Tantal

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
73 hafniumtantalvolfram
Nb

Ta

Db
Ta-TableImage.png
Ümumi
Ad, İşarə, Nömrə tantal, Ta, 73
Qrup, Dövr, Blok 5, 6, d
Xarici görünüşü
Tantalum.jpg
Atom kütləsi 180.94788 q/mol
Elektron formulu 4f14 5d3 6s2
Fiziki xassələr
Halı
Sıxlığı (0 °C, 101.325 kPa)
q/L
Ərimə temperaturu 3017 °C
(3290 K, 5463 °F)
Qaynama temperaturu 5458 °C
(5731 K, 9856 °F)

Tantal - "Ta" -(Tantalum) – Mendeleyevin elementlərin dövri sistemində 73-cü element. V qrupun əlavə yarımqrupunun 3-cü elementidir. Sərbəst halda ilk dəfə 1802-ci ildə İsveç alimi Andres Eksberq və ingilis alimi Çarlz Xatçet (1765-1847) tərəfindən Skandinaviyada tapılan minerallardan birində kəşf olunmuşdur. Onlar kəşf etdikləri tantal və kolumbiumu kimyəvi xassələri çox yaxın olduğundan bir element kimi qəbul etdilər və onu tantal adlandırdılar. 1844-cü ildə alman kimyaçısı Henrix Roze (1795-1864) Bavariyada tapılan mineralları araşdırarkən sübut etdi ki, çox oxşar xassəli iki müxtəlif element mövcuddur. O bu elementlərin "qohumluğunu" nəzərə çapdırmaq" üçün ikinci elementi mifik yunan qəhrəmanı Tantalın qızı Niobanın şərəfinə Niobium adlandırdı. Maraqlıdır ki, Amerikada hələ uzun müddət niobiumu, köhnə adı ilə Kolumbium (CB) adlandırırdılar. [1]

Bu elementə tantal adı elementin sərbəst halda çətin ayrılmasına və onun kimyası ilə məşğul olan tədqiqatçılara əzab verməsinə görə qədim yunan mifologiyasından götürülmüş "Tantal əzabı" məfhumuna əsasən verilmişdir. Mifik ad daşıyan 3 elementdən (vanadium, tantal, niobium) biridir. Tantal metalı ilk dəfə xloridli birləşməsinin hidrogenlə reduksiyasından alınmışdır. [2]

Tantal metali

Vikianbarda Tantal ilə əlaqəli mediafayllar var.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Uşaqlar üçün ensiklopediya. Kimya. Bakı, 2008. səh.263
  2. Ə.Xəlilov. Kimya tarixindən səhifələr. Bakı,1984, səh.41