Millətçilik

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Eugène Delacroix'nın "La liberté guidant le peuple" (xalqın rəhbəri azadlıqdır) adlı layihəsi, Fransa'dakı Temmuz Devrimi'nin ən önəmli simvolu olmuşdur.

Millətçiliksiyasətdə ideologiya və istiqamət. Onun baza prinsipi ictimai birliyinin yüksək forması üçün millətin dəyəri və onun dövlətin mövcudluğunda ilkinliyidir.Daxilində bir çox cərəyanlar var və onlar bəzən bir-birinə zidiyyət təşkil edirlər.

Millətçilik bir qayda olaraq millətinə sədaqət, milli dəyərlərini müdafiəsini, onun siyasi müstəqilliyini və inkişafı üçün fəaliyyəti təbliğ edir.Həmçinin onun yaşadığı əraziyə bağlılığına çalışır. O vətənpərvərliyə yaxın olan milli hisslərə söykənir.Onun üçün sosial və sinfi fərqlər mövcud deyildir.Tarix boyu millətçilik keçid dövrlərində əhalini bir məqsəd üçün yığa bilibdir.

Nəzəriyyə[redaktə]

Millətçilik ilk növbədə ideologiyadır[1], O aşağıdakı elementləri əhatə edir[2][3][4]:

  • Millətin varlığı. Millətçilik bildirir ki,cəmiyyət təbiət qanunları ilə müstəqil və asılı millətlərə bölünübdür.Bu səbəbdən də müəyyən obyektiv keyfiyyətlərə malikdirlər.
  • Millətlərin müqəddaratını təyin etmə suveren hüququ. Bu prinsipə görə milli layihələr ancaq milli dövlətdə reallaşa bilər.Millət ancaq bir milləti birləşdirən dövlət qura bilər[5]. Hər bir inzibati – ərazi vahidində ancaq bir etnos yaşaya bilər. Beləliklə millət müəyyən bir əraziyə hakimlik hüququna malikdir.
  • Dövlət əmələ gətirmə prosesində millətin ilkinliyi. Millət siyası hakimiyyətin əsasıdır. Hökumətin legitim tipi milli idarəetmədir.Hər bir millət nümayəndəsi siyasi proseslərdə iştirak edə bilər.Bununla da millətçilik elitaya bərabər tutulur .
  • Milli tanınma ( idenfikasiya ). Millətçilik vahid dilmədəniyyəti inzibati – ərazi vahidi tərkibindı bütün əhali üçün vacib sayır.İnsanlar azadlıq və özünü təsdiq üçün özlərini millətin bir hissəsi sayırlar.Eyni zamanda millət digər qruplarda olmayanları da öz tərkibinə qəbul etməyə hazırdır.[6].
  • Həmrəylik. Millərin nümayəndələri bir-biri ilə həmrəyliyi gördükdə bə birgə hərəkət etdikdə milli birlik yaranər.[3]
  • Millət ən yüksək dəyərdir. Hesab edilir ki, fərdin milli dövlətə bağlılığı onun şəxsi maraqlarından yüksəkdədir.Cəmiyyətdə azadlıq və harmoniya üşün milli dövlətin möhkəmlənməsi vacibdir.
  • Cəmiyyətin maariflənməsi.Millətin üzvləri təhsil almağa imkanlı olmalıdırlar.Sonradan bu mallətin inkişafına ciddi təsir edir.

Millətçilik millətin fərqini, rəngarəngliyini və fərdiliyini göstərməlidir.Bu fərqlilik mədəni-etnik xarakteri nümayış etdirir.[6]. Milli təəssüfkeşlik yad mədəniyyətin milli mühütə müqavimətsiz intervensiyasının qarşısını alır və qarçılıqlı mədəniyyət mübadiləsinə imkan verir. [7].

Millətçilik millətə sosial orqanizm kimi baxır.İnsanların bərabərliyi kimi, millətlərin də bərabərliyi əsas götürülür.Millətçilərin fikrincə millətlər həm istedadlı ola bilər, həm də təcavüzə məruz qala bilərlər. Millətlər indiki nəsli keçmişlə və gələcəklə eyni zamanda bağlayır və hər kəsi millət yolunda fədakatlığa hazırlayırlar. [8].

Millətçilik üçün " milli dəyərlər ", " milli maraqlar ", " milli təhlükəsizlik ", " milli müstəqillik ", " milli təfəkkür " anlayışları çox vacibdir.

Həmçinin bax[redaktə]


Mənbə[redaktə]

Ədəbiyyat[redaktə]

http://www.sotsium.ru/books/103/103/mill_represantative%20government%20chVIII-XVIII.html#xgl18 М., Социум ,2006,səhş 416.

  • Ноженко М. Национальные государства в Европе,СПб.,Норма.

İstinadlar[redaktə]

  1. Bu keyfiyyətə görə o vətənpərvərlik və milli qürurdan fərqlənirlər.Milli qürur hisslər və ondan irəli gələn nəticələrdir.
  2. Геллнер Э. 1991.
  3. 3,0 3,1 Смит Э. Д. 2004.
  4. Коротеева В. Существуют ли общепризнанные истины о национализме? // Pro et Contra. 1997. Т. 2, № 3. [1]
  5. "Каждая нация является государством, и только одно государство есть у всей нации" (Мадзини)
  6. 6,0 6,1 Хобсбаум Э. 1998.
  7. Bowden B. Nationalism and cosmopolitanism: irreconcilable differences or possible bedfellows? // National Identities. 2003. Vol. 5, No. 3. P. 235. DOI:10.1080/1460894031000163139(ing.)
  8. Андерсон Б. 2001.