Əgerce rayonu

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Əgerce rayonu
tatar. Әгерҗе районы
Agryz town, Republic of Tatarstan, Russia. Train station. Main view at the area.jpg
Bayraq[d] Gerb
Bayraq[d] Gerb

56°15′00″ şm. e. 52°49′59″ ş. u.


Ölkə
İnzibati mərkəz Aqrız
Tarixi və coğrafiyası
Yaradılıb 1924
Sahəsi
  • 1.796,6 km²
Hündürlük
136 m
Saat qurşağı
Əhalisi
Əhalisi
Rəsmi sayt
Əgerce rayonu xəritədə
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Əgerce rayonu (tatar. Әгерҗе районы) — Rusiya Federasiyası, Tatarıstan Respublikasının ərazisinə daxil olan inzibati rayon. Respublikanın şimal-şərqində yerləşir. Udmurtiya Respublikası ilə qərb, şimal və şərqdən (Alnaş, Mojginski, Malopurqinski, Kiyasovski, Sarapulski, Karakulinski rayonları), cənubdan Nijnekamsk su anbarı hövzəsi ilə Tatarıstanın Minzələ, TukayMendeleyevsk rayonları həmsərhəddir. Rayonun inzibati mərkəzi Əgerce şəhəridir.

Coğrafiya[redaktə | mənbəni redaktə et]

Rayaon Sarapul yüksəkliyinin cənubunda, İj çayı vadisində yerləşir. Rayonun ərazisi 1796.62 km²-dir. Ərazisində Kiçke-Tan yasaqlığı vardır.

Tarix[redaktə | mənbəni redaktə et]

1920-ci ildə Sarapul qəzasının Əgerce və İsenbayev volostları Tatarıstan Muxtar Sovet Sosialist Respublikasına verildi.

1921-ci ildə Əgerce kantonu qurulur. 1924-cü ildə kanton Əgerce mahalına çevrildi, sərhədləri də müəyyən edildi[2].

28 oktyabr 1960-cı ildə ləğv edilmiş Krasnoborski rayonunun demək olar ki, bütün ərazisi Əgerce rayonuna verildi.

1 fevral 1963-cü ildə rayonların kənd təsərrüfatı və sənaye ərazilərinə bölünməsi üçün inzibati-ərazi bölgüsünün yenidən qurulması ilə əlaqədar olaraq Yelabuqa kənd təsərrüfatı bölgəsinə daxil edildi. Lakin 1964-cü il martın 4-də rayonların kənd təsərrüfatı və sənaye bölgüsünün ləğvi səbəbiylə əvvəlki sərhədləri bərpa edildi.

Əhalisi[redaktə | mənbəni redaktə et]

Urbanizasiya

Şəhər şəraitində (Əgerce şəhəri) rayon əhalisinin 56.42% -i yaşayır.

Milli tərkib

Rayon ərazisində yaşayır:

58,1 % — tatarlar,

25,2 % — ruslar,

8,0 % — marilər (Tatarıstan ərazisində marilərin ən çox yaşadığı ərazi),

6,4 % — udmurtlar.

Rayon ərazisindəki yaşayış məntəqələri[redaktə | mənbəni redaktə et]

Azyavo, Baytuqanovo, Biktovo, Bima, Varzi-Omqa, Varzi-Pelqa, Varkled-Aul, Qaleevo, Zuevo, Kadırako, Kudaşevo, Kuleqaş, Madık, Madyar, Mordva, , Mukşur, Nazyar, Novoye Akkuzino, Novıye Bizyaki, Pelemeş, Rus Şarşada, Salauşi, Saxra, Sosnovo, Köhnə Çekalda, Köhnə Kzıl-Yar, Sukman, Tabarle, Tatar Çilçası, Tatar Tansarı, Tuba, Tukay, Urazaevo, Utyaqanovo, Xoroşi Klyuç, Şarşada, Yamurzino, Yanqa-Aul.

Nəqliyyat[redaktə | mənbəni redaktə et]

Əgerce dəmir yolu stansiyasının kəsişməsində yerləşir:Moskva - Kazan - Yekaterinburq, Əgerce - İjevsk və Əgerce - Naberejnıe Çelnı - Akbaş.

KİV[redaktə | mənbəni redaktə et]

Əgerce xəbərləri adlı rayon qəzeti buraxılır. Qəzet tatar və rus dillərində buraxılır.

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

Mənbə[redaktə | mənbəni redaktə et]

  • Əgerce rayonu
  • "Районная газета Агрызские вести". 2017-09-11 tarixində arxivləşdirilib. (#parameter_ignored_suggest)