Katos

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Katos
39°46′ şm. e. 46°18′ ş. u.
Ölkə  Azərbaycan
Rayon Laçın rayonu
Tarixi və coğrafiyası
Saat qurşağı
Katos xəritədə

KatosAzərbaycan Respublikasının Laçın rayonu Qarakeçdi kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.[1]

1992-ci ildə Ermənistan Respublikası Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğal edilib.

Tarixi[redaktə | mənbəni redaktə et]

Katos dağ yamacındadır. Yaşayış məntəqəsini XX əsrin əvvəllərində yaxınlıqdakı Şeylanlı kəndindən köçüb gəlmiş ailələr (nəbilər, xudular və əsədlər nəslinə mənsub) Katos meşəsi adlanan yerdə salmışlar. Qədim türk dillərində katıs "birləşmək, qarışmaq", kadus "gözəllik", "sənət əsəri" mənalarında işlənmişdir[2].

Mədəniyyəti[redaktə | mənbəni redaktə et]

1969-1970-ci illərdə kənddə ibtidai məktəb fəaliyyət göstərmişdir. Məktəbin əsası Böyük Vətən Müharibəsində xidmətlərinə görə "Rəşadətli Əməyə görə" medalı ilə təltif edilən, kəndin ziyalısı İsmixan Mustafa oğlu Abdullayev tərəfindən qoyulmuşdur. 1980-ci ildə kənddə 8 illik əsas məktəb fəaliyyət göstərmişdir. 8 illik məktəbin əsası isə İsmixan Abdullayevin oğlu Məhyəddin İsmixan oğlu Mustafayev tərəfindən qoyulmuşdur. Katos, Şeylanlı və Ağbulaq kənd camaatı arasında savadsızlığın ləğv edilməsi, onların təhsil almasında və maariflənməsində İsmixan Abdullayevlə yanaşı onun övladları Mustafa və Məhyəddin Mustafayevlərin xidmətləri əvəzsiz olmuşdur.

Əhalisi[redaktə | mənbəni redaktə et]

Qarabağ müharibəsi zamanı şəhid olanlar:

  1. Mustafayev İlqar Mustafa oğlu
  2. Məmmədov Çümşüd Həsənxan oğlu
  3. İbişov Mədət Əvəz oğlu
  4. Əvəzova Elyana Mədət qızı

Alimlik dərəcəsi alanlar:

  1. Mustafayev Natiq Məhyəddin oğlu- kimya elmləri namizədi, dosent.
  2. Hüseynov Saqif Yaqub oğlu - Fizika-riyaziyyat elmləri namizədi

Əhali kürdlərdən ibarətdir. [3] İndi əsasən Ağcabədi rayonunda məskunlaşıblar.

İqtisadiyyatı[redaktə | mənbəni redaktə et]

Əsas təsərrüfatı heyvandarlıq idi.

Təhsil[redaktə | mənbəni redaktə et]

Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 16 fevral 2018-ci il tarixli Sərəncamı[4] ilə Laçın rayonu Katos kənd 40 şagird yerlik modul tipli ümumi orta məktəbin quraşdırılması üçün 285 000 manat vəsait ayrılmışdır[5].

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi. "İnzibati ərazi bölgüsü təsnifatı" (PDF) (az.). stat.gov.az. 2019. 2020-04-16 tarixində arxivləşdirilib (PDF). İstifadə tarixi: 2020-04-16.
  2. Katos // Azərbaycan toponimlərinin ensiklopedik lüğəti. I cild. Bakı: "Şərq-Qərb". 2007. səh. 381. ISBN 978-9952-34-155-3.
  3. Sovetskaya Etnografiya. Moscow: Izd-vo Akademii nauk. 1932.
  4. "Ağdam, Laçın, Füzuli və Tərtər rayonlarında təhsil infrastrukturunun inkişafı ilə əlaqədar tədbirlər haqqında" Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 16 fevral 2018-ci il tarixli Sərəncamı. president.az  (az.)
  5. "Ağdam, Laçın, Füzuli və Tərtər rayonlarında quraşdırılması nəzərdə tutulan modul tipli məktəblərin siyahısı". president.az  (az.)