Sukarno

Vikipediya, azad ensiklopediya
Naviqasiyaya keçin Axtarışa keçin
Sukarno
ind. Sukarno
Sukarno (1949)
Sukarno (1949)
18 iyun 1945 – 12 mart 1967
Vitse-prezidentMəhəmməd Hatta
Əvvəlkitəsis edilib
SonrakıSuxarto
27 dekabr 1949 – 17 avqust 1950
Vitse-prezidentMəhəmməd Hatta
Əvvəlkitəsis edilib
Sonrakıləğv edilib
bayraq
İndoneziyanın 11-ci Baş naziri
9 iyul 1959 – 25 iyul 1966
Prezidentözü
Vitse-prezidentMəhəmməd Hatta
ƏvvəlkiCuanda Kartavidcaca
Sonrakıləğv edilib
Şəxsi məlumatlar
Doğum adı Kusno Sosrodihardjo
Doğum tarixi
Doğum yeri Surabaya
Vəfat tarixi (69 yaşında)
Vəfat yeri Cakarta
Vəfat səbəbi böyrək çatışmazlığı[d]
Partiya İndoneziya Milli Partiyası
Fəaliyyəti siyasətçi, rəsm kolleksioneri[d]
Həyat yoldaşları

Oetari (e. 1921; b. 1922)

Inqqit Garnasih (e. 1923; b. 1942)

Fatmavati (e. 1943)

Hartini (e. 1954)

Kartini Manoppo (e. 1959; b. 1968)

Naoko Nemoto (e. 1962)

Haryati (e. 1963; b. 1966)

Yurike Sanqer (e. 1964; b. 1967)

Heldi Cafar

(e. 1966; b. 1967).
Uşaqları

Ratna Cuami

Kartika

Quntur Sukarnoputra

Meqavati Sukarnoputri

Raxmavati Sukarnoputri

Sukmavati Sukarnoputri

Quruh Sukarnoputra

Taufan Sukarno

Bayu Sukarno

Karina Kartika

Sari Devi

Sukarno

Ayu Qembirovati

Totok Suryavan.
Dini islam

İmzanın şəkli
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar
Aqus Səlim (sağda) və Sukarno. 1949-cu il

Sukarno (6 iyun 1901[1][2][…], Surabaya, Niderland Ost-Hindi[3]21 iyun 1970[3][1][…], Cakarta[3]) — İndoneziyanın ilk prezidenti. O, 1945–1967-ci illərdə bu vəzifəni icra etmişdir. İndoneziya milli partiyasının yaradıcılarından və İndoneziya millətçiliyinin banilərindən biri sayılır. Yoldaş Karno ləqəbi ilə tanınır.

Uşaqlığı[redaktə | mənbəni redaktə et]

Sukarno 6 iyun 1901-ci ildə Surabae şəhərində anadan olub. Onun xəstə və zəif böyüməsini valideynləri adının uğursuz olamsı ilə bağlayıb və onun adını qədim hind eposu "Mahabharata" qəhrəmanı olan Karnonun adını qoyublar. Əhməd adı oğlanın ikinci adıdır.

Gənclik[redaktə | mənbəni redaktə et]

Gənc Sukarno "Sarekat islam" (islam birliyi) hərəkatına qoşulub və bu hərəkatının liderinin — Çokroaminotonun evində dörd il yaşayıb. 1920-ci ildə Sukarno Ömar Səid Çokroaminotonun qızı Siti Oetari ilə evləndi. Bu illərdə o ilk siyasi dərslər almağa başladı.

Sukarno siyasətindən narazılıq[redaktə | mənbəni redaktə et]

1960-cı illərin əvvəllərində İndoneziya iqtisadiyyatı ağır böhran keçirirdi. Çinlilərin, hollandların ölkədən qovulması, xarici iqtisadi əlaqələrin pozulması, korrupsiya və oğurluğun yayılması ticarət və nəqliyyat sisteminin işinin pozulmasına gətirib çıxardı. Müxtəlif siyasi qüvvələrin prezidentin siyasətindən narazılığı İndoneziyada daxili siyasi gərginliyə və qarşıdurma gətirib çıxardı ki, bu da çevrilişlə bitdi.

Ölümü[redaktə | mənbəni redaktə et]

Sukarno hakimiyyətdən uzaqlaşdırıldıqdan sonra ev dustağı edilmişdi. Bundan sonra onda ürək xəstəliyi kəskinləşdi, daha da tez-tez ürək tutmaları olurdu. 1970-ci ilin yayında onun vəziyyəti get-gedə ağırlaşdı və iyulun 21-də səhər saatlarında vəfat etdi. Hakimiyyətdə olmamasına baxmayaraq, milyonlarla insan onun dəfn mərasiminə toplaşmışdı. Onun vəfatının doqquzuncu ildönümü təmtəraqlı təşkil edildi və xatirəsinə ucaldılmış abidənin təntənəli şəkildə açılışı oldu.

Maraqlı faktlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

Sukarno yapon, ərəb, ingilis, holland, alman, fransız dillərini bilirdi. İncəsənətlə bağlı kolleksiya toplayırdı.

Mahnılar[redaktə | mənbəni redaktə et]

Soetedjo tərəfindən 1960-cı illərin əvvəllərində "Oentoek Paduka Jang Mulia Presiden Sukarno" (azərb. "Zati-aliləri Prezident Sukarno üçün"‎) mahnısı yazılmışdı. Bu mahnı İndoneziyanın məşhur qadın solisti Lilis Suryaninin ifasında daha da populyarlaşdı.

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. 1 2 Hanna W. A. Sukarno // Encyclopædia Britannica (ing.).
  2. Achmed Sukarno // Brockhauz Ensiklopediyası (alm.).
  3. 1 2 3 Сукарно // Большая советская энциклопедия (rus.): [в 30 т.]. / под ред. А. М. Прохоров 3-е изд. Москва: Советская энциклопедия, 1969.

Xarici keçidlər[redaktə | mənbəni redaktə et]