Dadaş Rzayev

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Infobox-realisateur.png
DADAŞ RZAYEV
Rzayev Dadaş Qərib oğlu
Fotoqrafiya
bayraqAzərbaycan Respublikasının Müdafiə naziribayraq
23 fevral 1993 — 17 iyun 1993
Sələfi Rəhim Qazıyev
Xələfi Səfər Əbiyev

Doğum tarixi
22 dekabr 1935 (1935-12-22) (82 yaş)
Doğum yeri Goranboy rayonu, Dəliməmmədli

Mükafatları"Şöhrət" ordeni

Dadaş Rzayev (azərb. Rzayev Dadaş Qərib oğlu‎, d. 22 dekabr 1935, Goranboy rayonu, Dəliməmmədli) — Azərbaycan Respublikasının Müdafiə Naziri (20 fevral 1993 - 17 iyun 1993), general-mayor, Azərbaycan Respublikası Veteranlar Şurasının sədri.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Dadaş Rzayev 1935-ci ildə Goranboy rayonunun Dəliməmmədli qəsəbəsində anadan olub. Orta məktəbdə oxuyarkən çevik hərəkəti, hazırcavablığı, mehribanlığı, səmimiliyi və çalışqanlığı ilə yoldaşlarından fərqlənirdi. Məktəbi bitirdikdən sonra Azərbaycan Sənaye İnstitutuna daxil olan D.Rzayev 1954-cü ildə Sovet Ordusunda əsgər kimi hərbi xidmətə çağırılır. Uşaqlıqdan təyyarəçi olmaq arzusu ilə yaşayan gənci tale Hərbi Hava Qüvvələrinə aparır. İlk vaxtlar bir qədər məyus olsa da, sonralar öz peşəsinin vurğunu olur. Nümunəvi hərbi xidmət keçdiyinə görə onu ali hərbi təhsil almaq məqsədilə yeni yaradılan Hərbi Hava Desantçıları Məktəbinə göndərirlər. Özü buna etiraz etsə də, “bu əmrdir” cavabını alaraq Qazaxıstana göndərilir. Yaxşı oxuduğuna görə, ikinci kursda taqım komandirinin müavini təyin edilir. 400 məzunun içərisində hamıdan öncə “Qızıl Ulduz” ordeni ilə təltif olunur (Qeyd edək ki, bir neçə il əvvəl məktəbin muzeyi yaradılıb. Fərəhləndirici haldır ki, ilk məzunlardan yalnız Dadaş müəllimin şəkli muzeydə yer alıb). Məktəbi bitirdikdən sonra leytenant rütbəsi alaraq Yefremov şəhərinə taqım komandiri vəzifəsinə göndərilir. Bir il keçdikdən sonra Orta Asiyaya köçürülən Dadaş müəllim polklarını yoxlamağa gələn komandana Azərbaycanda qulluq etmək istədiyini bildirir. Beləliklə, Azərbaycanın mərd oğlu öz doğma vətənində hərbi qulluğunu davam etdirir. D.Rzayev Zaqafqaziya Hərbi Dairəsində, Gəncə şəhərində olan 104-cü diviziyada xidmət edir. İlk gündən taleyini desant qoşunları hissələrinə bağlayan Dadaş Rzayev 1970-ci ildə Moskvada M.F.Frunze adına Ali Hərbi Akademiyaya daxil olaraq bu sahədə təhsilini davam etdirir. Sovetlərin totalitar rejimində azərbaycanlıların burada təhsil alması təsadüfi bir hadisə idi. Və üç yüz əlli nəfərin içində D.Rzayev yeganə azərbaycanlı idi ki, Ali Hərbi Məktəbdə təhsil alırdı. 1973-cü ildə buranı əla qiymətlərlə bitirən Rzayev Sovet Ordusunda 5 min nəfər şəxsi heyəti, 120-yə yaxın vertolyotu olan əlahiddə qırıcı hərbi-hava desantçıları briqadasının komandiri kimi yüksək hərbi vəzifədə xidmət edir. D.Rzayev yeganə azərbaycanlıdır ki, əlahiddə desant-paraşüt briqadasının komandiri olarkən general vəzifəsində çalışıb. Keçmiş SSRİ-də yüksək bilik və təcrübə qazanaraq müxtəlif hərbi hissələrdə şərəfli xidmət yolu keçən D.Rzayev Sovet Ordusunda hərbi xidmətdən istefa verir. 90-cı illərin əvvəllərində ölkədə çətin və gərgin anlar yaşanırdı. Həmin ərəfədə Qarabağda vəziyyət get-gedə gərginləşirdi. Ermənistan silahlı qüvvələri torpaqlarımıza hücum edir, dinc əhaliyə divan tuturdu. Məhz belə bir ağır məqamda Azərbaycan hökumətinin çağırışı ilə D.Rzayev 1991-ci ilə qədər Qarabağa Xalq Yardımı Komitəsində çalışır. Və həmin dövrdə ermənilərdən xeyli sayda silah-sursatın götürülməsinə nail olur. Elə həmin illərdə Rzayev Milli Ordunun yaradılması ilə də məşğul olur. General-mayor Dadaş Rzayev bütün çətinliklərə baxmayaraq, ordumuzun formalaşmasında fəal iştirak edir, təcrübəli zabitləri də bu işə cəlb edirdi. 1991-ci ildə Dadaş müəllim müdafiə nazirinin müavini təyin olunur. Dadaş Rzayev qısa müddət ərzində həmin kəndləri erməni işğalçılarından azad edir. Birinci ordu korpusunun komandiri olan Rzayevin Başkəndi ermənilərdən almaq qətiyyətinə o zamanlar heç kim inanmırdı. Hətta ona mane olmaq belə istəyirdilər. Lakin sözündə və əməlində hər zaman bütöv olan Dadaş müəllim Qazax, Tovuz və Gədəbəy rayonlarının strateji yüksəkliklərində mühəndis istehkam qurğuları düzəldərək bu istiqamətlərdə bütün mövqeləri möhkəmləndirir. Və rəhbərliyə bildirmədən hücum planları hazırlayır. Hücumun vaxtını isə özündən başqa heç kimə bildirmir. Çünki peşəkar hərbçi içərilərində satqınların olacağından ehtiyatlanırdı və yalnız özünə güvənirdi. Avqustun 8-də ermənilərin əsas mövqelərini vurub hücuma keçirlər. Qısa müddət ərzində həyata keçirilən döyüş əməliyyatları nəticəsində Başkənd ermənilərdən alınır. Bu döyüşlərdə qorxuya düşən Göyçə erməniləri kütləvi şəkildə İrəvana qaçır. Bir faktı da qeyd edək ki, ermənilər Başkəndi “Kiçik Qarabağ” adlandırırdılar və burada xeyli sayda erməni yaşayırdı. Başkənd əməliyyatından sonra etiraz etməyinə baxmayaraq, D.Rzayevi müdafiə naziri təyin edirlər. General Dadaş Rzayev bütün çətinliklərə sinə gərərək vətənin müdafiəsini təşkil edir, eyni zamanda əlində silah döyüşərək ordu quruculuğu ilə də məşğul olurdu. Bir çox ədalətsizliklərlə üzləşsə də öz əqidəsindən dönmürdü. Zabit şərəfini hər şeydən yüksək tutaraq peşəsinə məsuliyyətlə yanaşırdı. Döyüşlərdə belə təmkinini qorumağı bacarırdı. Hərbi biliyi, təcrübəsi və cəsarəti sayəsində az qüvvə ilə hazırladığı əməliyyatların, demək olar ki, hamısını uğurla başa çatdırırdı. General Dadaş Rzayevin ordu quruculuğunda özünə məxsus dəsti-xətti var. Bütün ömrünü hərbi xidmətə sərf edən bir insan kimi indi də Azərbaycan Respublikasının Silahlı Qüvvələrilə əlaqə saxlayır. Hal-hazırda Azərbaycan Respublikası Silahlı Qüvvələrinin Ehtiyatda olan Zabitlər Konfederasiyasının sədridir. Ehtiyatda olan zabitlərin işlə təmin edilməsinə böyük köməklik göstərir, bir çoxunun Türkiyədə müalicə olunmasını təşkil edir, eyni zamanda ordumuz üçün önəmli olan bir sıra məsələlərin həllində yardımçı olur. Azərbaycan Ordusunun gücü və döyüş qüdrətinin inkişafı üçün gənclərimizin hərbi-vətənpərvərlik ruhunda tərbiyə olunmasında mühüm işlər görür. General-mayor cəbhə bölgələrində olur, əsgər və zabit heyəti ilə görüşür. Onların məişət şəraiti ilə tanış olur, hərbi hissənin yeməkxanasına və əsgər yataqxanasına baş çəkir. Müşahidə məntəqəsinə gələrək düşmən mövqeyini izləyir. Düşmənlə üz-üzə xidmət edən əsgərlərimiz ilə söhbət edir, gündəlik qayğıları ilə maraqlanır. Onlara cəsarətli, vətənin keşiyində ayıq-sayıq dayanmağı, nizam-intizamlı, özlərinə qarşı tələbkar olmağı tövsiyə edir.

28 yanvar 2014-cü ildə Azərbaycan Respublikası Veteranlar Şurasının sədri seçilib.

21 dekabr 2015-ci ildə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı ilə "Azərbaycan Respublikasının ictimai həyatındakı səmərəli fəaliyyətinə və gənclərin vətənpərvərlik tərbiyəsindəki xidmətlərinə görə" şöhrət ordeni ilə təltif edilib.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]