Henri Corc

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Henri Corc
Henry George.jpg
Doğum tarixi 2 sentyabr 1839(1839-09-02)[1][2][3][…]
Doğum yeri
Vəfat tarixi 29 oktyabr 1897(1897-10-29)[1][2][3][…] (58 yaşında)
Vəfat yeri
Vəfat səbəbi beyin qansızması[d]
Dəfn yeri
  • Qrin-Vud qəbiristanlığı[d]
Vətəndaşlığı
İmza
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Henri Corc (ing. Henry George; 2 sentyabr 1839(1839-09-02)[1][2][3][…], Filadelfiya, Pensilvaniya[4]29 oktyabr 1897(1897-10-29)[1][2][3][…], Nyu-York, Nyu-York ştatı, ABŞ[4]) — Burjua radikalizmi [5] və ya sol libertarizm kimi təsnif edilən Amerikalı siyasi iqtisadçı, publisist və siyasətçi. Corcizmin banisi.

Bioqrafiyası[redaktə | əsas redaktə]

Henri Corc Filadelfiya şəhərində ən kasıb orta sinif ailəsində anadan olub. Ailənin 10 uşağının ikincisi idi. 14 yaşındaykən Corc üçün məktəb dayanmış və 15 yaşında, 1855-ci ilin aprelində, "Hindoo" gəmisində kabin oğlanı olaraq Melburn və Kalkuttaya üzərək dənizə getmişdi. 14 aylıq səyahətdən sonra Filadelfiyaya qayıtdı və burada şagird çilingəri kimi işə başladı. Bir müddət sonra qızıl mədənlərində pul qazanmaq fikri ilə Kaliforniyaya köçdü, lakin uğursuz oldu və çap işinə qayıtmaq məcburiyyətində qaldı. Bir çapçı kimi çalışdıqdan sonra Henri Corc tezliklə özünü jurnalistikada sınamağa qərar verdi. Günlərinin sonuna qədər bu ərazidə qaldı, redaktor və qəzet sahibi kimi ömrünü başa vurdu.

İqtisadi işləri[redaktə | əsas redaktə]

Science of political economy, 1898

Henri Corc 1871-ci ildə iqtisadi nəzəriyyəyə dair ilk əsərini nəşr etdirdi; Bizim Torpaq və Torpaq Siyasəti adlı broşura idi. Kitab az diqqət çəkdi, amma müəllif torpaq məsələsinə olan marağını tərk etmədi. Bir neçə il ərzində George material toplamağa və çağdaş elmi ədəbiyyatı öyrənməyə davam etdi. Nəticədə yazdığı “Tərəqqi və Yoxsulluq” kitabı müəllifə sanki dünya şöhrəti qazandırdı. Maksim Kovalevskinin ifadəsinə görə, "bir zamanlar onunla olan cazibə İngiltərədə, Rousseau şəxsiyyəti və doktrinalarına olan cazibənin XVIII əsrdə ortaya çıxdığına yaxın ölçüləri aldı" [6]. Tərəqqi və Yoxsulluğun nəşrindən (1879) qısa müddət sonra demək olar ki, bütün Avropa dillərinə tərcümə edildi. Rus oxucu bunu 1884-cü ildə "Henri Corca görə Tərəqqi və Yoxsulluq" başlığı altında gördü.

Silvio Qezellin corcizmə münasibəti[redaktə | əsas redaktə]

Alman təşəbbüskar, iqtisadçı, "sərbəst iqtisadiyyat" doktrinasının müəllifi Yohan Silvio Qezell, Henri Corcun ideyası haqqında fikirlərini "Natural Economic Order" adlı kitabında ifadə etmişdir:

Pulsuz torpaq, bir çoxunun nəticəsi olaraq dərman dərmanı deyil. Henri Corcun, azad torpaqların kapitala, iqtisadi böhranlara və işsizliyə olan faizlərin ləğvinə səbəb olacağına inanırdı.

Ancaq inancı, bütün düşüncələrinin hərəkətlərinin cəmini artıran çoxsaylı fikirlər tərəfindən dəstəklənmədi, bütün təşəbbüsü yalnız əsas ideyasını bütöv bir şəkildə dərk etməyin qeyri-kafiliyini göstərdi, bu səbəbdən də onun nəzəriyyəsi ilə bağlı bir çox şübhə yaranır. Üstəlik, şübhələri şagirdləri bölüşmür.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. 1 2 3 4 5 6 Bibliothèque nationale de France BnF identifikatoru: açıq məlumat platforması — 2011.
  2. 1 2 3 4 5 6 Encyclopædia Britannica
  3. 1 2 3 4 5 6 Internet Speculative Fiction Database — 1995.
  4. 1 2 3 4 Джордж Генри // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  5. Джордж, Генри. 8 (Большая Советская энциклопедия). М.: Сов. энциклопедия. 1972.
  6. Воспоминания о Марксе и Энгельсе