Jan Boden

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Jan Boden
Jean Bodin.jpg
Doğum tarixi: 1530(1530-Şablondakı doğum və ya ölüm tarixində texniki yanlışlıq var!-00)
Vəfat tarixi: 1596(1596-Şablondakı doğum və ya ölüm tarixində texniki yanlışlıq var!-00)
Commons-logo.svg Jan Boden Vikianbarda

Jan Boden (1530-1596) — fransız siyasi mütəfəkkürü və hüquqşünası.

«Tarixin asan öyrənilməsinin metodu», «Dövlət haqqında altı kitab» adlı əsərlərində o tarixi prosesin gedişini, eyni zamanda müxtəlif coğrafi və iqlim şərtlərində dövlət institutlarının yaranmasını və qurulmasını nəzərdən keçirmişdir.

Boden siyasi fikir tarixində ilk dəfə suverenliyi dövltin ən vacib əlaməti kimi dəyərləndirişdir. Onun iddiasına görə suverenlik, və ya qanunları yaradıb həyata keçirmək hüququ, müəyyən edilmiş şəkildə dövlətə aiddir. Dövlət həm öz ölkəsi daxilində, həm də xarici ölkələrlə münasibətdə ali siyasi hakimiyyətin sahibidir. Suveren hakimiyyətin daşıyıcından yuxarda ancaq allah və təbiətin qanunları vardır. Suverenlik qanunların adil olub-olmamasından deyil, onların gücündən və yaradılması imkanlarından asılıdır. Boden suverenliyin beş fərqli cəhətini ayırırdı. Bunlardan birincisi istisnasız hər təbəə və dövlət idarəsinə ünvanlanmış qanunların çıxarılmasıdır. İkincisi – hərb və sülh məsələlərin həlli. Üçüncüsü – vəzifəli şəxslərin təyin olunması. Dördüncüsü - ali məhkəmə olaraq sonuncu instansiya məhkəməsinin fəaliyyəti. Beşincəsi isə - əfv etməkdir. Bodenin görüşləri siyasi və hüququ elmlərin inkişafına ciddi təsir göstərmişdir.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

  • AYNA Uşaq Ensiklopediyası