşdur.

Maraqlı faktlar[redaktə]

  • Raşmor dağında təsviri həkk olunan 4 prezidentdən biridir. Onun təsviri sağdan birincidir.
  • Avraam Linkoln ABŞ prezidentləri arasında ən hündür boylu prezidentdir (193 sm). Ən alçaq boylu isə Ceyms Medison (162 sm) olmuşdur.
  • Rəy sorğularına əsasən Avraam Linkoln ABŞ tarixinin ən yaxşı prezidentlərindən biri hesab olunur, halbuki, hakimiyyəti dövründə çoxsaylı tənqidlərə məruz qalmışdı.
  • 1860-cı ilin oktyabrında Vestfilddən olan 11 yaşlı qız Qreys Bedellu Avraam Linkolna məktub yazaraq saqqal buraxmağı məsləhət bilmiş və o buna əməl etmişdir.
  • "Linkoln" filmi ABŞ rejissoru Stiven Spilberq tərəfindən dahi ABŞ prezidenti Avraam Linkolnun həyatından bəhs edən bioqrafik janrda çəkilmiş filmdir. Linkolnu canlandıran Deniel Dey-Lüis əksər tənqidçilərin rəyinə əsasən ilin ən yaxşı aktyoru seçilmişdir.


Məqalə ilə əlaqəli digər Vikimedia səhifələri:

Wikimedia Commonsda Avraam Linkoln ilə əlaqəli mediafayllar var.

Vikisitatda Avraam Linkoln ilə əlaqəli məlumatlar var.

ABŞ tarixi
Declaration independence.jpg
Şablon: BaxMüzakirəRedaktə