İlqin rayonu

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Rayon
Çişmi rayonu
Улица Парковая с. Кальтовка.jpeg
Bayraq[d] Gerb
Bayraq[d] Gerb

54°50′19″ şm. e. 56°25′24″ ş. u.


Ölkə
İnzibati mərkəz Iglino[d]
Tarixi və coğrafiyası
Yaradılma tarixi 31 yanvar 1935
Sahəsi 2 454[1] km²
Əhalisi
Əhalisi
Rəsmi sayt
Çişmi rayonu xəritədə
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

İqlin rayonu (başq. Иглин районы) — Başqırdıstan Respublikasının ərazisinə daxil olan inzibati rayon.

Rayonun inzibati mərkəzi İqlino kəndidir. Ufa şəhərindən 20 km şərqdə yerləşir.

Coğrafi yerləşməsi[redaktə | əsas redaktə]

Başqırdıstanın Ufa şəhər ətrafı zonasaında yerləşir. Rayonun ərazisi 24541 km² təşkil edir. Ərazisində Neft, manqan filizi, genişlənmiş gil, kərpic xammalı, gips, qum və çınqıl materialı və qum, tikinti daşı, agronom filizləri çıxarılır. Rayondan Ağidel, Ufa, Sim çayları axır. Ərazisinin 43,2 % meşələr tutur. Kənd təsərrüfatı ərazilərinin boz meşə və açıq boz torpaqlar təşkil edir.

Rayon ərazisindən MoskvaÇelyabinsk dəmir yolu, federal əhəmiyyətli m-5 «Ural» avtomagistralı keçir.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Başqırd MSSR-in Mərkəzi İcra Komitəsinin Rəyasət Heyətinin qərarı ilə 31 yanvar 1935-ci ildə formalaşmışdır.

Şipovo kəndi yaxınlığında Başqırd arxeoloqları erkən dəmir dövrünə aid bir gəlinlikdə gənc qızın nadir qəbirini tapdılar.

4 iyun 1989-cu ildə Kazak kəndində Rusiya tarixində ən böyük dəmiryol qəzası baş vermişdir. Nəticədə 575 nəfər (digər mənbələrə görə 645 nəfər) həyatını itirdir.

Əhali[redaktə | əsas redaktə]

Ümumrusiya siyahıya alınmasına Başqırdıstan Respublikası Karmaskalı rayonu ərazisin milli tərkibi: ruslar — 38,3 %, başqırdlar — 32 %, tatarlar — 12,4 %, belaruslar — 8,3 %, çuvaşlar — 4,5 %, ukraynlar — 1,3 %, digər millər — 3,2 %[3].

İnzibati-ətazi vahidləri[redaktə | əsas redaktə]

Rayonda 19 kənd inzivati vahidliyinə 128 yaşayış məntəqəsi daxildir[4].

İqtisadiyyat[redaktə | əsas redaktə]

Rayon əsasən aqrar-sənaye rayonudur. Ərazisinin 106,7 min ha kənd təsərrüfatına cəlb olunmuşdur (rayon ərazisinin 43,5 %). 27,2 min ərazi otlaq sahələridir.

Nəqliyyat[redaktə | əsas redaktə]

Rayon ərazisindən MoskvaÇelyabinsk dəmiryolu və Ural M-5 avtomagistralı keçir.

Sosial sfera[redaktə | əsas redaktə]

Rayon ərazisində 32 ümumtəhsil mərkəzi, 21 orta məktəb, 31 kütləvi kitabxana, 45 klub, bir rayon xəstəxanası və 2 poliklinika fəaliyyət göstərir. Burada «İlqin xəbərləri»[5] adlı qəzet buraxılır.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]