Piçənis
| Piçənis | |
|---|---|
 | |
| 39°48′11″ şm. e. 46°26′48″ ş. u.HGYO | |
| Ölkə | |
| Tarixi və coğrafiyası | |
| Mərkəzin hündürlüyü | 1.550 m |
| Saat qurşağı | |
  Piçənis | |
 Vikianbarda əlaqəli mediafayllar | |
Piçənis — Azərbaycan Respublikasının Laçın rayonunun Piçənis kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.[1]
Etimologiya
[redaktə | vikimətni redaktə et]Piçənis kəndinin adının peçeneq türk tayfaları zəminində yarandığına inanılır. Kənd yaxınlığında Piçənisin düzü, Piçənisçay adları da bu gün yaşayır.[2]
Tarixi
[redaktə | vikimətni redaktə et]Piçənis XIX əsrin ortalarında kürdmənşəli[3] Qasımuşağı tayfası tərəfindən yaradılmışdır.[4] Kənd erməni-müsəlman qırğınları və Azərbaycan-Ermənistan müharibəsi zamanı döyüş bölgələrindən biri olmuşdur.[5] Piçənis 1992-ci ildə Ermənistan Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğal edilmişdir.[6] Kənd 2020-ci ildə İkinci Qarabağ müharibəsi sonunda imzalanmış atəşkəs bəyanatına əsasən 1 dekabr 2020-ci ildə Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğaldan azad olunmuşdur.[7]
Mədəniyyəti
[redaktə | vikimətni redaktə et]Peiçənisdə bir orta məktəb, mədəniyyət ev, musiqi məktəbi, poçt şöbəsi, tibb məntəqəsi, uşaq bağçası, kitabxana, mağaza, qədim məscid və Qafqaz Albaniyasına məxsus qədim kilsə var. Kəndin yaxınlığında su dəyirmanı, çayın üzərində salınmış Çiçəyin körpüsü adlı tarixi abidə də vardır.[2]
Coğrafiyası və iqlimi
[redaktə | vikimətni redaktə et]Piçənis kəndi Laçın şəhərinin şimal-qərb istiqamətində 45 km məsafədə yerləşir. Kənd dəniz səviyyəsindən 1,550 m yüksəklikdə yerləşir. Laçın–Şamkənd şose yolu kəndin içərisindən keçir. Kənd əsasən Şəlvəçay və Ələkçiçay çayları ilə əhatələnib. Kəndin yaxın ətrafında Ağcayazı, Arduşlu, Xaçınyalı yaşayış məntəqələri yerləşir. Şimaldan Sallıq, Qırxbulaq dağları ilə cənubdan isə Piçənis düzü adlanan təxminən 60 hektarlıq sahə ilə əhatələnib. Kəndin yaxın ətrafında Xanölən dərə, Talıbxan dərə yurdu adlanan ərazilər yerləşir. Kəndin ətrafında bir çox bulaqlar var. Bulaqlardan Meşə bulağı, Sərin bulağı, Pəri bulağı və s.[2]
Əhalisi
[redaktə | vikimətni redaktə et]Kəndin işğaldan əvvəl 61 evdən ibarət 288 nəfər əhalisi olmuşdur.[2] Kəndin əhalisi milliyətcə kürdlərdən ibarət olub,[4] lakin sonradan özlərini "azərbaycanlı" adlandırmışlar.[2]
İqtisadiyyatı
[redaktə | vikimətni redaktə et]Əsas təsərrüfatı heyvandarlıq idi.[2]
Tanınmış şəxsləri
[redaktə | vikimətni redaktə et]- Eldar Vəliyev (1951–) — Akademik.
- Aşıq Abbas Piçənisli — Aşıq.
Mənbə
[redaktə | vikimətni redaktə et]İstinadlar
[redaktə | vikimətni redaktə et]- ↑ Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi. "İnzibati ərazi bölgüsü təsnifatı, 2024" (PDF) (az.). stat.gov.az. 28 fevral 2024. 14 mart 2024 tarixində arxivləşdirilib (PDF). İstifadə tarixi: 5 aprel 2024.
- 1 2 3 4 5 6 Nəbibəyli, 2009, 143
- ↑ Lerx, 1856. səh. 87
- 1 2 Qeybullayev, 1986. səh. 102
- ↑ Yunusoğlu, Qismət. ""Piçənis dərəsi"nin igidləri". Aqreqator.az. 29 aprel 2021. 4 aprel 2022 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 31 avqust 2021.
- ↑ Vendik, Yuri. "Армяне оставляют Лачин, несмотря на конец войны в Карабахе и прибытие российских миротворцев". BBC Russian Service (rus). 17 noyabr 2020. 16 yanvar 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 1 dekabr 2020.
- ↑ "Azərbaycan Müdafiə Nazirliyi Laçında dövlət bayrağının asılması barədə video yayıb". BBC Azerbaijani Service (az.). 1 dekabr 2020. 30 avqust 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 1 dekabr 2020.
Ədəbiyyat
[redaktə | vikimətni redaktə et]- Nəbibəyli, Ziyadxan. Zəngəzurun altun tacı Laçın (az.). 2009.
- Qeybullayev, Qiyasəddin. Топонимия Азербайджана (rus). Bakı: Elm. 1986.
- Lerx, Pyotr. Изслѣдованія об иранских курдах и их предках, сѣверных халдеях (rus). 1. 1856.
